ورود مستمر نقدینگی شرط تداوم رشد بورس
بازار سرمایه در سالهای اخیر بارها نشان داده، صعود شاخصها بدون پشتوانه ورود سرمایههای جدید، دوام چندانی ندارد؛ به طوری که رشدهایی که تنها بر پایه جابهجایی پول میان صنایع یا تحرک چند نماد بزرگ شکل گرفتهاند، معمولا با نخستین موج عرضه فروکش کردهاند. اما این بار و این روزها نشانههای متفاوتی در تالار شیشهای دیده میشود.
بر این اساس، ورود بیش از 12 هزار میلیارد تومان پول حقیقی طی تنها دو روز معاملاتی نشان میدهد سرمایهگذاران حقیقی پس از ماهها احتیاط، دوباره بورس را بهعنوان مقصد سرمایهگذاری انتخاب کردهاند. این تغییر رفتار، میتواند نشانهای از بازسازی تدریجی اعتماد باشد؛ اعتمادی که در سالهای گذشته بارها آسیب دید و خروج سرمایه را از تالار شیشهای به دنبال داشت.
از سوی دیگر، فراگیر بودن رشد بازار سهام نیز اهمیت ویژهای دارد؛ چرا که زمانی که نزدیک به تمام نمادها در مدار مثبت قرار میگیرند و رشد بازار سهام به چند سهم شاخصساز محدود نمیشود؛ میتوان از افزایش عمق تقاضا سخن گفت. چنین وضعیتی معمولا از مشارکت گستردهتر سرمایهگذاران حکایت دارد و پایداری بیشتری نسبت به رشدهای محدود و مقطعی ایجاد میکند.
از سوی دیگر، همزمان، آرامتر شدن بازارهای رقیب نیز در تقویت بورس بیتاثیر نبوده است؛ جایی که کاهش نوسانات در بازار ارز و طلا، بخشی از سرمایههای سرگردان را به سمت بازار سهام سوق داده و موجب شده است بورس دوباره در کانون توجه سرمایهگذاران قرار گیرد. البته این مزیت تا زمانی پابرجا خواهد بود که سایر بازارها وارد فاز جدیدی از نوسان نشوند.
با این حال، نباید هر رکوردی را به معنای آغاز یک روند بلندمدت دانست؛ چرا که تجربه بازار سرمایه نشان داده است پس از دورههای رشد پرشتاب، شناسایی سود از سوی بخشی از معاملهگران امری طبیعی است و این موضوع میتواند به افزایش عرضهها منجر شود. بنابراین، آنچه بیش از ثبت رکوردهای جدید اهمیت دارد، حفظ جریان ورود نقدینگی و تداوم ارزش بالای معاملات است. در مجموع، بورس امروز بیش از آنکه به رکوردهای شاخص نیاز داشته باشد، به سرمایههای تازه نیاز دارد. از این رو، اگر این موتور نقدینگی همچنان روشن بماند، عبور از قلههای جدید دور از انتظار نخواهد بود، اما اگر ورود پول متوقف شود، حتی بالاترین ارقام شاخص نیز نمیتوانند بهتنهائی ضامن تداوم رونق بازار باشند. در واقع باید اذعان داشت آینده بورس نه در ارتفاع شاخص کل، بلکه در مسیر حرکت نقدینگی تعیین خواهد شد.
آرامش بازارهای موازی به نفع بورس
البته یکی از عوامل مؤثر بر تقویت تقاضا در بازار سرمایه، کاهش نسبی جذابیت بازارهای موازی در روزهای اخیر است. این در شرایطی است که کاهش نوسانات در بازار ارز و طلا موجب شده بخشی از سرمایههای سرگردان، بازار سهام را بهعنوان مقصد جدید سرمایهگذاری انتخاب کنند؛ موضوعی که آثار آن در ورود پرقدرت پول حقیقی بهخوبی قابل مشاهده است.
کارشناسان معتقدند مجموعه متغیرهای فعلی بازار سرمایه، از جمله ورود کمسابقه سرمایه حقیقی، حفظ ارزش معاملات خرد در سطوح بالا، رشد فراگیر اغلب نمادها و کاهش التهاب در بازارهای موازی، نشان میدهد بورس در مقطع کنونی از پشتوانه نقدینگی مناسبی برخوردار است.
شاخصهای صنعت در بالاترین سطح تاریخی
بررسی عملکرد شاخص صنایع در مبادلات روزهای اخیر نشان میدهد روند صعودی بازار سهام در میان طیف گستردهای از صنایع ادامه یافته است. به عنوان مثال در روز چهارشنبه هفته گذشته، شاخص 39 صنعت افزایش یافت.
در پایان مبادلات روز چهارشنبه هفته گذشته، شاخص 19 صنعت در بالاترین سطح تاریخی خود قرار گرفت. این صنایع شامل مواد و محصولات دارویی، خردهفروشی، زراعت، محصولات غذایی، فرآوردههای نفتی، کانی غیرفلزی، فنی و مهندسی، کاشی و سرامیک، انتشار و چاپ، سیمان، قند و شکر، رایانه، زغالسنگ، اداره بازارهای مالی، استخراج کانههای فلزی، فلزات اساسی، ماشینآلات، بیمه و بازنشستگی و دستگاههای برقی بودند.
در صدر جدول رشد روزانه، شاخص صنعت خردهفروشی با افزایش دو و 98 صدم درصدی قرار گرفت. شاخص این صنعت با رسیدن به سطح تاریخی 17 هزار و 205 واحد، رشد خود از ابتدای سال را به 123 درصد رساند.
شاخص صنعت زغالسنگ نیز با رشد دو و 97 صدم درصدی در سطح تاریخی 126 هزار و 192 واحد قرار گرفت و رشد آن از ابتدای امسال به 67 درصد رسید. شاخص سایر معادن با همین میزان افزایش در سطح 407 هزار واحد ایستاد و رشد 51 درصدی را از ابتدای سال ثبت کرد.
شاخص صنعت انتشار و چاپ نیز با رشد دو و 97 صدم درصدی به سطح تاریخی چهار میلیون و 877 هزار واحد رسید و رشد آن از ابتدای سال به 85 درصد افزایش یافت. شاخص وسایل ارتباطی با همین میزان رشد در سطح 47 هزار واحد قرار گرفت و از ابتدای سال 61 درصد افزایش داشته است.
شاخص کاشی و سرامیک نیز با رشد دو و 97 صدم درصدی به سطح تاریخی 143 هزار واحد رسید. شاخص صنعت رادیویی با همین میزان افزایش در سطح 10 هزار و 798 واحد قرار گرفت و رشد آن از ابتدای سال به 97 درصد رسید.
همچنین شاخص فنی و مهندسی با رشد دو و 96 صدم درصدی در سطح تاریخی 17 هزار و 133 واحد ایستاد و رشد آن از ابتدای سال به 92 درصد رسید. شاخص بیمه و بازنشستگی نیز با رشد دو و 96 صدم درصدی به سطح تاریخی 178 هزار و 477 واحد رسید و رشد 39 درصدی را از ابتدای سال ثبت کرد. شاخص استخراج کانههای فلزی نیز با رشد دو و 95 صدم درصدی در سطح تاریخی 789 هزار واحد قرار گرفت و رشد آن از ابتدای سال به 52 درصد رسید. در ادامه، شاخص صنعت فلزات اساسی
49 درصد، ماشینآلات 48 درصد، بیمه و بازنشستگی 39 درصد و دستگاههای برقی 34 درصد رشد کردهاند و هر یک در پایان مبادلات روز چهارشنبه در بالاترین سطح تاریخی خود قرار گرفتند. با این حال، تجربه سالهای گذشته نشان داده، دوام روندهای صعودی در بازار سرمایه، بیش از هر عامل دیگری به استمرار ورود سرمایههای جدید و حفظ برتری سمت تقاضا وابسته است. از این رو، اگر جریان ورود پول حقیقی در روزهای آینده نیز ادامه یابد، بورس میتواند همچنان به ثبت رکوردهای جدید امیدوار باشد؛ اما در صورت کاهش سرعت ورود نقدینگی، احتمال افزایش عرضه و استراحت کوتاهمدت بازار نیز دور از انتظار نخواهد بود.