عوارض قطع یا کاهش خودسرانه دارو
اغلب بیماران با کوچکترین احساس بهبودی، مصرف داروهای خود را قطع میکنند در حالی که نمیدانند نخوردن همین چند قرص باقیمانده، موجب میشود که دوره درمانی آنان کامل نشود و با عواقب خطرناکتری مواجه شوند.
همواره از خطرات مصرف و تجویز بیرویه دارو گفته شده است و شاید همین امر موجب شده تا اغلب بیماران به محض اینکه احساس بهبودی کنند، داروهای خود را قطع میکنند.
توجیه آنان برای قطع دارو این است که مصرف دارو، عوارض خاص خود را دارد و هر چه کمتر مصرف شود، بهتر است.
از سوی دیگر برخی بیماران مانند مبتلایان به دیابت و فشار خون از اینکه هر روز باید تا آخر عمر، دارو مصرف کنند راضی نیستند و گاهی سر خود داروهای خود را قطع میکنند.
این درحالی است که این نیمه کاره گذاشتن مصرف داروها، بدن را در مقابل بیماری مقاوم میکند.
به گفته کارشناسان تکمیل دوره درمانی با هدف بهبودی اهمیت دارد در غیر این صورت باکتریها بهطور کامل از بین نمیروند و باکتریهای باقیمانده نیز عفونت مجدد را به دنبال خواهد داشت و حتی ممکن است این بار بیشتر مقاوم شده و دیگر به آنتیبیوتیکهای مصرفی جواب ندهند.
بنا بر اعلام مسئولان نظام دارویی کشور، اکنون روز به روز نسلهای جدیدی از آنتیبیوتیکها وارد بازار میشود زیرا آنتیبیوتیکهای قبلی دچار مقاومت دارویی شدهاند.
شرایط بهگونهای شده که دیگر نسل سوم سفالوسپورینها و حتی پنیسیلینها پاسخگوی درمان عفونتها نیست و متاسفانه هزینههای زیادی نیز برای تامین این اقلام دارویی صرف میشود.
عوارض کامل نکردن دوره درمان
مسئول کمیته کشوری تجویز و مصرف منطقی داروهای سازمان غذا و دارو درباره قطع مصرف داروها در طول دوره درمانی گفت: هنگامی که بیماری، دارو را کمتر از میزان تجویز شده، مصرف میکند، طبیعتا بیماری او کنترل نمیشود و ممکن است بیمار در ماههای ابتدایی متوجه عوارض آن نشود، اما سرانجام با پیشرفت بیماری، دیگر داروهای سادهای که قبلا تجویز میشد برای درمان او پاسخگو نخواهد بود.
فاطمه سلیمانی در گفتوگو با ایرنا افزود: حتی این احتمال وجود دارد که بیمار به مداخلات پزشکی بیشتر و جراحی نیاز پیدا کند که طبیعتا هزینه و عارضه آن برای بیمار بیشتر خواهد بود.
کاهش داروی فشار خون و خطر دیالیزی
مسئول کمیته کشوری تجویز و مصرف منطقی داروهای سازمان غذا و دارو در این باره به ذکر مثالی اشاره کرد و گفت: در یکی از موارد فردی 45 ساله مبتلا به فشار خون، داروی خود را سرخود قطع کرد و اکنون به تخت دیالیز متصل شده است.
سلیمانی افزود: اگر احساس کنیم که حالمان خوب است نباید سرخود داروها را قطع یا دوز آن را کم یا زیاد کنیم زیرا عارضه آن را ممکن است چند سال بعد ببینیم.
مرگ و میرهای ناشی از مقاومت دارویی
مسئول کمیته کشوری تجویز و مصرف منطقی داروهای سازمان غذا و دارو تصریح کرد: در پی قطع یا کم کردن دوز دارویی مرگ و میر بیشتر میشود، این مرگ و میرها ناشی از مقاومت دارویی است.
سلیمانی گفت: اگر دوره مصرف آنتیبیوتیک تجویز شده تمام نشود، میکروب بیماری مقاوم خواهدشد و بار دوم بدن دیگر به آن آنتیبیوتیک جواب نمیدهد و مجبور به استفاده از آنتیبیوتیکهای قویتر میشویم.
وی خاطرنشان کرد: این در حالی است که تعداد آنتیبیوتیکها در کشور و حتی در دنیا، بینهایت نیست و محدود هستند.
سلیمانی یادآور شد: بنابراین باید در مورد مصرف داروها، اصول درمانی را رعایت کنیم تا تجویز دارو منجر به اثربخشی شود.
البته همواره این احتمال وجود دارد که داروها در کنار اثرات مثبت و درمانی، عوارض جانبی، واکنشهای حساسیتی و تداخل با غذاها، نوشیدنیها یا سایر داروها را ایجاد کنند که در این صورت حتما باید به پزشک اطلاع داده شود تا داروی مناسبتری برای بیماری تجویز کند.
اما اینکه بهطور کلی دارویی قطع شود میتواند پیامدهای خطرناکی برای بیمار رقم بزند.