بوتاکس، سمی بسیار خطرناک
مسئول اداره بیولوژیک سازمان غذا و دارو گفت: فرآورده «بوتولینیوم توکسین تیپ A» یا همان «بوتاکس»، یک سم بسیار خطرناک است که حدود 2 کیلوگرم آن برای کشتن تمام ساکنان زمین کفایت میکند.
به گزارش ایلنا، علی واشقانی فراهانی؛ مسئول اداره بیولوژیک سازمان غذا و دارو گفت: فرآورده بوتولینیوم توکسین تیپ A که با نام بوتاکس شناخته میشود، از باکتری کلوستریدیوم بوتولینوم تهیه میشود. این سم بسیار خطرناک است و گفته میشود حدود 2 کیلوگرم آن برای کشتن تمام ساکنان زمین کفایت میکند.
وی افزود: این سم همان ماده کشندهای است که در غذاهای بستهبندی مانند کنسروهای تاریخ گذشته و مسموم وجود دارد.
مسئول اداره بیولوژیک سازمان غذا و دارو عنوان کرد: برای این فرآورده دارویی امروزه کاربردهای درمانی متنوعی در سطح دنیا وجود دارد. برخی از کاربرهای درمانی آن توسط مراجع علمی و معتبر مورد تایید قرار گرفته و برخی دیگر هنوز تحت بررسی بیشتر قرار دارند.
وی تصریح کرد: از مهمترین موارد درمانی که در حال حاضر مورد تایید قرار گرفتهاند شامل انواعی از بیاختیاریهای ادراری، پلک زدن غیرارادی یا بسته شدن غیرارادی پلکها انقباض غیرارادی گردن مواردی از فلجهای مغزی، برخی مشکلات عضلانی بعد از سکته و بسیاری موارد دیگر که امروزه به صورت روزمره مورد استفاده قرار میگیرند.
واشقانی فراهانی گفت: یکی از موارد مصرف شایع این محصولات در از بین بردن چین و چروکهای پوستی با مقاصد زیبایی است که میتوان ادعا کرد شایعترین مورد استفاده در کشور محسوب میشود. همچنین این محصول با فلج موقتی عضلات میتواند چین و چروکهای صورت را از بین ببرد. وی تاکید کرد: دو نکته بسیار مهم در زمینه استفاده از این فرآورده وجود دارد. نکته اول اینکه لازم است حتما این داروها توسط متخصصان مربوطه تجویز و تزریق شود و در هیچ یک از موارد مصرف تائید شده افراد غیرمتخصص مجاز به تجویز و مصرف نیستند و نکته دوم اینکه دارو از مجاری مجاز و قانونی تهیه شود.
مسئول اداره بیولوژیک سازمان غذا و دارو گفت: با توجه به اینکه این دارو جزء داروهای بیولوژیک به حساب میآید و داروهای بیولوژیک با روشهای بسیار دقیق و پیچیده تولید و کنترل کیفی میشود، لازم است محصولاتی مورد استفاده قرار گیرند که تولیدکننده امکانات، تجهیزات و دانش فنی مناسب و مورد نیاز برای تولید را دارا باشد. از سویی داروهای بیولوژیک دارای ساختار بسیار حساس به شرایط محیطی به ویژه شرایط دمایی هستند.
فراهانی اظهار داشت: بنابراین نگهداری و حمل و نقل آنها حتما باید در شرایط کنترل شده دقیق انجام شود. شوکهای حرارتی مانند گرم شدن بیش از حد یا انجماد ممکن است موجب تغییرات ناخواستهای در ساختار این داروها بوجود آورند. اکثر این محصولات تولیدشده این گروه دارویی لازم است در شرایط زنجیره حملونقل و نگهداری شوند.
وی در ادامه خاطرنشان کرد: بنابراین تهیه دارو از مجاری غیرقانونی و غیرمجازی که ممکن است این شرایط را رعایت نکرده باشند میتواند آسیبهای جبرانناپذیری را به بار آورد. از طرفی متأسفانه شاهد حضور انواع تقلبی و قاچاق این دارو در بازار دارویی کشور هستیم که هیچ یک از موارد ذکر شده تولید و کنترل کیفی و همچنین حمل و نقل و نگهداری استاندارد را طی نکردهاند. بنابراین گزارشهای متعددی از عوارض جانبی پس از استفاده این محصولات وجود دارد.
واشقانی فراهانی گفت: اداره بیولوژیک سازمان غذا و دارو مسئول بررسی شرایط تولید این داروها در کشور است و تاکنون محصولات سه تولیدکننده این دارو در کشور به ثبت رسیده است که یکی از این تولیدکنندگان ایرانی است و این سه تولیدکننده مجاز به ورود دارو به بازار دارویی کشور هستند. وی گفت: از سویی با توجه به حساسیت ویژه این داروها علاوه بر پروانه تولید و واردات که به تولیدکنندگان مجاز پس از گذراندن مراحل ثبت محصول در کشور اهدا میشود قبل از ورود هر محموله دارویی نیز تولیدکننده و واردکننده باید مجوز توزیع و مصرف دارو در کشور را از اداره بیولوژیک دریافت کنند.
وی اضافه کرد: این مجوز براساس کنترل مستندات تولید و کنترل کیفی محصول و همچنین تایید آزمایشگاه مرجع سازمان غذا و دارو به متقاضی داده خواهد شد و این مراحل برای ایجاد اطمینان از کیفیت مناسب دارو و به حداقل رساندن عوارض جانبی احتمالی به انجام میرسد.