دشمنان ملت ایران در جنگ‌های ۱۲ و ۴۰ روزه از سلاح‌های مخرب و ممنوعه استفاده کردند
مسعود پزشکیان گفت: کشوری که دو سال پی‌درپی، هدف جنگ‌های جنایتکارانه با استفاده گسترده از سلاح‌های مخرب، ممنوعه و در موارد زیاد با هدف عمدی تخریب محیط زیست، مانند حملات به مخازن سوخت در پایتخت بوده است، برای اجرای برنامه‌های محیط زیستی و جبران خسارات وارده لازم است از همکاری واقعی جامعه جهانی برخوردار گردد.
مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور روز جمعه
24 مهر 1405 در اجلاس سران هفدهمین کنفرانس اعضای کنوانسیون تنوع زیستی که در ایروان برگزار شد، جنگ را نه فقط تهدیدی برای انسان‌ها و زیرساخت‌ها، بلکه عامل مستقیم نابودی طبیعت دانست و گفت: جنگ، جنگل‌ها را می‌سوزاند، تالاب‌ها را تخریب می‌کند، خاک و آب را آلوده می‌سازد و گونه‌های جانوری را آواره می‌کند.
رئیس‌جمهور اظهار داشت: ابتدا مایلم از جناب آقای نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر محترم، دولت و ملت کشور دوست و همسایه جمهوری ارمنستان، برای میزبانی این رویداد مهم و دعوت به عمل آمده، قدردانی کنم. حضور در جمع خانواده جهانی کنوانسیون تنوع زیستی، که حفاظت از طبیعت را حفاظت از آینده بشریت می‌پندارد، برای اینجانب مایه خرسندی است. امروز در نقطه‌ای از تاریخ ایستاده‌ایم که تنوع زیستی دیگر صرفاً یک موضوع علمی یا زیست‌محیطی نیست؛ بلکه موضوعی مرتبط با صلح و امنیت، سلامت، امنیت غذایی، آبی و عدالت بین‌نسلی برای همه ساکنین زمین است.
تخریب محیط زیست در مخاصمات مسلحانه
یک پیامد فرعی و بی‌اهمیت نیست
وی ادامه داد: جنگ تنها انسان‌ها و زیرساخت‌های اقتصادی را هدف قرار نمی‌دهد. جنگ به طبیعت نیز آسیب می‌زند؛ جنگل‌ها را می‌سوزاند؛ تالاب‌ها را تخریب می‌کند؛ خاک را آلوده می‌سازد؛ منابع آب را تهدید می‌کند؛ زیستگاه‌ها را از میان می‌برد؛ گونه‌های جانوری را آواره می‌کند؛ و مواد شیمیایی و فلزات سنگین را وارد چرخه‌های طبیعی می‌کند. آثار جنگ بر محیط زیست می‌تواند تا سال‌ها پس از پایان مخاصمات ماندگار باشد. امروز دیگر جامعه بین‌المللی به خوبی می‌داند که تخریب محیط زیست در مخاصمات مسلحانه، یک پیامد فرعی و بی‌اهمیت جنگ نیست. این آسیب‌ها مستقیماً با امنیت و رفاه نسل‌های آینده ارتباط دارد.
پزشکیان افزود: در منطقه ما، و از جمله در ایران، آثار زیست‌محیطی درگیری‌های نظامی باید با جدیت بیشتری مورد توجه جامعه جهانی قرار گیرد. جنگ تجاوزکارانه‌ای که ایالات متحده و رژیم صهیونیستی در منطقه ما به راه انداخته‌اند، با آسیب به تأسیسات صنعتی و انرژی، آتش‌سوزی‌ها، انتشار آلاینده‌ها، آلودگی خاک و آب، موجب تهدید اکوسیستم‌های طبیعی و از بین رفتن زیرساخت‌های حفاظتی شده است که طی سال‌ها تلاش برای حفاظت از تنوع زیستی فراهم شده است. این امر تنها مسئله‌ای داخلی یا محدود به مرزهای سیاسی یک کشور نیست. طبیعت، مرز سیاسی نمی‌شناسد؛ گسترش آلودگی‌های آب، خاک و هوا نیز در پشت مرزها متوقف نمی‌شود. از این رو، آسیب‌های ناشی از جنگ نیز، مسائلی با ماهیت جهانی هستند و به راه‌حل‌های بین‌المللی نیاز دارند.
آثار جنگ بر اکوسیستم‌ها ممکن است سال‌ها
و حتی نسل‌ها باقی بماند
رئیس‌جمهور تاکید کرد: آثار جنگ بر اکوسیستم‌ها ممکن است سال‌ها و حتی نسل‌ها باقی بماند و تا کیلومترها فراتر را تحت تأثیر قرار دهد. یک شاهد مثال، حجم نابودی‌های رقم خورده در غزه مظلوم است که به گواه کارشناسان، بخش‌هایی از خاک آن تا صدها سال آینده، نمی‌تواند میزبان حیات و چرخه‌های اکولوژیک طبیعی و گیاهی باشد. آنچه در منطقه ما به واسطه جنگ‌های تجاوزکارانه اتفاق افتاده، «اکوساید یا طبیعت‌کشی» است که باید محکوم شود. از جامعه بین‌المللی انتظار می‌رود، برای حفاظت از میراث طبیعی و تنوع زیستی، سازوکارهای مؤثر، شفاف و قابل اجرا ایجاد کند. هیچ کشوری نباید در زمان جنگ، طبیعت را قربانی خاموش و بی‌دفاع بداند.
وی افزود: جمهوری اسلامی ایران خود را متعهد به اجرای کنوانسیون تنوع زیستی و اهداف جهانی حفاظت از طبیعت می‌داند. ما در ایران، حفاظت از مناطق طبیعی، تالاب‌ها، جنگل‌ها، مراتع، زیستگاه‌های حیات وحش و ذخایر ژنتیکی را در کنار توسعه پایدار دنبال می‌کنیم. اما باید واقع‌بین و منصف بود. کشوری که همزمان با فشارهای ناشی از تغییر اقلیم، خشکسالی، کمبود آب، بیابان‌زایی و کاهش منابع طبیعی، از یک‌سو و آثار تحریم‌های اقتصادی و محدودیت دسترسی به فناوری و منابع مالی از سویی دیگر مواجه است و در دو سال پی‌درپی، هدف جنگ‌های جنایتکارانه با استفاده گسترده از سلاح‌های مخرب، ممنوعه و در موارد زیاد با هدف عمدی تخریب محیط زیست، مانند حملات به مخازن سوخت در پایتخت بوده است، برای اجرای برنامه‌های محیط زیستی و جبران خسارات وارده لازم است از همکاری واقعی جامعه جهانی برخوردار گردد. حفاظت از تنوع زیستی بدون تامین منابع مالی کافی، بدون دسترسی عادلانه به دانش و فناوری و ظرفیت‌سازی، در حد انجام مذاکرات، صدور قطعنامه و تعیین اهداف باقی خواهد ماند.
رئیس‌جمهور خاطرنشان کرد: اگر از کشورهای در حال توسعه انتظار داریم از جنگل‌ها، تالاب‌ها، گونه‌ها و منابع ژنتیکی خود حفاظت کنند، باید شرایط دسترسی به ابزارهای لازم برای انجام این مسئولیت را نیز برایشان فراهم کنیم. این همان معنای واقعی عدالت محیط‌زیستی است. ما معتقدیم منابع مالی تنوع زیستی باید قابل دسترس‌تر، عادلانه‌تر و متناسب با نیازهای واقعی کشورهای در حال توسعه باشد. همچنین انتقال فناوری‌های نوین، ظرفیت‌سازی، توسعه دانش بومی و مشارکت جوامع محلی باید در کانون توجه اجرای تعهدات کنوانسیون قرار گیرد. جامعه بین‌المللی باید بپذیرد کشورهایی که تحت تحریم‌های اقتصادی هستند و یا در معرض تجاوزات نظامی قرار گرفته‌اند، نباید به تنهائی هزینه‌های زیست‌محیطی تحریم‌ها و یا جنگ‌هایی را که آغازگر آن نبوده‌اند، تحمل کنند. از این رو، از آژانس‌های سازمان ملل متحد، نهادهای مالی بین‌المللی و سازمان‌ها و نهادهای ذی‌ربط در حوزه محیط زیست و توسعه پایدار می‌خواهیم: سازوکارهای بسیج منابع مالی، ارزیابی خسارات زیست‌محیطی، احیای اکوسیستم‌های آسیب‌دیده و حمایت از کشورهای متأثر برای مقابله با پیامدهای زیست‌محیطی درگیری‌های مسلحانه را تقویت نمایند.
حفاظت از محیط زیست، مستلزم درک
و تفاهم مشترک است
وی ادامه داد: نجات کره زمین و حفاظت از محیط زیست، مستلزم درک و تفاهم مشترک همه ما نسبت به چالش‌های پیش روی بشریت و استفاده مسئولانه از راه حل‌های متنوع است؛ راه‌حل‌هایی که شرایط، اولویت‌ها، ظرفیت‌ها و مسیرهای متفاوت ملی را مورد توجه قرار می‌دهد و بار مضاعفی را بر دوش کشورهای در حال توسعه نمی‌گذارد، بلکه امکانات و فرصت‌های لازم را برای آنها فراهم می‌آورد تا ضمن دستیابی به توسعه پایدار، از طبیعت نیز محافظت
کنند.
رئیس‌جمهور در پایان تاکید کرد: جمهوری اسلامی ایران آمادگی دارد با در اختیار قرار دادن ظرفیت‌های علمی، دانشگاهی و تجربیات خود با دیگر کشورها، در این تلاش مشترک، به‌صورت سازنده با جامعه جهانی همکاری کند. ما معتقدیم حفاظت از تنوع زیستی می‌تواند یکی از عرصه‌های مهم «دیپلماسی صلح» باشد. در منطقه‌ای که با بحران‌های امنیتی ناشی از حضور غیرقانونی و توسعه‌طلبانه قدرت‌ها، تغییرات اقلیمی، کمبود آب و تخریب اکوسیستم‌ها مواجه است، همکاری در زمینه محیط‌‌‌زیست می‌تواند پلی میان ملت‌ها ایجاد کند. پلی که مسیر را برای دستیابی به صلح و امنیت برای همه، صلح با طبیعت و آینده‌ای با زندگی همسو و هماهنگ با طبیعت هموار می‌سازد. آینده‌ای به دور از جنگ و کشتار و تخریب که در آن تنوع زیستی بنیانی مشترک برای رفاه و شکوفایی نسل حاضر و نسل‌های آینده باشد.
دیدار پزشکیان با نخست‌وزیر ارمنستان
و گرجستان
خبر دیگر اینکه، مسعود پزشکیان در جریان برگزاری اجلاس سران هفدهمین کنفرانس اعضای کنوانسیون تنوع زیستی با «نیکول پاشینیان»، نخست‌وزیر ارمنستان و «ایراکلی کوباخیدزه»، نخست‌وزیر گرجستان دیدار و گفت‌وگو کرد.
رئیس‌جمهور عصر جمعه (24 مهر) پس از شرکت و سخنرانی در اجلاس سران هفدهمین کنفرانس اعضای کنوانسیون تنوع زیستی، ایروان را به مقصد تهران ترک کرد.