بزرگ‌ترین میدان نفتی عربستان منهدم شد مرشایمر: هیچ راهی برای شکست ایران و یمن نیست
سرویس خارجی-
رسانه‌ها با انتشار تصاویر تازه از ستون‌های دود بر فراز بزرگ‌ترین میدان نفتی عربستان خبر دادند؛ همزمان جان مرشایمر، استاد علوم سیاسی دانشگاه شیکاگو، هشدار داد آمریکا هیچ استراتژی‌ای برای شکست انصارالله یمن و ایران ندارد و ورود دوباره به این درگیری تنها به تشدید حملات تلافی‌جویانه علیه زیرساخت‌های نفتی عربستان و پیچیده‌تر شدن موقعیت واشنگتن در منطقه منجر خواهد شد.
در زمان ما، قدرت نظامی صرفاً تابعی از حجم تسلیحات و حمایت‌های خارجی نیست؛ بلکه بیش از هر چیز به توانایی بازیگران در بازتعریف معادلات بازدارندگی و تحمیل هزینه‌های استراتژیک بر طرف مقابل وابسته است. تجربه دهه‌های اخیر در غرب آسیا نشان داده که مداخلات نظامی با پشتوانه قدرت‌های بزرگ، زمانی که با مقاومت سازمان‌یافته و بهره‌گیری هوشمندانه از جغرافیا و فناوری بومی روبه‌رو می‌شود، به‌جای تحکیم نظم مطلوبِ آن‌ها، به فرسایش موقعیت حامیان و افشای محدودیت‌های ساختاری قدرت نظامی آنان می‌انجامد. در چنین فضائی، تحلیل اوضاع ایجاب می‌کند که به‌جای تمرکز صرف بر توازن قوای کلاسیک، به پویایی‌های نامتقارن و پیامدهای بلندمدت آن‌ها بر امنیت انرژی، کنترل مسیرهای حیاتی و مشروعیت رژیم‌های وابسته توجه شود.
دیروز رسانه‌های عربی تصاویر تازه‌ای از حمله به میدان نفتی الغوار، بزرگ‌ترین میدان نفتی عربستان واقع در منطقه بقیق استان شرقی، منتشر کردند. ستون‌های دود همچنان از این میدان برمی‌خیزد. تا لحظه تنظیم این گزارش جزئیات مستقلی درباره میزان خسارت‌ها و تأثیر بر تولید نفت اعلام نشده، اما منابع خبری این عملیات را به نیروهای مسلح یمن نسبت داده‌اند که انتساب بی‌رقیبی است! این حمله در شرایطی رخ می‌دهد که عربستان پس از سال‌ها تجاوز و محاصره علیه یمن، خود با ضربه‌های دقیق به زیرساخت‌های حیاتی‌اش روبه‌رو شده است.
هشدار مرشایمر به واشنگتن
همزمان، جان مرشایمر، استاد علوم سیاسی دانشگاه شیکاگو، تأکید کرد آمریکا هیچ استراتژی‌ای برای شکست انصارالله یمن ندارد. او با اشاره به تجربه درگیری سال ۲۰۲۵ گفت دونالد ترامپ حدود دو ماه پس از آغاز حملات، مدعی پیروزی شد اما واقعیت این بود که واشنگتن نتوانست اهداف نظامی خود را محقق کند و عقب نشست. مرشایمر هشدار داد ورود دوباره به جنگ با یمن نه‌تنها به پیروزی منجر نمی‌شود، بلکه مهمات ارزشمند بیشتری مصرف می‌کند و می‌تواند حملات تلافی‌جویانه به زیرساخت‌های نفتی عربستان را تشدید کند. به گفته او، حتی اگر آمریکا و عربستان بتوانند به توان انصارالله آسیب بزنند، احتمال ورود ایران برای جلوگیری از شکست متحد خود وجود دارد و آمریکا توان نظامی لازم برای شکست ایران را نیز ندارد.
آسمان عربستان خالی شد
پروازها بر فراز شهر الدمام در منطقه شرقیه عربستان متوقف شده و از روز جمعه بیش از ۴۰۰ پرواز از فرودگاه ریاض لغو شده است. شهرهای ریاض، نجران و خمیس‌مشیط با اختلال گسترده روبه‌رو هستند. این وضعیت پس از عملیات نیروهای مسلح یمن علیه فرودگاه‌های ملک خالد ریاض، نجران و پایگاه خمیس‌مشیط شدت گرفت. پایگاه فلایت‌رادار از لغو ۳۳۵ پرواز در ریاض خبر داد و شرکت سیریوم اعلام کرد نزدیک به نیمی از پروازهای خروجی این فرودگاه لغو شده است. آمریکا، انگلیس، هند، کانادا و فیلیپین به شهروندان خود هشدار دادند و شرکت‌هایی مانند فلای‌دبی پروازهایشان را تا یازدهم اکتبر متوقف کردند. مرکز هماهنگی عملیات انسانی در صنعا بار دیگر هشدار داد که آسمان عربستان، به‌جز مکه و مدینه، صحنه عملیات موشکی نیروهای یمنی است.
همچنین منابع محلی سعودی از وقوع انفجاری مهیب در اطراف فرودگاه بین‌المللی «ملک خالد» در ریاض پایتخت عربستان خبر دادند. منابع یمنی گزارش دادند سعودی‌ها پس از هدف قرار گرفتن فرودگاه ریاض، تخلیه مسافران را از این فرودگاه آغاز کردند. برخی از رسانه‌ها خبر دادند که گزارش‌های اولیه از وقوع سانحه‌ای با شمار بالایی از تلفات در فرودگاه بین‌المللی ملک خالد در ریاض حکایت دارد.
یک قدم تا پایان قیمومت سعودی
دفتر سیاسی انصارالله یمن عربستان سعودی را بازوی اجرائی توطئه‌های صهیونیستی در منطقه خواند. علی العماد عضو این دفتر تأکید کرد یمن تنها یک قدم با پایان قطعی مداخلات و قیمومت عربستان و نیروهای خارجی فاصله دارد. وی تنگه باب‌المندب را مهم‌ترین عنوان این نبرد دانست و گفت هر کسی وارد ائتلاف علیه یمن شده، یا از میدان خارج شده یا فروپاشیده است. العماد نظام سعودی را به سرکوب مخالفان و قتل جمال خاشقچی اشاره کرد و گفت محمد بن سلمان با چراغ سبز آمریکا قدرت را تصاحب کرده و آماده است برای حفظ جایگاه خود عربستان، نفت و حتی هواپیماهایش را به آتش بکشد.
باب‌المندب فقط برای سعودی بسته است
حزام الاسد از مقامات ارشد انصارالله اعلام کرد مسیر دریایی باب‌المندب برای تمامی کشتی‌ها باز است و تنها در برابر شناورهای عربستان مسدود شده است. وی تأکید کرد عربستان با گرفتار شدن در باتلاق جنگ یمن و اتکا به مزدوران چندملیتی، توان مقابله با ملت یمن را ندارد. صنعا قصد حمله به شهرهای مقدس را ندارد، اما قدرت موشکی یمن می‌تواند عمق این کشور را هدف قرار دهد. الاسد به وضعیت اقتصادی بحرانی عربستان اشاره کرد و از هرگونه میانجی‌گری برای پایان جنگ استقبال نمود، ضمن آنکه به سایر کشورها هشدار داد وارد درگیری در یمن نشوند.
فناوری بومی یمن
محمد الیمنی، پژوهشگر مسائل غرب آسیا، گفت نیروهای مسلح یمن توانمندی خود را در پاسخ به حملات عربستان نشان داده‌اند و از فناوری موشک‌های بالدار ساخت داخل و هوش مصنوعی بهره می‌برند. وی افزود عربستان از جنگ فرسایشی ۲۰۱۵ درس عبرت نگرفته و بحران ناشی از این جنگ برای ریاض عمیق‌تر می‌شود و هوانوردی این کشور را فلج خواهد کرد. الیمنی تأکید کرد رژیم اسرائیل و آمریکا از جنگ میان مسلمانان و کشورهای عربی سود می‌برند. در مجموع، تحلیل‌ها نشان می‌دهد نه آمریکا و نه عربستان راه روشنی برای شکست ایران و انصارالله ندارند و ادامه این مسیر تنها موقعیت استراتژیک ریاض و حامیان غربی‌اش را پیچیده‌تر می‌کند.
بحران انسانی در سایه تجاوز سعودی
از طرف دیگر، سازمان ملل متحد درباره وخامت بی‌سابقه وضعیت بشردوستانه در یمن هشدار داد. محمد یحیی، دستیار دبیرکل در امور بشردوستانه، اعلام کرد از ابتدای ماه اوت بیش از ۲۰۰ هزار نفر آواره شده‌اند که بالاترین میزان از زمان آتش‌بس ۲۰۲۲ است. در دو ماه اخیر دست‌کم ۴۶ غیرنظامی کشته و ۱۳۰ نفر زخمی شده‌اند که نیمی از آن‌ها کودک بوده‌اند. بیش از ۲.۲ میلیون کودک زیر پنج سال با سوءتغذیه حاد روبه‌رو هستند و خطر شیوع بیماری‌هایی مانند وبا و سرخک افزایش یافته است. مدیرعامل سازمان نجات کودکان این وضعیت را ترکیبی مرگبار از درگیری، آوارگی و بیماری توصیف کرد و از شورای امنیت خواست برای توقف آسیب به نسل آینده یمن اقدام کند.
۷۷ حمله سعودی در یک شبانه‌روز
یحیی سریع، سخنگوی نیروهای مسلح یمن، جمعه‌شب، اعلام کرد عربستان در ۲۴ ساعت ۷۷ حمله هوائی و موشکی به زیرساخت‌ها و اماکن غیرنظامی در استان‌های صنعا، مأرب، صعده، الجوف، حجه، تعز و عمران انجام داده است. این حملات با جنگنده‌های اف-۱۵ و تایفون از پایگاه‌های خمیس‌مشیط و طائف و موشک از نجران صورت گرفته و مجموع حملات از آغاز تجاوز به ۱۹۳۴ مورد رسیده است. جنگنده‌های سعودی همچنین تاسیسات نفتی یمن در بخش باجل استان الحدیده و بخش عبس استان حجه را هدف قرار دادند که به مجروح شدن سه غیرنظامی انجامید. این در حالی است که عربستان خود با اختلال گسترده در پروازها و تهدید زیرساخت‌های نفتی‌اش مواجه است.