پرواز معنوی امشب با توسل به حقیقت شب قدر

رضا الماسی
 لیلهًْ‌القدر خیر من الف شهر... شاید اگر این آیه در قرآن نبود باورمان نمی‌شد که یک شب در سال به اندازه هزار ماه ارزش داشته باشد، چطور می‌شود؟ خدا چقدر لطف می‌کند؟ بالاخره در عرض سال هم اگر کسی یک کار نیکی انجام بدهد خدا کم نمی‌گذارد. نه تنها کم نمی‌گذارد بلکه؛ مَنْ جَاءَ بِالْحَسَنَه فَلَهُ عَشْرُ أَمْثَالِهَا. حداقل ده برابر مزد می‌دهد. اما یک شب در سال باشد که بیش از
80 سال، یعنی بیش از یک عمر معمولی انسان ارزش داشته باشد.
«قرآن شوخی نمی‌کند، به همین نسبت ایام ماه رمضان ساعاتش بر ماه‌ها و ساعات روزهای دیگر متفاوت است. پیغمبر اکرم(ص) فرمودند؛ دراین ماه نفس کشیدنش ثواب تسبیح دارد، انسان روزه‌دار وقتی می‌خوابد، همان خوابش هم عبادت حساب می‌شود. اگر خوابش عبادت می‌شود، بیداریش چقدر حساب می‌شود؟ اگر بیداری عبادت حساب می‌شود، فکر کردنش چقدر حساب می‌شود؟ اگر فکر کردنش عبادت حساب می‌شود، آن عملی که ناشی از آن فکر و معرفت باشد چقدر حساب می‌شود؟»
علامه آیت الله مصباح یزدی، در یکی از روزهای ماه مبارک رمضان سال 88 در جمع برخی دانش‌آموختگان طرح ولایت با بیان مطالب فوق توصیه می‌کند: «سعی کنیم در این ماه معرفتمان را بالا ببریم، خدا را بهتر بشناسیم، امام زمان را بهتر بشناسیم، ارادتمان زیاد بشود و همه اینها با عمل رشد می‌کند. تنها با درس خواندن و کتاب خواندن پیشرفت نمی‌کنیم. ارتباط با وجود مقدس ولی عصر ارواحنا فداه که مجاری فیض است، ارتباط با خدای متعال تنها با کتاب خواندن پیدا نمی‌شود، آن یک شرط لازم است ولی شرط کافی نیست. شرط کافی این است که انسان به آن دانسته‌اش توجه کند، عمل کند، تمرین کند، نماز بخواند، قرآن بخواند، رسیدگی به نیازمندان، خویشاوندان و همسایگان کند، با مردم خوش رفتاری داشته باشد، تحمل رنج دیگران را بکند، با همین‌هاست که انسان ساخته می‌شود. اگر انسان اینها را رعایت کرد یک ماه که می‌گذرد به اندازه یک عمر تکامل پیدا کرده، یک شبش هم اندازه یک عمر می‌تواند کسب فضیلت کند، دروغ نیست اما کار هر کسی هم نیست.»
ایشان با تاکید بر لزوم برنامه‌ریزی برای استفاده بیشتر از شب‌های ماه مبارک رمضان(به خصوص شب‌های قدر)، اظهار می‌دارد: «باید برنامه‌ریزی کنیم که در این فرصت معرفت ما افزوده بشود. آیاتی که تلاوت می‌کنیم خوب در آن دقت کنیم، تدبر کنیم، سعی کنیم حالمان را با مضمون آیه تطبیق بدهیم. همانطور که دستور داده شده وقتی قرآن را می‌خوانید فرض کنید شما مخاطب این آیه هستید. اگر خدا بشارت می‌دهد به مومنین که چه نعمت‌هایی به ایشان می‌دهند، فرض کنید خدا دارد به شما می‌گوید. اگر تهدید می‌کند کسانی که گنهکار هستند فلان عذاب‌ها را در پیش دارند، فرض کنید خدا دارد به شما می‌گوید، حالا آیه درباره کفار نازل شده، اما فرض کنید خدا دارد به شما می‌گوید. سعی کنید حالتان را متناسب با مضمون آیه بسازید. آن وقت می‌بینید که شما دارید آیه قرآن می‌خوانید اما بی‌اختیار ‌اشکتان جاری می‌شود، دلتان نرم می‌شود. یک نورانیتی در خودتان پیدا می‌کنید، در یک فضای پاک نورانی پرواز می‌کنید. این کاری است که از قرآن بر می‌آید. همین طور در نماز خواندن حواسش باشد که چه می‌گوید. با که سخن می‌گوید. اینهاست که ارزش کار را ده‌ها و صدها برابر افزایش می‌دهد. این باعث می‌شود که انسان بتواند یک شبه ارزش هشتاد سال را کسب کند. البته زمینه‌اش را انسان باید فراهم کرده باشد، یک دفعه نمی‌شود. به هر حال فرصت خوبی است. غافل نباشیم. یکی از بهترین چیزهایی که خدا در این ماه دوست دارد این است که انسان به فکر دیگران باشد. اول آن اندازه که از او برمی‌آید، فکر دلجویی، سخن خوشی وکمک‌های مادی که می‌تواند، ولی بالاتر از این‌ها کمک معرفتی علمی و ایمانی است که انسان می‌تواند داشته باشد و هزاران بار از کمک‌های مادی باارزش‌تر است.»
امکان تغییر قضا و قدر
خیلی‌ها از روزهای منتهی به نیمه شعبان چله‌ای را شروع کردند که به امشب ختم می‌شود. طبق برخی روایات قلب ماه مبارک رمضان شب قدر است. لذا این شب برای نازل شدن قرآن به قلب مقدس پیغمبر اکرم(ص) انتخاب شد. در روایات آمده که اهمیت شب بیست و سوم از شب بیست و یکم هم بیشتر است. در شب بیست و یکم جمیع امور نسبت به سال آینده ثبت و ضبط شد. امشب(شب بیست و سوم) باید آن‌هایی که ثبت و ضبط شده بود امضا شود. امضا که شد حتمیت پیدا می‌کند.
مرحوم آیت الله حاج آقا مجتبی تهرانی با رد ادعای برخی که می‌گویند «قضا و قدر، الهی است» و امکان تغییر در آن وجود ندارد، توضیح می‌داد: «کسی که گفت قضا و قدر، الهی است، قضا و قدر را نمی‌شناسد. یعنی هم قضا و هم قدر عوض می‌شود. اما با چه چیزی؟ با دعا. حالا چه کسی می‌خواهد این را امضاء کند؟ مهم این است چه کسی می‌خواهد امضا کند؟ معلوم است! ولی‌الله اعظم، امام زمان(ع). حالا سؤال می‌کنم؛ صحیفه ما را که دادند دست آقا آیا به داخلش نگاه نمی‌کند و نگاه نکرده می‌آید زیرش را امضا می‌کند؟ نه، همه را نگاه می‌کند. لذا باید سراغ لیلةالقدر که خود امام زمان(ع) است برویم و از آقا بخواهیم.»
ایشان برای جلب نظر امام عصر(ع) عقیده داشت: «باید توسلی پیدا ‌کنیم و کسی را واسطه قرار دهیم که از پیغمبر(ص) گرفته تا‌ ائمه(ع) او را نزد خدا شفیع قرار می‌دهند. در روایتی که از امام باقر(ع) است، ایشان هر وقت حاجت می‌خواستند می‌گفتند یا فاطمه‌الزهرا. این را بدانید که هم شفیع در دنیا و هم شفیعی در آخرت است. شفیعه محشر زهرا(س)، باطن لیلةالقدر است. لذا ما وقتی سراغ ظاهر لیلةالقدر می‌رویم که ولی‌الله اعظم است می‌آییم و باطن لیلةالقدر را شفیع قرار می‌دهیم. پس همین که ما گفتیم یا فاطمه‌الزهرا و توسل‌مان به او شد، اعتقاد بنده اینست که همین الان آقا امام‌زمان(ع) می‌آیند در آستانه مجلس قرار می‌گیرند و از همه پذیرایی می‌کنند.»
توسل به حقیقت شب قدر
شب‌های قدر امسال و به طور کلی ماه مبارک رمضان اندکی با سال‌های گذشته متفاوت بود و به دلیل بیماری شایع شده امکان برگزاری جلسات عمومی به حداقل ممکن رسیده است.
 حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر حسین مظفری، کارشناس مسائل دینی و استاد اخلاق در گفتگو با گزارشگر کیهان می‌گوید: «همان گونه که رهبر حکیم و فرزانه انقلاب فرمودند، حال که در شب‌های قدر امسال، امکان شرکت بسیاری از برادران و خواهران ایمانی در اجتماعات، مساجد و اماکن مقدس وجود ندارد، شایسته است که فرصت تضرّع فردی و خانوادگی در پیشگاه باری تعالی را از دست ندهند و منازل خود را به ویژه در این شب‌ها، معطر به عطر مناجات با پروردگار نمایند. غیر از توصیه‌های عمومی که همگان آنها را می‌دانند و در کتاب شریف مفاتیح هم آمده است، دو سه نکته را هم برخی از اساتید اهل معرفت ما سفارش می‌کردند که‌اشاره می‌شود.»
او در بیان این توصیه‌ها ادامه می‌دهد: «یکی از آنها توسل ویژه به حضرت صدیقه کبری، فاطمه‌زهرا(س) است که بر اساس برخی از روایات، آن بزرگوار، حقیقت شب قدر است و لذا توسل به آن حضرت، تأثیر ویژه‌ای در بهره مندی از برکات و فیوضات این شب دارد. دوم توسل و توجه خاص به وجود مقدس امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف است که در شب قدر، فرشتگان بر قلب نازنین ایشان نازل می‌شوند و مقدّرات الهی را رقم می‌زنند. هم به آن بزرگوار توسل کنیم و هم برای سلامت حضرت و تعجیل در فرجشان دعا کنیم. سوم اینکه اگر برخی از افراد نمی‌توانند تمام امشب را بیدار باشند، سعی کنند اوایل شب دو سه ساعتی استراحت کنند و ثلث آخر شب را که همان سحر است، حتما بیدار باشند و به عبادت خداوند بپردازند.»
امشب را از دست ندهیم
نویدرضا عرفانیان، فعال فرهنگی در گفتگو با گزارشگر روزنامه کیهان با ‌اشاره به بازگشایی برخی مساجد و اماکن متبرکه می‌گوید: «هرچند با توصیه رهبر معظم انقلاب به ستاد ملی کرونا مبنی بر بررسی امکان بازگشایی مساجد در شب‌های قدر به همراه پروتکل‌های بهداشتی، برخی از آن‌ها به روی مومنین بازگشوده شد، اما برخی از محافل (به خصوص جلسات و اجتماعات شلوغ تر) نیز به صورت خودجوش به منظور جلوگیری از شیوع این ویروس، جلسات شان را به صورت مجازی برگزار کرده و می‌کنند.»
او می‌افزاید: «به هر حال به هرنحو ممکن امشب را از دست ندهیم و همانطور که امام‌خامنه‌ای فرموده‌اند؛ این فرصت روزه‌داری و دعا و شب‌های قدر خیلی فرصت باارزشی است؛ خیلی می‌تواند دل‌های ما را نرم کند، به خشوع نزدیک کند تا بتوانیم با خدا حرف بزنیم. این شب‌ها دعاهایی که در سحرها هست، در شب‌ها هست، مخصوص شب‌های قدر است، خیلی باارزش است. غیر از معارفی که در این دعاها هست، خود احساس تضرّع و خشوعی که در این دعا انسان پیدا می‌کند، خیلی باارزش است و انسان می‌تواند در هر شرایطی(چه در اجتماعات مساجد و چه در خلوت خانه) از فرصت بی‌نظیر امشب برای ترسیم مقدرات یک سال آینده نهایت بهره را ببرد.»