گزارش مرکز آمار از تورم مهرماه
در حالی که قیمت کالاها و خدمات در مهرماه ۴.۴ درصد افزایش یافته، تورم نقطه‌به‌نقطه با ثبت رقم 88 و هفت دهم درصد اندکی نسبت به ماه قبل کاهش پیدا کرد.
تازه‌ترین گزارش مرکز آمار ایران از شاخص قیمت مصرف‌کننده در مهرماه ۱۴۰۵ نشان می‌دهد نرخ تورم ماهانه خانوارهای کشور به ۴.۴ درصد، تورم نقطه‌به‌نقطه به 88 و هفت دهم درصد و تورم سالانه به 76 و هشت دهم درصد رسیده است.
بر اساس این گزارش، قیمت سبد مصرفی خانوارها به‌طور متوسط نسبت به ماه مشابه سال گذشته 88 و هفت دهم درصد افزایش یافته است. به بیان دیگر، اگر هزینه یک سبد مشخص از کالاها و خدمات در مهرماه سال گذشته ۱۰۰ واحد بوده باشد، تهیه همان سبد در مهرماه امسال به‌طور متوسط حدود 188 و هفت دهم واحد هزینه داشته است.
مقایسه آمار مهرماه با شهریور نیز نشان می‌دهد تورم نقطه‌به‌نقطه از 89 و هشت دهم درصد به 88 و هفت دهم درصد کاهش یافته است. کاهشی معادل ۱.۱ واحد درصد. با این حال، این کاهش به معنای ارزان شدن کالاها و خدمات نیست، بلکه نشان می‌دهد سرعت افزایش قیمت‌ها در مقایسه با ماه مشابه سال قبل اندکی کمتر شده است.
یکی از نکات مهم گزارش مهرماه، ثبت تورم ماهانه ۴.۴ درصدی است. این شاخص تغییر متوسط قیمت‌ها را نسبت به ماه قبل اندازه‌گیری می‌کند و نشان می‌دهد سطح عمومی قیمت‌ها در فاصله شهریور تا مهر همچنان افزایش یافته است.
به گزارش ایسنا، در میان گروه‌های اصلی هزینه خانوار، تورم ماهانه گروه کالاهای غیرخوراکی و خدمات به پنج و هشت دهم درصد رسید. در حالی که این نرخ برای گروه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات دو و چهار دهم درصد بود.
این تفاوت نشان می‌دهد در مهرماه، افزایش قیمت‌ها در بخش کالاهای غیرخوراکی و خدمات سریع‌تر از گروه خوراکی‌ها بوده است. با این حال، نرخ تورم ماهانه به‌تنهائی برای ارزیابی میزان فشار بر معیشت کافی نیست و باید سهم هر گروه در سبد هزینه خانوار و میزان افزایش قیمت اقلام پرمصرف نیز در نظر گرفته شود.
آموزش و حمل‌ونقل در صدر تورم ماهانه
بررسی گروه‌های اصلی هزینه خانوار نشان می‌دهد آموزش با تورم ماهانه 23 و نیم درصدی بیشترین افزایش را در مهرماه ثبت کرده است.
پس از آن، گروه حمل‌ونقل با 10 و هفت دهم درصد و تفریح و فرهنگ با 9 و هشت دهم درصد قرار دارند. افزایش قیمت در گروه آموزش می‌تواند با تغییر هزینه خدمات آموزشی در آغاز سال تحصیلی مرتبط باشد؛ با این حال، برای تعیین سهم دقیق عوامل مختلف در این افزایش، باید جزئیات اقلام تشکیل‌دهنده این گروه بررسی شود.
در مقابل، تورم ماهانه گروه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات دو و چهار دهم درصد ثبت شده است. هرچند این نرخ از تورم ماهانه گروه غیرخوراکی‌ها و خدمات کمتر است، نمی‌توان از این تفاوت نتیجه گرفت که فشار معیشتی ناشی از خوراکی‌ها بر خانوارها کاهش یافته است؛ زیرا سطح قیمت‌ها و وزن خوراکی‌ها در هزینه خانوار نیز اهمیت دارد.
رابطه کاهش تورم نقطه‌ای و فشار معیشتی
کاهش ۱.۱ واحد درصدی تورم نقطه‌به‌نقطه در مهرماه، در کنار ثبت تورم ماهانه ۴.۴ درصدی و تورم سالانه 76 و هشت دهم درصدی، به معنای کاهش سطح عمومی قیمت‌ها نیست.
از منظر معیشت خانوار، نکته اصلی این است که افزایش درآمدها و دستمزدها تا چه اندازه با رشد هزینه‌ها هماهنگ بوده است. در صورتی که درآمد خانوار متناسب با افزایش قیمت‌ها رشد نکند، قدرت خرید آن کاهش می‌یابد؛ حتی اگر نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه در یک ماه اندکی پایین‌تر آمده باشد.
در مجموع، آمار مهرماه از تداوم افزایش قیمت‌ها و تفاوت محسوس شدت تورم میان گروه‌های کالایی و مناطق شهری و روستایی حکایت دارد. برای ارزیابی اینکه آیا روند تورم در ماه‌های آینده واقعاً نزولی خواهد شد یا خیر، بررسی روند چندماهه شاخص‌ها و تحولات قیمت اقلام اصلی سبد مصرفی خانوار ضروری است.