چرا انسان دنیا را هدف غایی خود انتخاب میکند؟(سلوک عارفانه)
(بدان ای سالک راه خدا!) دو مطلب در اینجا وجود دارد: مطلب اول اینکه، اهل معرفت میگویند: انسان ولیده این عالم طبیعت است و عالم ماده، برای او مانند مادر است. لذا همانگونه که جنین در مادر قرار میگیرد و به همین واسطه با مادر یک پیوند عاطفی برقرار میکند، انسان نیز در این جهان مثل جنینی میماند که در رحم مادری دیگر در حال نشو و نما است و با او پیوند عاطفی برقرار میکند.
بزرگان میگویند: ولیده همیشه مطبوع به حب مادر است، و طبعش اینگونه است که مادر را دوست میدارد. لذا انسان، مطبوع به این عاطفه است و عالم ماده را دوست میدارد.
مطلب دوم اینکه غالب محبتهای انسان یعنی آنچه وارد دل او میشود، تابع التذاذات اوست.
یعنی انسان از هرچیزی که لذت ببرد، دلش نسبت به آن جذب شده و محبتش وارد قلب او میگردد. پس هرچه لذت بیشتر باشد، حب نیز شدیدتر خواهد بود. نتیجه اینکه دل ظرف محبت است، انسان ولیده طبیعت است و التذاذات محبت آفریننده؛ پس انسان که در دامن طبیعت رشد میکند و از دنیا تغذیه میکند. یعنی در حال التذاذ از این عالم است، محبت به دنیا پیدا کرده و به آن گرایش پیدا میکند. در اینجا دیگر بحثهای کلامی مطرح نیست، بلکه سخن از واردات قلبیه است. لذا محبت به دنیا موجب میشود که شخص دنیا را هدفگیری کند و به آن با نگاه استقلالی بنگرد.(1)
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
1- رسائل بندگی، رساله دوم حب به دنیا، آیتالله شیخ مجتبی تهرانی(ره)، ص 74