ایران از شکست آمریکا یک نمایش جهانی ساخت
در حالی که سه روز دیگر ماه هفتم جنگ به پایان میرسد، دونالد ترامپ هر روز درماندهتر به نظر میرسد. روزهای یکشنبه و دوشنبه هفته جاری شاهد اتفاق معنادار دیگری در همین زمینه بود.
زور پُرزور مقاومت و عقبنشینی اجباری ترامپ
رسانهها روز شنبه ادعا کردند ترامپ، تعطلیات آخر هفته را ناتمام گذاشته و به کاخ سفید بازگشته است. در اینباره اکسیوس نوشت: «بازگشت زودهنگام به کاخسفید در شرایطی رخ میدهد که ترامپ در حال بررسی گامهای بعدی در مناقشه با ایران است. او از تصمیمی قریبالوقوع درباره نابودی حکومت ایران یا ادامه دیپلماسی گفته بود».
همچنین ادعا شد که ترامپ به کاخسفید برگشته تا دستور حمله به یمن برای باز کردن بابالمندب و بازگرداندن صادرات نفت عربستان را صادر کند. اما روزنامه نیویورکتایمز دیروز از عقبنشینی ترامپ خبر داد و نوشت: «ترامپ تصمیم گرفت حملات هوائی علیه یمن را اجرا نکند و پس از آن از این تصمیم منصرف شد که پنتاگون مقدمات عملیات را آماده کرده بود. بیشتر اعضای حلقه نزدیک ترامپ نسبت به ورود آمریکا به جنگ عربستان با یمن تردید جدی داشتند یا با آن مخالف بودند؛ بهویژه با توجه به فشارهایی که جنگ با ایران هماکنون بر ارتش آمریکا وارد کرده است».
فشار طاقتفرسای بنزین و گازوئیل و نفت
به ترامپ
خبرگزاری رویترز به نقل از شرکت کپلر گزارش داد که طی تعطیلات آخر هفته، ۱۲ کشتی حامل کالا از تنگه هرمز عبور کردند؛ که در مقایسه با ۳۵ کشتی در تعطیلات آخر هفته قبل کاهش نشان میدهد.
پاتریک دیهان، تحلیلگر ارشد Gas Buddy میگوید: «ادامه آشفتگیهایی مانند حمله به یک پالایشگاه بزرگ نفت روسیه، حملات حوثیها و احتمال افزایش قیمت نفت پس از باز شدن معاملات در اواخر امروز، احتمالاً به افزایش بیشتر قیمت بنزین و گازوئیل در آمریکا که اکنون میانگین آن ۴.۴۶ دلار و ۶.۴۹ دلار است، دامن خواهد زد.
همچنین به گزارش فایننشالتایمز «ترامپ گفته که بهشدت نگران افزایش قیمتهای گازوئیل
است».
در همین حال، شبکه سیانان میگوید: «صاحبان کسبوکار در سراسر آمریکا میگویند اختلالات زنجیره تأمین، افزایش هزینههای حملونقل و بیثباتی قیمتها، فعالیت آنها را با فشار بیسابقه روبهرو کرده و شرایط حتی از بحران کرونا دشوارتر شده است. دولت ترامپ کوشیده جنگ با ایران را یک اختلال موقت وانمود کند. اما مشکلات انباشته در زنجیره تأمین نشان میدهد حتی در صورت پایان فوری جنگ، بازگشت قیمتها به شرایط قبل به سادگی امکانپذیر نخواهد بود».
نظرسنجیهای غالباً ناامیدکننده
براساس نظرسنجی NBC News، میزان رضایت از عملکرد دونالد ترامپ در میان رأیدهندگان آمریکایی ۴۱ درصد است و ۵۶ درصد مخالف عملکرد او هستند. 50 درصد رأیدهندگان معتقدند حزب دموکرات باید کنگره را کنترل کند و 45 درصد معتقدند کنترل کنگره باید به دست حزب جمهوریخواه باشد.
گزارش آسوشیتدپرس هم میگوید: «میانگین قیمت بنزین به ۴.۴۸ دلار افزایش یافته است.
۶۳ درصد رأیدهندگان معتقدند مدیریت ترامپ منجر به وخامت اوضاع اقتصادی شده است.
واشنگتنپست اخیراً نوشت: «ترامپ در برخی گفتوگوهای خصوصی با مشاوران، نشان داده متوجه این موضوع شده که تصمیمهایش درباره جنگ به شکلگیری فضای بهشدت دشواری برای حزبش در آستانه انتخابات میان دورهای کنگره دامن زده است. او با دقت به نظرسنجیهایی گوش میدهد که غالباً ناامیدکنندهاند. هضم این واقعیتها البته همیشه هم به مزاج ترامپ خوش نیامده است».
موضع ایران: باصلابت، خیرهکننده و متقن
ویلیام پاتنم، افسر اطلاعاتی پیشین ارتش آمریکا و پژوهشگر پیشین امنیت ملی با ابراز شگفتی درباره قدرت ایران گفت: هرچه فشار ایالاتمتحده افزایش یابد، ایران تابآوری بیشتری را نشان میدهد. با افزایش فشار، ایران نیز شدت فشار در منطقه را بالا میبرد. حملات به عربستان موجب تأثیرگذاری بر اقتصاد جهانی شده است. از سوی دنی سیترینوویچ، پژوهشگر مؤسسه مطالعات امنیت ملی اسرائیل گفت: موضع تهران روشن است؛ برای پایان جنگ دوبار هزینه نمیپردازد. ایران حاضر به مذاکره برای تفاهم جدید از نقطه صفر نیست. جمعبندی نهائی کاملاً صریح و مشخص است: ایران خواهان پایان جنگ است، اما قصد ندارد بهای پایان دادن به این درگیری را دو بار بپردازد؛ موضوع به همین سادگی است.
آژیر قرمز برای پایان ذخائر جهانی نفت
ذخائر جهانی نفت و بازارها در آستانه شکنندگی قرار دارند. نمودار فایننشالتایمز درباره میزان ذخایر گاز اروپا نشان میدهد اقتصاد جهانی در حالی که در برابر شوک انرژی مقاومت کرده، عملاً از موجودی فیزیکی ذخایر خود کاسته است.
در واقع شوک انرژی ناپدید نشده، بخشی از آن از قیمتها به سمت موجودی انبارها منتقل شده است و این یعنی اگر اختلال عرضه انرژی ادامه پیدا کند، ذخایر پایینتر میتوانند به نقطه آسیبپذیری جدید اقتصاد جهانی تبدیل شوند. اروپا در حالی به استقبال زمستان میرود که ذخایر گازش فقط حدود ۶۹٪ پر است، در حالی که سال گذشته در همین مقطع بیش از ۸۰٪ بود.
براساس برآورد جیپی مورگان، اگر تنگه هرمز همچنان بسته بماند، موجودی ذخایر نفت جهان همین ماه به حداقل سطح عملیاتی خود، یعنی حدود ۶٫۸ میلیارد بشکه، خواهد رسید. پایینتر از این سطح، خطوط لوله دیگر قادر به حفظ فشار لازم نخواهند بود و پالایشگاهها نیز شروع به از کار افتادن میکنند؛ صرفنظر از اینکه قیمت نفت در بازار چقدر باشد.
خوک را آرایش میکنند
اما وضعیت سوخت بحرانی است
ریاض الشعیبی کارشناس عرب در تحلیل وضعیت میدان نبرد گفت: ایالاتمتحده با محاصره اقتصادی بهدنبال تسلیم ایران است، اما تهران با یک «استراتژی معکوس» اهرمهای فشار واشنگتن را به ابزاری علیه آمریکا تبدیل کرده است. گشودن جبهههای جدید مانند بابالمندب، ترامپ را سردرگم ساخته و او را میان تماشای تهدید کشتیرانی یا ورود به باتلاق یمن معلق گذاشته است.
در همین حال، لری جانسون، تحلیلگر سابق سیا گفت: آنها (مقامات آمریکایی) فقط دارند تلاش میکنند وضعیت را بهتر از واقعیت جلوه دهند؛ همان اصطلاحی که میگویند خوک را آرایش میکنند تا زیباتر به نظر برسد. این جنگ فوقالعاده پرهزینه است. اثر آن را در قیمت گازوئیل، بنزین و سوخت هواپیما میبینیم. بهویژه گازوئیل و سوخت هوانوردی با کمبود مواجهاند. این کمبود ادامه پیدا خواهد کرد و قیمتها هم همچنان بالا خواهند رفت. موضوع این است که ما با کمبود بنیادی گازوئیل و سوخت هوانوردی مواجه هستیم. بنابراین این کمبود در کل سیستم وجود دارد.
موج گرانی و بدبختی در آمریکا راه است
پاتریک بت-دیوید، مجری معروف آمریکایی میگوید: اتفاقی خاص و عجیب رخ داده، قیمت گازوئیل در آمریکا به ۶.۴۵ دلار برای هر گالن رسید، این رکورد تاریخی است. این گرانی فقط پای پمپبنزین نخواهد ماند و هزینه حملونقل و جابهجایی کالاها قطعا بالا خواهند رفت. همه چیز گران میشود حتی مواد غذایی و سایر موارد هم شامل میشود.
نارضایتی از عملکرد دیوانه
گزارش میدانی خبرگزاری AP NEWS هم از نارضایتی آمریکاییها نسبت به افزایش قیمت سوخت حکایت میکند. دکر، ساکن محلی میگوید «فکر میکنم ترامپ دیوانه است. او دلیل وضعیتی است که کشور امروز در آن قرار دارد. من قبلاً روزی ۲۰ دلار برای بنزین میپرداختم، اما حالا ۴۰ دلار میپردازم.»
برکستون، شاغل در شرکت حملونقل معتقد است: چه کار میتوانید بکنید؟ در خانه بمانید؟ بالاخره به بنزین نیاز دارید و مجبورید از آن استفاده
کنید.»
بیوینز، معلم مدرسه گفت: او واقعاً برای مردم عادی اهمیتی قائل نیست. خودش توانایی پرداخت هزینه بنزین را دارد، اما بیشتر ما چنین تواناییای نداریم. برای همین احساس میشود که حتی با مردم خودش هم ارتباطی ندارد.
گند زده، آن هم چه گندی!
استیون زوناس رئیس مؤسسه مطالعات خاورمیانه در دانشگاه سانفرانسیسکو به الجزیره گفت: ترامپ نمیخواهد قبول کند گند زده است آن هم یک گند تاریخی. ایرانیها احساس میکنند که همچنان دست بالا را دارند و در این مرحله نیازی به مصالحه چندانی ندارند، زیرا نشان دادهاند که توانایی گسترش جنگ، ایجاد اختلال در اقتصاد جهانی و حمله به پایگاههای آمریکایی را دارند. این حملات همچنین خسارات قابلتوجهی وارد کرده، از جمله آسیب به تعدادی جنگنده و دیگر هواگردهای نظامی، و باعث کمبود برخی تجهیزات، از جمله موشکهای دفاعی و تسلیحات شده است. نقش ایران در منطقه بیشتر شده است. وضعیت درگیری در یمن نشان داد ایرانیها نهتنها قادر با محافظت از منافع خود هستند بلکه توانایی دفاع از منافع متحدانشان را نیز دارند.
رأیدهندگان ناامید از ترامپ
کریس ویلسون، استراتژیست باسابقه جمهوریخواه گفت: مصاحبه با رأیدهندگان در چندین ایالت، به همراه دور جدید نظرسنجیهای ملی، حس ناامیدی شدیدی را نشان میدهد که افزایش سرسامآور قیمت بنزین در حال ایجاد مشکلات مالی جدی و پایدار است. قیمت بنزین اهمیت دارد، زیرا یکی از معدود شاخصهای اقتصادی است که رأیدهندگان آن را بهصورت آنی و بیواسطه لمس و مشاهده میکنند. این قیمت عملاً چندینبار در هفته مستقیماً در برابر چشمان آنها قرار میگیرد؛ بنابراین من ناامیدیای را که شاهد آن هستیم، به ویژه در میان رأیدهندگان طبقه کارگر و متوسط، دستکم نمیگیرم.
برخی از جمهوریخواهان هم میگویند که ناامید شدهاند: به عنوان مثال دن لوید، که به ترامپ رأی داده بود، از رهبری رئیسجمهور ابراز تأسف کرد، زیرا این نجار ۶۳ ساله برای پر کردن باک وانت خود ۴.۳۹ دلار در هر گالن پرداخت کرده است.
دگرگونی توازن نظامی در جهان
گیل مسینگ، رئیس ستاد سایبری چکپوینت رژیم صهیونیستی به کانال 12 اسرائیل گفت: تخیّلی به نظر میرسد، اما ایران و یمن با استفاده از فناوری هوش مصنوعی، موشکهای پیشرفته هدایتشونده تولید میکنند! ایرانیها و یمنیها، هم در توسعه موشک و هم انجام آزمایشهای مربوط به آن از فناوری هوش مصنوعی استفاده میکنند؛ اینها چیزهایی نیست که قرار باشد «یک زمانی» یا «شاید» اتفاق بیفتند، اینها اتفاقاتی هستند که همین حالا و در برابر چشمان ما در تمامی جبههها در حال رخ دادن هستند.ویل شرایور، تحلیلگر ژئوپلیتیک و تاریخدان آمریکایی هم در ارزیابی روند تحولات جنگ نوشت: انصارالله یمن تاکنون دو گروه رزمی ناوهای هواپیمابر آمریکا را که دچار «آسیب روانی» شده بودند، از دریای سرخ بیرون رانده، بیش از ۲۴ فروند پهپاد ریپر آمریکایی، چندین پهپاد چینی مورد استفاده عربستان سعودی و یک فروند جنگنده F15 سعودی را سرنگون کرده است. توازن قدرت نظامی در جهان کاملاً دگرگون شده است.
ایران، شکست آمریکا را نمایش جهانی کرد
رابرت پیپ، استاد علوم سیاسی دانشگاه شیکاگو معتقد است: جمهوری اسلامی ایران به تمام جهان نشان داد که ایالات متحده از نظر نظامی و اقتصادی شکست خورده است. ایران به سمت تبدیلشدن به هژمون نفتی پیش میرود. فقط این نیست که اهداف اولیه شما (آمریکا) محقق نشدهاند؛ بلکه باید به وارونگی کامل قدرت آمریکا و جایگاه آمریکا در جهان نگاه کنید. ایران به سمت تبدیلشدن به هژمون نفتی پیش میرود و این روند با نزدیکتر شدن هرچه بیشتر به آستانه سلاح هستهای تکمیل میشود. حتی اگر آزمایش هستهای انجام نشود، خروج ایران از پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) نیز میتواند پیامدهای مهمی داشته باشد.»
بیمار، کودکمزاج و لجامگسیخته
الکس جونز مجری آمریکایی با بیان اینکه ترامپ از نظر جسمی در حال فروپاشی است، افزود: گوش کن، باید کمی آرامتر رفتار کنی. باید بیشتر سکوت کنی و کمی استراحت کنی. طبق منابعی که ما داریم، ترامپ از نظر جسمی در حال فروپاشی است. مچپاهای متورم و برخی نشانههای ظاهری دیگر میتواند نشانه یک مشکل جدی جسمی باشد.
در این میان، نشریه نیشن معتقد است: دونالد ترامپ مانند قطار از کنترل خارج شده است و هیچکس ترمز او را نمیکشد. هرجا که نگاه میکنید، او هرجومرج و ویرانی به بار میآورد. با نزدیکشدن به انتخابات میاندورهای، پیامدهای ریاست مخرب ترامپ در هر گوشهای از زندگی عمومی کاملاً آشکار است. واقعیت اقتصادی آمریکا این است که اوضاع با فشارهای تورمی ناشی از جنگ ضد ایران و بدهی از کنترل خارجشدهای وخیم شده است. ترامپ همانطور که توماس ادسال در روزنامه نیویورکتایمز نوشت، در دنیای خیالی زندگی میکند. دنیایی که لایههای حباب آن اجازه ورود هیچ مخالفتی و هیچ اطلاعاتی را که با روایت ابرقهرمانانه کودکانهای خود ساخته او مخالف باشد، نمیدهد.
ایران نابود نشد
اما جنگ در حال فرسایش آمریکاست
نشریه مدرن دیپلماسی گزارش داد که آمریکا در حال از دست دادن فرصتهای خود در جنگ با ایران است: این وسوسهانگیز است که جنگی که در ۲۸ فوریه آغاز شد را داستانی درباره ایران بدانیم- اینکه آیا زنده میماند، اینکه آیا تنگه هرمز دوباره باز میشود و اینکه آیا برنامه هستهای آن متوقف میشود. اما داستان مهمتر ممکن است درباره خستگی و فرسایش در ابعاد مختلف قدرت آمریکا باشد. اولین محدودیت، ملموسترین است: مهمات. ذخیره موشکهای THAAD از فوریه تاکنون حدوداً نصف شده و بازسازی این ذخایر به سطوح قبل از جنگ، سه سال یا بیشتر طول خواهد کشید. گزارش بازرس کل وزارت دفاع تأیید کرد که هزینههای مربوط به مهمات، «کمبودهای استراتژیک در ذخایر» ایجاد کرده و مشکلات جدی در توانایی صنایع دفاعی برای تأمین مجدد این مهمات ایجاد کرده است. این یافتهها با تأکیدات مکرر رئیسجمهور ترامپ و وزیر دفاع، پیتر هگست، در تضاد است که هیچ کمبودی از این نوع وجود ندارد.
دومین محدودیت، آمادگی نیروها است. تصمیم به انتقال ناو هواپیمابر Washington برای جایگزینی ناو Lincoln، نشاندهنده افزایش هزینههای ناشی از درگیری با ایران است. این موضوع همچنین یک مشکل رو به رشد در اعتبار ایالاتمتحده ایجاد میکند، زیرا عملیاتهای مداوم در خاورمیانه، نیروها و توجهی را مصرف میکند که، به گفته واشنگتن، برای بازدارندگی چین در منطقه اندو-اقیانوس موردنیاز است.
سؤال مهمتر این است که اگر واشنگتن نیاز به جنگی مشابه، علیه ایران یا یک رقیب قویتر، قبل از بازسازی سیستمهای دفاعی، تجدید ذخایر، تقویت پایگاهها و بازگشت حمایت سیاسی، داشته باشد، چه اتفاقی خواهد افتاد. این سؤال اهمیت بیشتری پیدا میکند اگر ایالاتمتحده همزمان مجبور به مهار چین یا مقابله با بحرانی در منطقه اندو-اقیانوس آرام باشد. سومین محدودیت، مقاومت زیرساختهایی است که از قدرت آمریکا پشتیبانی میکنند. ذخیره نفت استراتژیک، یکی از نمونهها است که به کمترین میزان از ژانویه 1983 رسیده است.
تابآوری در آمریکا
با این جنگ از بین رفته است
مدرن دیپلماسی میافزاید: عامل چهارم، استقامت سیاسی و استراتژیک است. یک نظرسنجی از شرکتهای رویترز و ایپسوس که در اواخر ژوئیه انجام شد، نشان داد که تنها یک نفر از سه آمریکایی از این جنگ حمایت میکنند، در حالی که 69 درصد معتقدند که رئیسجمهور به وضوح توضیح نداده است که هدف از این جنگ چیست.
تهدید ترامپ مبنی بر بمباران عمان، اگر این کشور «در راه» تلاشهای ایالاتمتحده برای دستیابی به یک توافق صلح با تهران قرار گیرد، یک شریک منطقهای دیرینه را به یک هدف بالقوه برای اعمال فشار تبدیل کرد. چنین تهدیدهایی باعث میشوند که اهداف ایالاتمتحده برای شرکا قابلپیشبینیتر و قابلاعتمادتر نباشند.
نتیجه نهائی، فضای استراتژیک است که جنگ ایجاد میکند. ایران در طول این درگیری، تلاش کرده نشان دهد که بازگشایی تنگه هرمز تحت شرایط خود، نهتنها وضعیت سابق را احیا نخواهد کرد، بلکه یک منبع جدید از اهرم فشاری ایجاد خواهد نمود.
بزرگترین شرکتهای کشتیرانی اعلام کردهاند که تا زمانی که هیچ توافقی پایدار نباشد، فعالیتهای عادی خود را از سر نخواهند گرفت.