امضای ۲۵ سند در قالب ۹ تصمیم توسط وزرای امور خارجه سازمان شانگهای

در اجلاس وزیران خارجه کشورهای عضو شانگهای در شهر چولپن‌آتای قرقیزستان، ۲۵ سند در قالب ۹ تصمیم توسط وزیران خارجه کشورهای عضو امضا شد. 
 سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان که به منظور شرکت در نشست شورای وزیران خارجه سازمان همکاری شانگهای به قرقیزستان سفر کرده بود؛ روز جمعه (2 مرداد 1405) با ایراد سخنرانی در جمع اعضا این سازمان ضمن تأکید بر لزوم تقویت چندجانبه‌گرایی، خواستار ایفای نقش فعال‌تر این سازمان در مقابله با تحریم‌های غیرقانونی و تضعیف اصول منشور ملل متحد شد. 
عراقچی در ادامه گفت: جمهوری اسلامی ایران در ماه‌های اخیر مجددا، هدف تجاوز نظامی آشکار ایالات متحده آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفت؛ پس از حملات ژوئن ۲۰۲۵، جهان بار دیگر در ماه‌های فوریه تا ‌آوریل ۲۰۲۶ شاهد تکرار تجاوزات نظامی علیه ایران بود؛ اقداماتی که نه تنها امنیت ملت ما، بلکه اعتبار کل نظام حقوق بین‌الملل را هدف قرار داد.در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، ملت ایران یکی از تلخ‌ترین و دردناک‌ترین روزهای تاریخ خود را تجربه کرد. در آن روز، رهبر معظم انقلاب اسلامی، به عنوان عالی‌ترین مقام سیاسی و مذهبی جمهوری اسلامی ایران، در حالی که در دفتر کار خود حضور داشتند، به همراه اعضای خانواده به شهادت رسیدند.
وی افزود: همزمان، مدرسه‌ای در شهر میناب هدف حمله قرار گرفت و ۱۶۸دانش‌آموز، کارکنان مدرسه و اعضای خانواده آنان در اقدامی جنایتکارانه قتل‌عام شدند. این جنایات به همین‌جا محدود نماند. در همان روز، ورزشگاهی در شهر لامرد استان فارس هدف حمله قرار گرفت؛ حمله‌ای که بر اساس شواهد فنی و آثار به‌جامانده از مهمات مورد استفاده، با سلاح‌هایی انجام شد که کاربرد آنها مغایر با اصول بنیادین حقوق بشردوستانه بین‌المللی بوده و برای نخستین بار علیه غیرنظامیان، به‌ویژه دختران جوانی که در حال انجام فعالیت ورزشی بودند، مورد استفاده قرار گرفت. دخترانی که در آرزوی قهرمانی و درخشش در میادین ملی و بین‌المللی بودند، سبعانه به خاک و خون کشیده شدند. 
عراقچی ادامه داد: هنگامی که حمله به مراکز آموزشی، درمانی، زیرساخت‌های حیاتی، تأسیسات اقتصادی و حتی تأسیسات هسته‌ای صلح‌آمیز تحت نظارت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بدون پاسخ مؤثر جامعه بین‌المللی باقی بماند، هیچ کشوری نمی‌تواند اطمینان داشته باشد که فردا خود قربانی چنین رفتاری نخواهد شد. از همه نگران‌کننده‌تر آنکه این تجاوزات در شرایطی صورت گرفت که جمهوری اسلامی ایران مسیر دیپلماسی و گفت‌وگو را برگزیده بود و مذاکرات برای حل‌وفصل اختلافات در جریان بود. پاسخ به دیپلماسی، نه از مسیر مذاکره، بلکه با حمله نظامی داده شد. چنین رفتاری، اعتماد به دیپلماسی را تضعیف می‌کند، اعتبار سازوکارهای مسالمت‌آمیز حل اختلافات را زیر سؤال می‌برد و پیام خطرناکی برای آینده روابط بین‌الملل به همراه دارد. 
آنچه در ایران رخ داد صرفاً تهدید امنیتی نیست 
بلکه چالشی علیه اصول بنیادین است
وزیر امور خارجه خاطرنشان کرد: آنچه جمهوری اسلامی ایران با آن مواجه شد، صرفاً یک تهدید علیه امنیت ملی یک کشور نبود؛ بلکه چالشی علیه اصول بنیادینی بود که نظم حقوقی بین‌المللی بر پایه آنها استوار است؛ از این رو، دفاع از این اصول، صرفاً دفاع از جمهوری اسلامی ایران نیست؛ بلکه دفاع از امنیت جمعی، ثبات منطقه‌ای و اعتبار حقوق بین‌الملل است. اگر اصل منع توسل به زور تضعیف شود و تجاوز نظامی به ابزاری عادی در روابط بین‌الملل تبدیل گردد، هیچ کشوری، صرف‌نظر از اندازه، قدرت یا موقعیت جغرافیایی خود، از پیامدهای آن در امان نخواهد بود. 
عراقچی همچنین بیان داشت: جمهوری اسلامی ایران، مطابق با ماده ۵۱ منشور ملل متحد، از حق ذاتی خود برای دفاع مشروع استفاده کرد و در چارچوب حقوق بین‌الملل از حاکمیت، استقلال و تمامیت ارضی خود دفاع نمود. در عین حال، جمهوری اسلامی ایران بار دیگر نشان داد که آغازگر هیچ جنگی نبوده و نخواهد بود. سیاست اصولی ما همواره مبتنی بر گفت‌وگو، دیپلماسی، حسن همجواری و همکاری منطقه‌ای بوده است و همچنان بر این باوریم که صلح پایدار تنها زمانی تحقق خواهد یافت که تجاوز، اشغال، تهدید و استانداردهای دوگانه جای خود را به احترام متقابل، اجرای بیطرفانه حقوق بین‌الملل و پایبندی واقعی به تعهدات بین‌المللی بدهند. صلح را باید ساخت، حفظ کرد و پایدار کرد. 
وی در ادامه عنوان کرد: اکنون زمان مناسبی است تا ضمن ارج نهادن به دستاوردهای ارزشمند سازمان همکاری شانگهای در طول دو دهه و نیم فعالیت، چشم‌انداز آینده آن را نیز مورد توجه قرار دهیم. سازمان همکاری شانگهای در طول این سال‌ها نشان داده است که همکاری‌های منطقه‌ای مبتنی بر اعتماد متقابل، احترام به منافع مشترک، برابری میان اعضا و پرهیز از رویکردهای تقابلی، می‌تواند نقش مؤثری در ایجاد ثبات پایدار، توسعه مشترک و تقویت پیوندهای میان ملت‌ها ایفا کند. اهمیت این سازمان صرفاً به گستره جغرافیایی، جمعیت و ظرفیت‌های اقتصادی اعضای آن محدود نمی‌شود؛ بلکه در توانایی آن برای ایجاد سازوکارهای نوین همکاری میان تمدن‌ها، اقتصادها و مناطق مختلف جهان نهفته است. 
عراقچی افزود: در شرایطی که ساختارهای اقتصادی و مالی بین‌المللی بیش از پیش تحت تأثیر رقابت‌های سیاسی، محدودیت‌های یکجانبه و استفاده ابزاری از وابستگی‌های اقتصادی قرار گرفته‌اند، سازمان همکاری شانگهای می‌تواند نقش مهمی در تقویت همکاری‌های اقتصادی مستقل، افزایش تاب‌آوری زنجیره‌های تأمین، توسعه تجارت منطقه‌ای و تسهیل ارتباطات اقتصادی میان اعضا ایفا کند.
وی همچنین توضیح داد: یکی از مهم‌ترین اولویت‌های سازمان در ربع قرن دوم فعالیت خود، باید گذار از همکاری‌های عمدتاً سیاسی و امنیتی به سوی یک مشارکت جامع اقتصادی، فناورانه و توسعه‌محور باشد. ظرفیت‌های گسترده کشورهای عضو در حوزه‌های انرژی، منابع طبیعی، بازارهای مصرف، سرمایه انسانی، فناوری و موقعیت ژئوپلیتیکی، فرصت کم‌نظیری را برای ایجاد یک شبکه پایدار و بلندمدت همکاری اقتصادی فراهم کرده است. جمهوری اسلامی ایران بر این باور است که تحقق این هدف، نیازمند توجه ویژه به توسعه تجارت متقابل، تسهیل سرمایه‌گذاری، گسترش همکاری‌های بانکی و مالی، بهره‌گیری از ظرفیت‌های پولی و مالی مستقل و ایجاد مسیرهای امن، پایدار و کارآمد حمل‌ونقل و ترانزیت است. 
اجازه ندهیم تجاوز جایگزین دیپلماسی و زور جایگزین حقوق شود 
عراقچی ادامه داد: ایران با برخورداری از موقعیت ژئوپلیتیکی منحصربه‌فرد، حلقه‌ای مهم در اتصال آسیای مرکزی، آسیای جنوبی، غرب آسیا و آب‌های آزاد به شمار می‌رود و آمادگی دارد ظرفیت‌های گسترده خود را در حوزه کریدورهای حمل‌ونقل، امنیت انرژی، تجارت منطقه‌ای و همکاری‌های اقتصادی در اختیار کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای قرار دهد. آینده این سازمان باید بر پایه رویکردی جامع و چندبعدی شکل گیرد؛ رویکردی که در آن امنیت، توسعه اقتصادی، انرژی، اتصال منطقه‌ای، فناوری و همکاری‌های انسانی در کنار یکدیگر مورد توجه قرار گیرند. تقویت مسیرهای ترانزیتی، توسعه کریدورهای منطقه‌ای، افزایش سرمایه‌گذاری‌های مشترک، تسهیل تجارت میان اعضا و بهره‌گیری از ظرفیت‌های عظیم انرژی و منابع طبیعی کشورهای عضو، می‌تواند سازمان همکاری شانگهای را به یکی از پیشران‌های مهم رشد و توسعه در قرن بیست‌ویکم تبدیل کند. 
وی افزود: در این مسیر، ضروری است با همبستگی و همکاری بیشتر، اجازه ندهیم تجاوز جایگزین دیپلماسی، زور جایگزین حقوق و استانداردهای دوگانه جایگزین عدالت شود. آینده‌ای امن‌تر، باثبات‌تر و عادلانه‌تر تنها زمانی قابل تحقق است که همه ما با صدایی واحد از حاکمیت قانون، برابری دولت‌ها، احترام به استقلال کشورها و کرامت ملت‌ها دفاع کنیم. سازمان همکاری شانگهای می‌تواند و باید در خط مقدم این مسئولیت تاریخی قرار گیرد. 
امضای سند
در پایان نشست توسط وزرای امور خارجه سازمان همکاری شانگهای، ۲۵ سند در قالب ۹ تصمیم به امضا وزرای خارجه رسید که عباس عراقچی نماینده کشورمان نیز یک از امضا کنندگان بود. 
دیدار عراقچی و همتایان خارجی در حاشیه نشست
خبر دیگر اینکه، وزیر امور خارجه کشورمان در حاشیه اجلاس وزرای کشورهای عضو بریکس با «سرگئی لاوروف»، وزیر امور خارجه روسیه؛ «بختیار سعیدوف»، وزیر خارجه ازبکستان؛ «محمد اسحاقدار»، وزیر امور خارجه پاکستان و «ماکسیم ریژنکوف»، وزیر امور خارجه بلاروس دیدار و گفت‌وگو کرد.