مرجع نظارت مجلس بر اجرای برجام کمیسیون ویژه است

 سرویس سیاسی-
نمایندگان مجلس در گفت‌وگو با کیهان تاکید کردند: عمر کمیسیون ویژه برجام و موضوع تشکیل و نوع فعالیت های آن فراتر از این مجلس است و تنها مرجعی که اختیار نظارت بر اجرای برجام را دارد، کمیسیون ویژه است.
اکنون که توافق برجام در انتظار اجرایی شدن، البته پس از طی فرایندهای قانونی اعم از توصیه‌های مقام معظم رهبری و قانون مجلس شورای اسلامی است، حجم وسیعی از تبلیغات و فشار رسانه ای - سیاسی برای جلوگیری از اجرای درست و قانونی برجام شروع شده است. در این راستا کمیسیون ویژه برجام با موضوع رسیدگی و تهیه گزارش نهایی از توافق برجام شکل گرفت که با «طرح محتاطانه» تعدادی از نمایندگان طرفدار رئیس مجلس به سرانجام نرسید و با طرح دو فوریتی جداگانه‌ای روش رسیدگی به توافق هسته‌ای برجام دنبال شد. اکنون و در آستانه اجرایی شدن برجام در صورت طی فرایند پیش‌بینی شده آن، همان جریان در مجلس به دنبال به حاشیه راندن کمیسیون ویژه برجام است.
کمیسیون ویژه حمایت از تولید
 در مجالس متعدد ادامه داشته است
سید امیر حسین قاضی زاده هاشمی نماینده مجلس شورای اسلامی در گفت‌و‌گو با کیهان گفت: البته این قضیه در مجلس مسبوق به سابقه است و مشابه به کمیسیون ویژه برجام، کمیسیون های دیگری تشکیل شده است که ادامه داشته و هنوز هم دارد. به عنوان مثال در بحث اصل 44 کمیسیونی تشکیل شد که در مجالس بعد هم ادامه یافت و بعضا شکل آن تغییر پیدا می‌کرد نه آن که حذف شود چرا که موضوع آن ادامه داشت. به همین دلیل در مجلس نهم هنوز هم کمیسیون حمایت از تولید طبق اصل 44 به ریاست آقای پولادگر به فعالیت خود ادامه می‌دهد در حالی که در دوره‌های قبلی مجلس شکل گرفته بود، علت وجود این کمیسیون و تمدید فعالیت های آن، موضوعیت داشتن موارد اصل 44 است که باید تحقق یابد نه آن که کمیسیونی به صورت قانونی تشکیل شود و بدون رسیدن به نتیجه، خاتمه یافته اعلام شود.
نماینده مردم مشهد با بیان این که توافق برجام هم مادامی که توافق هسته ای در حال اجرا باشد و به اتمام نرسیده باشد در دوره‌های بعد مجلس هم باید ادامه یابد، گفت: عمر کمیسیون ویژه برجام و موضوع تشکیل و نوع فعالیت‌های آن فراتر از این مجلس است و می‌تواند در دوره‌های بعد هم قابل تمدید باشد. البته نمایندگان دوره بعد به تناسب تغییراتی که در مجلس ایجاد می‌شود می‌توانند در مورد اعضای این کمیسیون تجدید نظر کنند یا آن که موضوعات دیگری هم در مسئولیت کمیسیون ویژه اضافه کنند.
قاضی‌زاده در پاسخ به این سؤال کیهان که آیا هیئت رئیسه مجلس می‌تواند مصوبه‌ای در انتقال وظایف کمیسیون ویژه برجام به کمیسیون امنیت ملی داشته باشد، گفت: هر اقدامی در این مورد باید در صحن علنی مجلس انجام شود چرا که کمیسیون برجام با آرای نمایندگان و به صورت قانونی تشکیل شده است.
تخصصی ترین مرجع رسیدگی بر برجام
 کمیسیون ویژه برجام است
همچنین بهرام بیرانوند نماینده مردم بروجرد در مجلس شورای اسلامی به کیهان گفت: در بحث تصویب قانون مربوط به برجام و طرح دو فوریتی، آن دسته گلی که آقای لاریجانی آب داد عملا دست مجلس و نمایندگان را در نظارت بر اجرای برجام کوتاه کرد. از اعتراضات جدی ما به آن طرح این بود که همه اختیارات قانونی نمایندگان به شورای عالی امنیت ملی تفویض شد.
بیرانوند با بیان این که به نظر من این اقدام آقای لاریجانی و اطرافیانش خطای استراتژیکی بود که دست مجلس را بست، گفت: اما این که نمایندگان تصمیم داشته باشند در هیئت نظارت بر اجرای برجام که با مسئولیت شورای عالی امنیت ملی تشکیل می‌شود نماینده داشته باشند و یا جداگانه در اجرای توافق هسته‌ای نظارت کنند، از نظر قانونی کاملا اقدامی به جا و شایسته است. تخصصی ترین و سزاوارترین مرجع رسیدگی و نظارت بر برجام کمیسیون ویژه برجام است و این حجتی خواهد بود برای کسانی که به روش غیرقانونی آقای لاریجانی و اطرافیان ایشان اعتراض داشتند که اقدام آنها در استبداد رأیشان به عنوان نقطه ضعف جدی و تاریخی در رسیدگی به برجام خواهد ماند.
نماینده مردم بروجرد با بیان این که این ساده لوحی است که تصور کنیم که آمریکایی‌ها به تعهدات خویش عمل می‌کنند، تصریح کرد: در نتیجه نیاز به یک جمع هوشیاری با حضور نمایندگان مجلس برای جلوگیری از خسارت‌های غیر قابل جبران در اجرای برجام حس می‌شود چرا که عده‌ای با تعجیل و ندانم کاری خود، مسائلی را ایجاد کردند که اکنون عده‌ای بدون این که کسی آنها را هل دهند خودشان پیشاپیش می‌خواهند تمام تعهدات پذیرفته شده توسط ایران در برجام را اجرایی کنند.
آرای نمایندگان و ماده 44 آیین نامه مجلس پشتوانه کمیسیون برجام است
علیرضا زاکانی نماینده مردم تهران و رئیس کمیسیون ویژه برجام در مجلس شورای اسلامی در گفت‌وگو با فارس، با اشاره به برخی اخبار منتشر شده مبنی بر مصوبه هیأت رئیسه مجلس برای ارسال اسناد کمیسیون ویژه برجام به کمیسیون امنیت ملی، اظهار داشت: کمیسیون ویژه برجام مبتنی بر ماده ۴۴ آیین‌نامه داخلی مجلس شورای اسلامی و بر اساس رأی نمایندگان ملت در صحن علنی پارلمان شکل گرفته و تشکیل شده است. منشأ قانونی و شرایط شکل‌گیری و نحوه تشکیل کمیسیون ویژه برجام در مجلس مشخص است.
رئیس کمیسیون ویژه برجام در مجلس بر همین اساس یادآور شد: به ۲ صورت موضوع کمیسیون ویژه برجام خاتمه پیدا می‌کند یا باید دوره و عمر مجلس نهم به پایان برسد و تمام شود یا بر اساس اینکه موضوع کمیسیون ویژه برجام خاتمه یافته تلقی شود که آن باید مبتنی بر رأی و نظر نمایندگان مجلس اعلام شود.
وی تصریح کرد: به هر حال الآن نه عمر مجلس نهم به انتهای خودش رسیده و نه موضوع برجام خاتمه یافته است، لذا هر گونه تصمیم راجع به کمیسیون ویژه برجام کاملاً غیرقانونی است و به نظرم منشأ هزینه و اختلاف خواهد بود که به صلاح مجلس شورای اسلامی و هیأت رئیسه محترم پارلمان نیست.
وی در این زمینه توضیح داد: اگر شنیده‌های ما مبنی بر وجود چنین مصوبه ای در هیئت رئیسه درست باشد، باید بگویم که این مصوبه غیرقانونی است. در آیین‌نامه داخلی مجلس شورای اسلامی محملی برای اینکه هیأت رئیسه مجلس کمیسیونی را ملغی کند و به نوعی ادامه کار کمیسیونی را خاتمه‌یافته اعلام کند، وجود ندارد.
هیچ مرجعی حق انحلال کمیسیون ویژه
 و وتوی قوانین را ندارد
همچنین محمد دهقان نماینده مردم طرقبه و چناران و عضو هیأت رئیسه مجلس شورای اسلامی نیز در پاسخ به این که با توجه به تصویب تشکیل کمیسیون برجام در صحن علنی، آیا این کمیسیون باید به کار خودش ادامه دهد یا نه؟ به فارس گفت: به موجب آیین‌نامه داخلی مجلس شورای اسلامی ۱۵ نفر از نمایندگان مجلس می‌توانند پیشنهاد ایجاد کمیسیون ویژه را برای تصویب در صحن علنی تقدیم هیئت رئیسه مجلس کنند، از طرفی همه ۱۵ عضو کمیسیون ویژه هم باید با آرای نمایندگان در صحن علنی انتخاب شوند، بنابراین هیأت رئیسه مجلس یا مرجع دیگری در خصوص ایجاد کمیسیون ویژه و تعیین اعضای آن نمی‌تواند تصمیمی بگیرد. هیچ مرجع دیگری از جمله هیأت رئیسه مجلس و سایر مقامات مجلس حق تصویب یا تأسیس کمیسیون ویژه را ندارند، به همین نحو هم وقتی کمیسیون ویژه‌ای با رأی نمایندگان در صحن علنی مجلس تشکیل می‌شود، جز صحن علنی، هیچ مرجعی حق انحلال کمیسیون ویژه را ندارد.
عضو حقوقدان هیأت رئیسه مجلس تأکید کرد: این موضوع بسیار روشن است که وقتی موضوعی در صحن علنی مجلس مطرح می‌شود و به تصویب می‌‌رسد به منزله یک قانون است، این بدان معناست که اعتبار تأسیس کمیسیون ویژه برجام و همچنین انتخاب اعضای آن که در صحن علنی مجلس با رأی نمایندگان انجام شده، مانند اعتبار سایر مصوبات صحن علنی مجلس است، همانطور که وقتی قانونی به تصویب برسد مقامات مجلس و رئیس مجلس حق ندارند که آن قانون را وتو کنند. تا وقتی که مجلس نهم دایر است، کمیسیون ویژه برجام به اعتبار رأی نمایندگان در صحن علنی همچنان باید به کار خودش ادامه دهد به ویژه اینکه بررسی موضوع برجام در مجلس هنوز به پایان نرسیده است.
وی ادامه داد: هنوز در آغاز اجرای برجام هستیم و قطعاً باید در این موضوع مجلس شورای اسلامی به سهم خودش متناسب با اختیارات کمیسیون ویژه برجام، بر روند اجرای توافق هسته‌ای نظارت لازم را داشته باشد.
دهقان با تأکید بر اینکه تنها مرجعی که اختیار نظارت بر روند اجرای توافق هسته‌ای را دارد کمیسیون ویژه برجام است، گفت: البته سایر نمایندگان و کمیسیون‌های مجلس هم می‌توانند نظراتی داشته باشند اما کمیسیون برجام به خاطر جایگاه تخصصی که از نظر قانونی به موجب رأی وکلای ملت پیدا کرده، سزاوارترین کمیسیونی است که باید به نظارت بر روند اجرای برجام بپردازد. بقیه کمیسیون‌ها و نمایندگان مجلس اگر می‌خواهند کاری در ارتباط با نظارت بر توافق هسته‌ای داشته باشند، باید به کمیسیون برجام کمک کنند و سایر کمیسیون‌های پارلمان تا پایان دوره مجلس نهم نسبت به مسائل برجام «کمیسیون فرعی» محسوب می‌شوند.