تهدید مقام عراقی به دعوت مردم برای نافرمانی مدنی به نفع ایران
سرویس خارجی-
رئیس شورای استان میسان عراق تهدید کرد در صورت بازگشایی نشدن گذرگاه مرزی چذابه با ایران، نافرمانی مدنی اعلام و جاده‌ها را مسدود خواهد کرد.
پیوندهای میان مردم ایران و عراق ریشه‌هایی ژرف در تاریخ مشترک هزاران‌ساله دارد؛ از دوران تمدن‌های کهن بین‌النهرین و فلات ایران گرفته تا دوره‌های اسلامی که دو سرزمین را در بستری کمابیش واحد قرار داد. مرزهای جغرافیایی و سیاستمداران هم هیچ‌گاه نتوانسته‌اند عمق این روابط را کم‌رنگ کنند. ادبیات، آیین‌های مشترک و خاطرات تاریخی، همواره پلی استوار میان دو ملت بوده است. شهرهای مقدس کربلا، نجف، کاظمین و سامرا برای ایرانیان نه مقصدی صرفاً زیارتی، بلکه بخشی از هویت معنوی و عاطفی آنان به شمار می‌روند و در مقابل، حضور گسترده ایرانیان در این شهرها و پیوندهای خویشاوندی میان خانواده‌ها، بافت اجتماعی دو کشور را در‌هم تنیده است.
این پیوندها در لایه‌های فرهنگی و اجتماعی نیز به‌روشنی دیده می‌شود. شعر و ادب فارسی و عربی، موسیقی، آداب و رسوم محلی و حتی سبک زندگی روزمره در مناطق مرزی، نشانه‌های زنده‌ای از همزیستی تاریخی دو ملت است. بازارهای مشترک، مراودات تجاری سنتی و رفت‌وآمدهای خانوادگی طی دهه‌ها و قرن‌ها، نوعی وابستگی متقابل ایجاد کرده که فراتر از مناسبات سیاسی دولت‌هاست. این عمق فرهنگی و انسانی، همواره ظرفیت آن را داشته که در شرایط مختلف، به‌عنوان عاملی پایدار برای نزدیکی و تفاهم میان دو جامعه عمل کند و خاطره همزیستی را زنده نگه دارد. زیارت اربعین هر سال میلیون‌ها ایرانی را به سمت عتبات می‌کشاند و این مراسم عظیم، به یکی از بزرگ‌ترین جلوه‌های همبستگی مردمی در جهان اسلام تبدیل شده است. همچنین در طرف مقابل، زیارت مرقد مطهر امام رضا(ع)، زیارت امامزادگان گرامی و... عراقی‌های زیادی را روانه ایران می‌کند. باری، بسیاری از خاندان‌های عراقی و ایرانی طی نسل‌ها با یکدیگر وصلت کرده‌اند و این پیوندهای خونی، هویت مشترکی ساخته که هیچ مرز سیاسی توان گسستن آن را نداشته است.
واکنش مقام عراقی به شیطنت یک وابسته سیاسی
چند روز پس از اینکه نخست‌وزیر وابسته و تازه به دوران رسیده عراق در راستای اجرای دستورات ترامپ اعلام کرد، مرز چذابه را مسدود کرده است - به گزارش مهر به نقل از وبگاه خبری نبض‌نیوز- مصطفی دعیر، رئیس شورای استان میسان و از چهره‌های وابسته به فراکسیون «صادقون»، تهدید کرد که در صورت بازگشایی نشدن گذرگاه مرزی چذابه با ایران، نافرمانی مدنی اعلام خواهد کرد و جاده‌ها را خواهد بست. او به دولت فدرال مهلت داد تا پنج‌شنبه آینده به این خواسته پاسخ دهد. دعیر در جریان یک کنفرانس خبری که در گذرگاه چذابه (الشیب) برگزار شد، از دولت فدرال در بغداد خواست هرچه سریع‌تر فعالیت این گذرگاه را از سر بگیرد. این گذرگاه بر اساس تصمیمی دولتی که در ۲۰ اکتبر (28 مهر) جاری صادر شد، تا اطلاع ثانوی بسته شده است. وزارت کشور ایران نیز یک روز پس از صدور این تصمیم، از بسته شدن گذرگاه به بهانه اقدامات فنی ابراز نارضایتی کرده بود و تأکید داشت که تهران پیش از این اقدام، هیچ‌گونه اطلاع‌رسانی قبلی از سوی بغداد دریافت نکرده است. گفته می‌شود پس از این تهدید، علی الزیدی نخست‌وزیر عراق، که خود را تاکنون چهره‌ای غرب‌گرا نشان داده، بدون توجه به این خواسته، دستور تشکیل پرونده و تحقیق درباره عملکرد مصطفی دعیر عبدالحسن، رئیس شورای استان میسان، را صادر کرده است!
همچنین فراکسیون پارلمانی «بدر» عراق در بیانیه‌ای تأکید کرد: «پیامدهای تداوم بسته ماندن گذرگاه مرزی الشیب (چذابه) با ایران در استان میسان و آسیب‌های اقتصادی و معیشتی آن را با نگرانی فراوان دنبال می‌کنیم. این فراکسیون هشدار داد که تداوم بسته ماندن این گذرگاه مرزی بدون ایجاد راه‌حل واضح و فوری، منجر به گسترش اعتراضات و تنش‌ها می‌شود.
دخالت‌های آمریکا؛ ریشه ناامنی و تفرقه
گفتنی است تاریخ معاصر عراق آینه‌ای تمام‌نما از دخالت‌های مخرب آمریکاست؛ از اشغال ۲۰۰۳ که نه فقط رژیم بعث که اساس و ساختار دولت را فروپاشاند و زمینه ظهور گروه‌های تکفیری را فراهم کرد، تا دوره دونالد ترامپ که این مداخلات به اوج خشونت و بی‌ثباتی رسید. ترور سرداران قاسم سلیمانی و ابومهدی المهندس در فرودگاه بغداد در ابتدای سال ۲۰۲۰، نه تنها نقض آشکار حاکمیت عراق بود، بلکه پیامی صریح به نیروهای مقاومت فرستاد که واشنگتن هیچ مرزی برای حفظ نفوذ خود نمی‌شناسد. ترامپ با سیاست «فشار حداکثری» علیه ایران، بغداد را به میدان بازی ژئوپلیتیک تبدیل کرد؛ فشار برای اخراج نیروهای آمریکایی، تحریم‌های ثانویه که اقتصاد عراق را فلج کرد و حمایت از جریان‌های سیاسی وابسته، همگی در راستای تضعیف پیوندهای طبیعی میان دو ملت همسایه طراحی شده بود. این دوره نشان داد که آمریکا نه به‌دنبال ثبات عراق، بلکه خواهان دولتی مطیع است که منافع تل‌آویو و واشنگتن را بر منافع ملی مردم این کشور ترجیح دهد.
امروز نیز همان الگو تکرار می‌شود: هرگاه روابط اقتصادی و مردمی ایران و عراق تقویت می‌شود، فشارهای آمریکایی از طریق سفارت بغداد، نهادهای مالی و حتی تصمیم‌گیران سیاسی محلی افزایش می‌یابد. بستن ناگهانی گذرگاه‌های مرزی، پرونده‌سازی علیه مقامات محلی و تشویق به تنش، بخشی از همان پروژه‌ای است که می‌خواهد عراق را از عمق استراتژیک ایران جدا کند و آن را به حیاط خلوت امنیتی خود تبدیل سازد. تجربه ترامپ ثابت کرد که دخالت آمریکا هیچ‌گاه به سود حاکمیت و رفاه مردم عراق نبوده؛ بلکه همواره به قیمت تضعیف استقلال، افزایش فساد و دامن‌زدن به شکاف‌های داخلی تمام شده است. تا زمانی که نفوذ آمریکا در ساختار تصمیم‌گیری عراق پابرجا باشد، هر تلاش برای عمیق‌تر کردن روابط طبیعی دو همسایه با موانع ساختگی و هزینه‌های سیاسی روبه‌رو خواهد شد.