بحران گازوئیل تا 2027 ادامه دارد
آژانس بین‌المللی انرژی هشدار داد که احتمالاً کمبود عرضه گازوئیل در بازارهای جهانی تا سال ۲۰۲۷ ادامه یابد و ذخایر به‌شدت کاهش‌یافته بازار را تحت فشار شدید قرار داده است.
به گزارش خبرگزاری فارس؛ آژانس بین‌المللی انرژی با انتشار گزارش ماهانه خود درباره بازار نفت، هشدار داد که کمبود عرضه گازوئیل ممکن است تا سال ۲۰۲۷ ادامه پیدا کند.
این هشدار در شرایطی صادر می‌شود که ذخایر جهانی به‌شدت کاهش یافته و محدودیت‌های تولید پیش از اوج تقاضای زمستان، بازار را در تنگنای جدی قرار داده است.
هم‌زمان، حملات مرتبط با جنگ آمریکا علیه ایران، بازیابی صادرات نفت از خاورمیانه را تهدید می‌کند.
آژانس در گزارش ماهانه اکتبر (مهرماه) خود اعلام کرد که حاشیه سود پالایش گازوئیل در سپتامبر به سطح بی‌سابقه‌ای حدود ۹۵ دلار در هر بشکه رسید.
حاشیه سود پالایش به تفاوت میان قیمت نفت خام و قیمت فرآورده‌های نفتی مانند گازوئیل و بنزین گفته می‌شود. یعنی پالایشگاه‌ها نفت خام را می‌خرند و پس از تبدیل به گازوئیل، آن را با قیمتی بالاتر می‌فروشند و این تفاوت، سود ناخالص آنها را تشکیل می‌دهد. این جهش بی‌سابقه ناشی از کاهش شدید ظرفیت پالایش بر اثر حملات مرتبط با جنگ علیه ایران و افت تولید پالایشگاه‌ها بوده است.
آژانس در ادامه تأکید کرد: بازارهای گازوئیل همچنان تحت فشار شدید هستند، زیرا ادامه اختلال طولانی‌مدت در عرضه، فعالان را به برداشت از ذخایر وادار کرده است. برخلاف روال معمول در فصلی که پیش از تعمیرات پالایشگاه‌ها در پاییز و اوج تقاضای زمستان قرار دارد.
در همین زمینه، آژانس پیش‌بینی می‌کند تقاضای جهانی نفت در سال ۲۰۲۶ به میزان دو و شش دهم میلیون بشکه در روز کاهش یابد. در مقایسه با برآورد قبلی دو و نیم میلیون بشکه در روز.
این کاهش ناشی از اختلال‌های عرضه بر اثر جنگ علیه ایران و افزایش قیمت‌هاست. آژانس همچنین اعلام کرد که ۲۵ درصد از این کاهش تقاضا مربوط به گازوئیل خواهد بود.
آژانس پیش‌بینی کرد عرضه جهانی نفت در سال ۲۰۲۶ به میزان پنج و هشت دهم میلیون بشکه در روز کاهش یابد، در برابر پیش‌بینی قبلی مبنی بر کاهش پنج و هفت دهم میلیون بشکه در روز.
بر‌اساس این گزارش، مجموع عرضه جهانی نفت در سال ۲۰۲۶ حدود یک و هفت دهم میلیون بشکه در روز کمتر از تقاضا خواهد بود.
در مقابل، آژانس احتمال می‌دهد عرضه جهانی در سال ۲۰۲۷ به میزان سه و 9 دهم میلیون بشکه در روز از تقاضا فراتر رود. رقمی که از برآورد قبلی سه و هفت دهم میلیون بشکه در روز افزایش یافته است.
بر‌اساس برآوردهای این آژانس، این پیش‌بینی‌ها نشان‌دهنده ادامه اختلال در بازار نفت در سال جاری است. پیش از آنکه بازار در سال آینده به مازاد عرضه تبدیل شود. مسیر بازیابی همچنان به تحولات درگیری در منطقه و بازگشت جریان‌های نفتی به سطح طبیعی خود گره خورده است.
آژانس بین‌المللی انرژی پیش‌تر در گزارش سپتامبر (شهریور) خود پیش‌بینی کرده بود تقاضای جهانی نفت در سال ۲۰۲۶ به میزان دو و نیم میلیون بشکه در روز کاهش یابد و عرضه نیز حدود پنج و هفت دهم میلیون بشکه در روز افت کند. در همان گزارش، بازیابی کامل عرضه خاورمیانه به سال ۲۰۲۷ موکول شده بود.
در همین حال، آژانس بین‌المللی انرژی اعلام کرده که در حال آزادسازی ۱۰۰ میلیون بشکه دیگر از ذخایر اضطراری نفت و سوخت است، اما در بحبوحه بحران طولانی‌مدت تنگه هرمز، ذخایر جهانی به سرعت رو به کاهش هستند.
این اقدام بخشی از طرحی است که در ماه مارس برای آزادسازی ۴۰۰ میلیون بشکه نفت در واکنش به مختل شدن عرضه از خلیج‌فارس پس از تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران اعلام شده بود.
مشکل اما آنجاست که خود ذخایر در حال خالی شدن هستند. در آغاز اکتبر، پس از آخرین مرحله آزادسازی، حجم نفت موجود در ذخایر استراتژیک آمریکا به 331 میلیون بشکه رسید که پایین‌ترین رقم از سال ۱۹۸۳ تاکنون محسوب می‌شود.
این رقم به آنچه کارشناسان «حداقل عملیاتی» برای سیستم ذخیره‌سازی می‌دانند یعنی بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون بشکه بسیار نزدیک است.
هم‌زمان، مدیرعامل آرامکو عربستان هشدار داده که ذخایر جهانی نفت به سطحی «به‌شدت نگران‌کننده» رسیده و حتی پس از بازگشایی کامل تنگه هرمز، بازسازی ذخایر ممکن است تا دو سال زمان ببرد.
آژانس بین‌المللی انرژی همچنین تأکید کرده که قیمت‌های بی‌سابقه گازوئیل «پیامدهای اقتصادی گسترده‌ای» به همراه داشته و هزینه کالاها را افزایش داده، بر درآمد واقعی مردم اثر گذاشته و به فعالیت اقتصادی و تورم آسیب زده است.
بر‌اساس گزارش مذکور، ضرر صادرات گازوئیل از خاورمیانه و روسیه در سپتامبر به‌طور ترکیبی به یک و سه دهم میلیون بشکه در روز رسیده است.