پیش شرطهای صلح عادلانه در یمن (نگاه)
سید محمد امینآبادی
جنگ یمن وارد هشتمین سال خود شده است. با این وجود و علیرغم گذشت 7 سال و 18 روز از این جنگ نابرابر و ظالمانه، مقاومت و صبر مردم شجاع و در عین حال مظلوم یمن جواب داده و زمزمههای پایان جنگ به گوش میرسد. طی روزهای اخیر حوادث بسیار مهمی به وقوع پیوست که این گمانهزنی را تقویت میکند. پنجم فروردین بود که انصارالله یمن در بیانیهای از عملیات گسترده نظامی با عنوان «عملیات سوم شکست محاصره» خبر داد که در آن ۱۸ هدف در جنوب و مرکز عربستان را مورد حملات پهپادی و موشکی قرار داده است. طبق این بیانیه انصارالله طی چند مرحله تاسیسات شرکت آرامکو در جده و اهداف حیاتی در ریاض را با موشکهای کروز، پالایشگاههای رأسالتنوره و رابغ و شرکت آرامکو در نجران و جیزان را با چند فروند پهپاد انتحاری و اهداف حیاتی و مهم دیگری در جیزان، ابها، خمیس مشیط و ظهرانالجنوب را با چند فروند موشک مورد حمله قرار داد. این عملیات از نظر میزان خسارت برای عربستان بسیار زیانبار بود بهگونهای که ۷۰ درصد تولیدات آرامکو متوقف شده و خط تولید این شرکت تخریب شد. همچنین مخازن نفتی جده که هدف قرار گرفتند، بیش از یک چهارم ذخایر سوخت عربستان را در خود جای داده بودند. از سوی دیگر این حمله هم از نظر وسعت جغرافیایی و هم از نظر مناطق عملیاتی بیسابقه بود. از نظر وسعت جغرافیایی نزدیک به ۱۸ هدف نظامی مورد حمله قرار گرفت برخی از مناطق هدف قرار گرفته، نزدیک به هزار کیلومتر با یمن فاصله داشتند. از نظر مناطق عملیاتی نیز تمرکز این حمله صرفاً بر مناطق نظامی نبود، بلکه مناطق زیرساختی و حیاتی عربستان نیز هدف حمله واقع شدند.
بهدنبال این حملات ویرانگر به عمق خاک عربستان آن هم در آغاز هشتمین سال شروع جنگ بود که آلسعود مجبور به پذیرش آتشبس 2 ماهه با انقلابیون یمن شد سازمان ملل اعلام کرد این آتشبس از 13 فروردین به مدت 2 ماه برقرار میشود. پنجشنبه 18 فروردینماه نیز منابع یمنی اعلام کردند
«عبد ربه منصور هادی» رئیسجمهور فراری یمن تحت فشار «محمد بنسلمان» حاکم دو فاکتوی عربستان و برای تسهیل روند مذاکرات با انصارالله مجبور به استعفا شده است. «مجتهد» افشاگر مطرح عربستانی درباره پشت پرده استعفای منصور هادی نوشت: «محمد بنسلمان از بیش از یک سال پیش کانال ارتباطی با «حوثیها» در مسقط پایتخت عمان ایجاد کرده و بدون اطلاع شخص منصور هادی با هیئت دولت صنعاء وارد رایزنی و گفتوگو شده است.بنسلمان در این گفتوگوها از هیئت دولت صنعاء خواسته تا در قبال امتیازاتی، آنها نیز امتیاز بدهند و با ادامه حملات به خاک عربستان، سعودیها و اماراتیها عقبنشینی کرده و با تمامی درخواستهای هیئت صنعاء از جمله غرامت ۱۰۰ میلیارد دلاری موافقت کردهاند، اما در نهایت خواستهاند تا به این توافقات پوشش یمنی بدهند و توافق نهایی را به گفتوگو با یک تیم یمنی واگذار کردهاند.» به گفته مجتهد «محمد بنسلمان چون عقیده داشت که منصور هادی برای اجرای این سناریو مناسب نیست و احتمالا با توافق وی با دولت صنعاء مخالفت کند، بهدنبال ایجاد یک شورای ریاستی و جایگزینی آن با منصور هادی افتاد.از این رو مذاکرات نمایشی ریاض را راه انداخت و تعدادی از گروهها و احزاب همسو با خود را به آنجا کشاند تا به اصطلاح برایترسیم مرحله گذار و دوره انتقالی با یکدیگر گفتوگو کنند.»
اما نکته کلیدی در این میان این است که صلحی برقرار خواهد بود که پایههای آن بر اصول و مبانی عادلانهای شکل بگیرد. سعودیها مجبور شدهاند مذاکرات برای پایان جنگ را بپذیرند اما این مذاکرات باید پیششرطهایی را داشته باشد که پایان دادن به نقض آتش بس و لغو کامل محاصره یمن از ضروریترین این پیششرطها محسوب میشود. جدیت سعودیها برای پایان جنگ از پایان دادن به محاصره کامل هوایی، دریایی و زمینی یمن معلوم خواهد شد. پیششرط دیگر ضرورت خروج اشغالگران سعودی و اماراتی و مزدوران آنها از یمن میباشد. در شرایط حضور اشغالگران در یمن هیچ صلحی و هیچ آتشبسی دوام نخواهد داشت و در نهایت اینکه طرفهای مذاکرهکننده نیز باید نمایندگان واقعی گروههای یمنی باشند و افرادی که از سوی سعودیها برای مذاکرات تعیین میشوند صلاحیت و اهلیت حضور در مذاکرات را نخواهند داشت و نکته آخر اینکه بعد از پایان جنگ باید کمیتهای شکل بگیرد و تمام مستندات جنایتهای سعودیها و حامیان غربی و عربی آنها در یمن را برای ثبت در تاریخ مستند کند.