دلار به مرز 3600 تومان رسید

در روزهای اخیر، نرخ دلار در بازار آزاد به مرز 3600 تومان رسید. اگرچه در روز سه‌شنبه 13 مهر 95 بار دیگر به کانال 3500 و ثبت نرخ 3595 رسید، اما پیش‌بینی کارشناسان حکایت از آن دارد که به دنبال افزایش تدریجی نرخ دلار رسمی در بازار آزاد نیز نرخ دلار به تدریج افزایش خواهد یافت.
طبق آخرین تغییرات بانک مرکزی، نرخ رسمی دلار با 2/9 تومان افزایش 3151/9 تومان، قیمت‌گذاری شد.
این نکته نشان می‌دهد که نرخ رسمی دلار (مبادله‌ای) در ماه‌های اخیر روند صعودی خود را حفظ کرده و به 3152 تومان رسیده و فاصله آن با نرخ بازار آزاد که 3595 تومان است به 443 تومان رسیده است.
این در حالی است که دولت اعلام کرده تا پایان سال جاری قصد دارد که نرخ ارز را تک نرخی کند و این موضوع به این معناست که فاصله نرخ رسمی و آزاد باید به سمت صفر میل کند.
اما نرخ‌های 6 ماه اول نشان می‌دهد که فاصله دو نرخ ارز رسمی و آزاد همواره رقمی بین 420 تا 450 تومان بوده است.
نرخ دلار آزاد در طول سال 95 در مقایسه با پایان سال 94 معادل 295 تومان افزایش داشته و از 3300 در اسفند 94 به مرز 3600 تومان رسیده است.نرخ رسمی دلار نیز از 2909 به 3152 تومان رسیده و 243 تومان افزایش داشته است.
روشن است که اگرچه فاصله افزایش دو نرخ رسمی و آزاد دلار نزدیک به هم بوده اما نرخ بازار آزاد فاصله بیشتری دارد و افزایش بیشتری نسبت به سال 94 داشته است. براین اساس، برای کاهش فاصله دو نرخ رسمی و آزاد که در سال 94 معادل 391 تومان بوده و اکنون به 443 تومان افزایش یافته، بانک مرکزی باید افزایش بیشتری درنرخ رسمی خود داشته باشد یا با کنترل بازار آزاد، نرخ‌های رسمی و آزاد را به هم نزدیک کند. در حالی که رئیس کل بانک مرکزی وعده تک نرخی شدن نرخ ارز را در سال 93 داده بود اما در پی عدم تحقق این وعده سیف دوباره آن را در سال 94 تکرار کرد و نهایتاً با عدم تحقق مجدد تک نرخ شدن نرخ ارز، این وعده را به سال 95 و 6 ماه پس از برجام موکول کرد، اما با گذشت نزدیک به 7 ماه از سال جاری و 9 ماه از اجرای برجام، نه تنها فاصله نرخ ارز آزاد و رسمی کم نشده و حرکتی به سمت تک نرخی شدن صورت نپذیرفته بلکه این فاصله افزایش هم یافته است! پیش‌تر منتقدان اشاره کرده بودند که افزایش نرخ ارز مبادله‌ای علامتی به بازار برای افزایش نرخ ارز آزاد است. این پیش‌بینی محقق شد و در حالی که نرخ ارز مبادله‌ای طی یکسال اخیر با افزایش 100 تومانی مواجه بود و از حدود 3000 تومان به 3115 تومان رسید نرخ بازار آزاد نیز طی یک سال اخیر از حدود 3470 به حدود 3600 تومان رسید! یعنی با افزایش نرخ مبادله‌ای ارز، نرخ بازار آزاد هم دو برابر رشد کرده است.
این تجربه به خوبی نشان می‌دهد که باز هم وعده رئیس کل بانک مرکزی در خصوص تک نرخ کردن نرخ ارز با شکست مواجه خواهد شد.