میخواست هرمز را باز کند، تنگه دوم هم بسته شد!
دومینوی جنگی که قرار بود در عمق ایران اتفاق بیفتد و دو سه روزه به اندازه یک گشتوگذار کوچک جمعوجور شود، هفت ماه بعد در عمق خاک آمریکا در حال حرکت است.
این دومینوی معکوس چنان شتابان است که پیشبینی میشود در انتخابات میاندورهای کنگره یا حتی قبل از آن، به بهمنی اقتصادی سیاسی علیه دولت ترامپ تبدیل شود.
مردم آمریکا گرانی را
به ایران هستهای ترجیح میدهند؟!
بیدلیل نیست که ترامپ و دولتمردانش این روزها دستوپا میزنند تا پیامدهای تلخ جنگ در آمریکا را توجیه کنند. ترامپ دیروز هم درگیر مسئله گرانی سوخت بود که افکار عمومی آمریکا را درگیر خود کرده است. حالا مردم کنار پمپ بنزین به ترامپ فحش میدهند و سران جریان دموکرات هم به همین علت ترجیح دادهاند پایه کار انتخابات را کنار پمپ بنزینها قرار دهند و ترامپ را هو کنند.
او برای چندمین بار ظرف ماههای اخیر ادعا کرد: این جنگ بهزودی پایان خواهد یافت و وقتی تمام شود، قیمت بنزین شما به سطحی که پیش از جنگ بود کاهش خواهد یافت، و شاید حتی پایینتر از آن برسد.
ترامپ همچنین گفت: حتی اگر جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای به افزایش موقت هزینهها و قیمت بنزین منجر شود، مردم آمریکا آن را به هستهای شدن ایران ترجیح میدهند. این شرایط موقتی است و پس از پایان آن، قیمت بنزین دوباره کاهش خواهد یافت.
داغ «جنگ احمقانه» بر پیشانی ترامپ
اما لاری ساباتو، استاد علوم سیاسی دانشگاه ویرجینیا، میگوید: ترامپ تصمیمهای احمقانه تاریخی زیاد گرفته، اما وارد جنگ شدن با ایران قطعاً در صدر آنها قرار میگیرد.
همچنین جفری ساکس، اقتصاددان آمریکایی، تأکید کرد: میلیاردها دلار برای این جنگ هزینه شده است و ترامپ به بیپرواترین شکل ممکن به مردم آمریکا دروغ گفت. ترامپ در انتخابات ۲۰۲۴ با وعده پایان دادن به جنگها به قدرت رسید، اما پس از آن آمریکا را وارد بیپرواترین و احمقانهترینِ این جنگها کرد.
اجماع فاکسنیوز و سیانان درباره سقوط ترامپ
چرا کلیدواژه جنگ احمقانه در آمریکا پرتکرار شده است؟ پاسخ در نظرسنجیهای عمومی است. بر اساس نظرسنجی فاکسنیوز (شبکه حامی ترامپ)، ۶۳ درصد رأیدهندگان در انتخابات معتقدند دولت ترامپ وضعیت اقتصاد آمریکا را بدتر کرده است. رأیدهندگان ترجیح میدهند دموکراتها در انتخابات ماه نوامبر پیروز شوند.
گزارش شبکه سیانان هم گزارش داد: ترامپ به بدترین شکل همچنان در زمینه تورم رکوردشکنی میکند. نرخ محبوبیت خالص او در زمینه تورم در نظرسنجی دیروز MU Law، منفی ۶۱ امتیاز است؛ این بدترین رقم برای هر رئیسجمهوری در تاریخ آمریکا در هر نظرسنجی است. بدتر از کارتر، ریگان یا بایدن. او در میان دموکراتها (۹۵-)، مستقلها (۷۴-) و جمهوریخواهان (۴-) در وضعیت منفی است!
زمین سفت واقعیت، تدریجاً ترامپ را بیدار میکند
روزنامه واشنگتنپست دیروز فاش کرد: ترامپ در محافل خصوصی پذیرفته است که تصمیمهایش، از جمله جنگ با ایران، ممکن است در شکلگیری شرایط دشوار جمهوریخواهان پیش از انتخابات میاندورهای نقش داشته باشد؛ این موضوع را افرادی که از گفتوگوهای او مطلعاند، مطرح کردهاند. مشاوران ترامپ درباره نظرسنجیهای نامطلوب و چالشهای سیاسی حزب، بهتدریج صریحتر با او صحبت کردهاند. ترامپ پیشتر نظرسنجیهای منفی را جعلی میدانست، اما مشاورانش میگویند او اکنون توجه بیشتری به دادههایی نشان میدهد که از کاهش حمایت از او و جمهوریخواهان حکایت دارند.
۵/۳ برابر شدن سرچ نرخ بنزین؛
روزهای بدتر در راه است
واشنگتنپست همچنین میگوید: جهش بزرگ قیمت بنزین آمریکا هنوز در راه است. بدترین بخش شوک اقتصادی ناشی از اختلال در بازار انرژی هنوز از راه نرسیده است. مؤید این ادعا، افزایش پیاپی قیمت سوخت است. قیمت هر گالن بنزین در آمریکا درحالی به بیش از ۴.۴۷ دلار افزایش یافته که رکورد قیمت بنزین در دوره اوج جنگ ۴.۵ دلار را ثبت کرد. پیش از آغاز جنگ، قیمت بنزین در آمریکا ۲.۹ دلار بود.
در حالی که سیانان میگوید «در آمریکا میزان جستوجوی قیمت بنزین در گوگل طی یک ماه اخیر ۳۵۷ درصد افزایش داشته است»، نیوزویک گزارش داد: همزمان با افزایش شدید قیمت سوخت در آمریکا، تصاویری در شبکههای اجتماعی منتشر شده که ظاهراً از تمام شدن گازوئیل در برخی جایگاههای سوخت حکایت دارد.
سنگینی قیمت گازوئیل بر دوش مردم آمریکا
سیانبیسی در همین زمینه نوشت: تبعات قیمت بیسابقه گازوئیل ظرف چند هفته به سراسر اقتصاد آمریکا سرایت خواهد کرد. از آغاز جنگ با ایران در اوایل امسال، رانندگان آمریکایی با نگرانی قیمت بنزین را زیر نظر داشتهاند و حالا قیمت گازوئیل نیز به حد نصاب بیسابقه ۶.۳۱ دلار برای هر گالن رسیده است. اگر قیمتهای بیسابقه ادامه یابد، آنچه از کامیونداران و شرکتهای راهآهن آغاز شده است، در نهایت بر دوش مصرفکنندگان سنگینی خواهد کرد. هرچه قیمت گازوئیل برای مدت طولانیتری بالا بماند، فهرست کالاها و خدمات متأثر از آن گستردهتر خواهد شد؛ بهطوریکه قیمت انواع خواربار، هزینههای تحویل و هر کالای فصلی دیگری احتمالاً تحت تأثیر این افزایش قیمت قرار خواهند گرفت.
جنگ علیه ایران باعث افزایش هزینههای رانندگان آمریکایی شده است. با توجه به افزایش قیمت انرژی، چشماندازی برای کاهش فشار بر رانندگان آمریکایی دیده نمیشود. مصرفکنندگان باید برای قیمتهای بالاتر در بحبوحه درگیریهای ژئوپلیتیکی در خارج از کشور، برنامهریزی کنند.
ترامپ لعنتی! سیرکی را که درست کردی ببین!
بنا بر آمارهای جدید منتشرشده، در مسیر پرتردد لسآنجلس به دالاس، هزینه گازوئیل یک کامیون معمولی حالا به حدود ۱۴۳۰ دلار رسیده است. این رقم در روز قبل از آغاز جنگ ایران، حدود ۸۳۰ دلار بود. یعنی هزینه سوخت یک سفر، در چند ماه حدود ۷۲ درصد افزایش پیدا کرده و یک راننده کامیون
۶۰۰ دلار بیشتر برای سوخت میپردازد.
در چنین شرایطی طبیعی است که راننده کامیون خشمگین خطاب به ترامپ بگوید: ما داریم چه غلطی میکنیم، نمیدانم بیدارم یا در رویا و خیالم؟! بفرما، دوباره همان آش و همان کاسه لعنتی! بفرما این هم از این عوضیها! مجبور شدم برای ۲۲۴ گالن ۱۴۰۸ دلار بپردازم، این سیرک و افتضاح لعنتی رو ببین!
درس اخلاقی تنگه هرمز:
هرگز نباید یک ملت متمدن را دستکم گرفت
مکرون، رئیسجمهور فرانسه، با رد ضمنی دعاوی دولتمردان آمریکایی گفت: تنگه هرمز اساساً مسدود مانده است و هیچ توافقی برای بازگشایی آن وجود ندارد.
همزمان، مارین لوپن، نامزد انتخابات ریاستجمهوری فرانسه، اظهار کرد: ترامپ، تصور قدرت ایران را نمیکرد. ایران، قدرتمندتر از چیزی است که ترامپ تصور میکرد. بهتر است ایالات متحده را متقاعد کنیم که به جنگ با کشوری با تمدنی کهن نرود؛ کشوری که بسیار قدرتمندتر از آن چیزی است که دونالد ترامپ تصور میکرد.
رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح فرانسه هم گفته است: پس از اقدامات ایران در مقابل ارتش آمریکا مهمترین درس برای من این بود که هرگز نباید ایرانیان که صاحب تمدنی کهن هستند را تحت هیچ شرایطی دستکم گرفت.
تمسخر ادعای ترامپ
آنتونی بلینکن، وزیر خارجه پیشین آمریکا، در پاسخ به این ادعای ترامپ که ایران برای رسیدن به توافق التماس میکند، گفت: اگر منظور از التماس این است که پرتابههای بیشتری به سمت ما شلیک کنند، پس روش جالبی برای التماس دارند(!) هر دولت قبلی بررسی کرده بود که اگر ایران را بیش از حد تحت فشار بگذاری چه اتفاقی میافتد. ما میدانستیم که آنها میتوانند به نیروها و متحدان ما در منطقه حمله کنند و تنگه هرمز را ببندند.
او افزود: ما در دوره اوباما اقدام نظامی علیه ایران را بررسی کردیم، اما نتیجه گرفتیم حمله به هستهای ایران برای ما عواقب دارد؛ از جمله بستن تنگه هرمز و یا حمله به منافع و شرکایمان در منطقه، ضمن اینکه فهمیدیم جنگ نمیتواند مسئله هستهای را حل کند. اما از طریق دیپلماسی، اهدافمان محقق شد(!)
همچنین آلون میزراحی، تحلیلگر اسرائیلی-آمریکایی، با طعنه به ترامپ نوشت:
مارس ۲۰۲۶: «ما ظرف دو هفته جمهوری اسلامی ایران را از بین خواهیم برد.»
سپتامبر ۲۰۲۶: «ما برای نجات عربستان سعودی هر کاری که لازم باشد انجام خواهیم داد.»
سپتامبر ۲۰۲۷: «ما در واقع هیچوقت نمیخواستیم در خاورمیانه حضور داشته باشیم.»
گاردین: ترامپ از سر درماندگی حرف میزند
روزنامه گاردین میگوید: تمام مواضع اخیر ترامپ درباره جنگ با ایران، حرفهایی از سر استیصال است. دولت آمریکا صدها میلیارد دلار هزینه بیخودی به زندگی آمریکاییها تحمیل کرده و با جان سربازان قمار میکند. آمریکا مشغول جنایت جنگی در ایران است
دونالد ترامپ که در سال ۲۰۲۴ با قاطعیت وعده داده بود هرگز جوانان را برای مردن در جنگهای خارجی بیپایان اعزام نخواهد کرد، اکنون کشور را در گرداب یک درگیری فاجعهبار گرفتار کرده است. دولت ممکن است بتواند مشکلات مربوط به مزایای سربازان را رفع کند، اما جبران خسارات فلجکننده اقتصادی و سیاسی این درگیری غیرممکن است.
غرور و قمار و استیصال
گاردین افزود: این ماجراجویی که ترامپ آن را «سیبزمینیهای کوچک» مینامد، تاکنون دهها میلیارد دلار هزینه در بر داشته است. طبق برآوردهای مودیز آنالیتیکس، این بحران ۱۲۰۰ دلار به هر خانوار آمریکایی تحمیل کرده و طبق تخمین دانشگاه براون، صورتحساب انرژی را ۱۰۰ میلیارد دلار افزایش داده است. قیمت نفت برای نخستین بار از ماه ژوئیه به بالای ۱۰۰ دلار رسیده است. با سقوط آزاد محبوبیت ترامپ و خشم اکثریت مردم از این جنگ ششماهه، او بهشدت مستأصل شده است. وعدههای از سر درماندگی نظیر کاهش قیمت پس از انتخابات و پیشنهاد پرداخت ۵۰۰۰ دلار به هر بزرگسال در صورت پیروزی جمهوریخواهان، نشانههای بارز استیصال در قماری سرشار از غرور است که آیندگان آن را یک فاجعه تاریخی خواهند خواند.
جنگ، ایران را قویتر و آمریکا را ضعیفتر کرد
حکیم جفریس، رهبر دموکراتهای مجلس نمایندگان آمریکا، گفت: جنبش ماگا از ترس به تکاپو افتاده است. آنها میتوانند فرار کنند، اما نمیتوانند پنهان شوند، چون زمان در حال سپری شدن است.
۴۶ روز دیگر، مردم آمریکا بهخاطر اینکه آنها کاملاً و بهطور مطلق شکست خوردهاند، از آنها حسابکشی خواهند کرد. سیاستهای اقتصادی آنها یک فاجعه بوده است. این سیاستها به مردم آمریکا آسیب میزند. این جنگ بیملاحظه و پرهزینهای که از روی انتخاب در ایران به راه انداختهاند، یک فاجعه بوده است. در نتیجه آنچه در خاورمیانه در حال وقوع است، از جمله جهش سرسامآور قیمت بنزین، ایران قویتر شده و مردم آمریکا از نظر اقتصادی ضعیفتر شدهاند.
ولی نصر، استاد دانشگاه جانز هاپکینز، هم در تحلیل مشابهی نوشت: نبردی که با هدف بازطراحی خاورمیانه آغاز شد، به تثبیت اقتدار تهران انجامید. ایالات متحده و اسرائیل با هدف تغییر شکل خاورمیانه وارد جنگ با ایران شدند، اما نفوذ آمریکا رو به افول گذاشت و ایران قویتر از دل بحران بیرون آمد.
میخواست هرمز را باز کند
تنگه دوم را هم باخت!
ترامپ میخواست هرمز را باز کند، تنگه دوم را هم باخت؛ حوثیها حالا گلوی بابالمندب را گرفتهاند. نه عربستان و نه آمریکا گزینهای برابر انصارالله ندارند.
این ارزیابی را نشریه آتلانتیک منتشر کرده و در شرح و بسط آن نوشت: برای ترامپ که امیدوار بود کنترل تنگه هرمز را از ایران پس بگیرد، پیشروی حوثیهای یمن یک غافلگیری تلخ است: دشمنان آمریکا اکنون بر دو تنگه مهم خاورمیانه فشار وارد میکنند؛ مسیرهایی که مجموعاً حدود یکسوم انتقال روزانه نفت جهان از آنها عبور میکند. تسلط بیشتر بر سواحل بابالمندب همچنین توان حوثیها برای هدفگرفتن کشتیها را سادهتر، ارزانتر و از نظر نظامی پایدارتر کرده است.
وضعیت برای عربستان حتی نگرانکنندهتر است. سالها تلاش ریاض برای مهار تهدید حوثیها در مرز جنوبی اکنون با عقبنشینی نیروهای دولت یمن و افتادن بخشی از تجهیزات سعودی و اماراتی به دست حوثیها ضربه خورده است.
حملات هوایی آمریکا نیز تضمینی برای تغییر این وضعیت نیست. عملیات هفتهفتهای سال گذشته واشنگتن اگرچه به کشتهشدن برخی فرماندهان حوثی انجامید، نتوانست این گروه را از میدان خارج کند یا توان جنگی آن را آنگونه که ترامپ وعده داده بود، از بین ببرد. بدون نیروی زمینی مؤثر، بمباران بهتنهایی نمیتواند دستاوردهای حوثیها را پس بگیرد. پیشروی تازه میتواند راه را برای گسترش نفوذ حوثیها در بخشهای دیگر یمن، از جمله مأرب، باز کند؛ استانی که بخش مهمی از نفت یمن در آن قرار دارد. آنها حتی میتوانند از مسیر توافق با رهبران قبایل و بازیگران محلی در جنوب و شرق، بدون جنگ مستقیم حوزه نفوذ خود را گسترش دهند.
هزینههای پنهان جنگ بسیار بزرگتر
از هزینههای آشکار
واشنگتنپست در یادداشتی مینویسد: افزایش قیمت نفت و بنزین ملموسترین پیامد اقتصادی جنگ ایران بوده است، اما دامنه آثار جنگ میتواند بسیار گستردهتر باشد. اختلال در انتقال انرژی و مواد اولیه از خلیج فارس، علاوه بر بازار سوخت، صنایع مختلف و زنجیره تأمین جهانی را نیز در معرض فشار قرار داده است. اختلال در جریان انرژی از منطقه خلیج فارس میتواند بر عرضه گاز طبیعی مایع و مواد اولیه مهم صنعتی، از جمله هلیوم، نیز اثر بگذارد و از طریق زنجیره تأمین، پیامدهایی بسیار فراتر از بازار انرژی ایجاد کند.
تا اینجا بخش زیادی از توجه در آمریکا بر قیمت نفت و بنزین و هزینه مستقیم عملیات نظامی متمرکز بوده؛ اما اختلال طولانیمدت در مسیرهای انرژی خلیج فارس میتواند به صنایع مختلف و زنجیرههای تأمین نیز سرایت کند. بنابراین، پیامدهای اقتصادی جنگ برای آمریکا و اقتصاد جهانی ممکن است بسیار گستردهتر از آن چیزی باشد که در قیمت نفت یا بودجه پنتاگون دیده میشود.
آمریکا به فاجعه بزرگ اقتصادی نزدیک میشود
کریس هجز، روزنامهنگار و تحلیلگر آمریکایی معتقد است: آمریکایِ ترامپِ بیکفایت میتواند جنگ علیه ایران را که در آن شکست راهبردی خورده ادامه دهد؛ اما دارد با فاجعه اقتصادی لاس میزند. وضعیت این است که هرچه تنگه هرمز عملاً بستهتر بماند، وضعیت بدتر میشود. چند نفتکش بیرون میروند. نمیدانیم چند تا. قبلاً روزی صد تا بود. حالا شاید روزی ده تا، شاید پانزده تا. به نظر میرسد نفتی در کار نیست. سعودیها حدود شش میلیون بشکه در روز از بندرشان در دریای سرخ بیرون میفرستادند. ظاهراً حوثیها آن مسیر را در بابالمندب بستهاند.
غذا هم دارد به مسئله بزرگی تبدیل میشود، به دو دلیل. یکی قیمت گازوئیل و قیمت کود. فکر کنم حدود یکسوم کود جهان از تنگه میگذرد. و اینکه اوکراین دیگر نمیتواند صادر کند. اوکراین نوعی سبد نان است، مخصوصاً برای اروپا. پس قیمت غذا و قیمت سوخت. بنزین ۲۳ درصد بالا رفته، گازوئیل ۵۰ درصد. هوا دارد سردتر میشود، زمستان نزدیک است. و هرچه تنگه عملاً بستهتر بماند، اقتصاد جهان شکنندهتر میشود.
ذخایر راهبردی نفت ما در پایینترین سطح از سال ۱۹۸۲ است. خیلی از اینها اطلاعات عمومی نیست. مسلم است که اگر این قضیه در نقطهای حل نشود، از لبه پرتگاه سقوط میکنیم. در نقطهای فاجعه اقتصادی را تجربه خواهیم کرد. ظرف چند هفته؟ ظرف چند ماه؟ نمیدانم.
آمریکا رانده شده
شاید دچار فروپاشی اقتصادی هم بشود
هجز افزود: متأسفانه ترامپ... یعنی تحریمهای اقتصادی که وزیر خزانهداری اعلام کرد، بههیچوجه مؤثر نیستند، چون به تبعیت کشورهای دیگر وابستهاند. چین همین حالا گفته تبعیت نمیکند. ایران خیلی روشن گفته اگر امارات این تحریمها را بپذیرد، ایران امارات را نابود میکند و ظرفیتش را هم دارد. یادتان باشد همه پایگاههای ما، بحرین و بقیه، توسط ایرانیها با خاک یکسان شدهاند. متأسفانه... بین هگست و ترامپ، داریم با دو بیکفایت افراطی طرف میشویم. ایران الان فهرست تازهای از شروط برای باز کردن تنگه مینویسد و دیگر شبیه آن تفاهمنامه اول که مرحلهای بود نخواهد بود. در این نقطه، ایران غرامت میخواهد. میخواهد داراییهای مسدودشدهاش، حدود صد میلیارد دلار، آزاد شود.
این بزرگترین اشتباه راهبردی تاریخ آمریکا است. ما در عمل از منطقه رانده شدهایم، پایگاههایمان دیگر کار نمیکنند و فکر نمیکنم بازسازی شوند، چون آسیبپذیرند. پس هرچه این وضعیت حلنشده بماند، از نظر فروپاشی اقتصادی خطرناکتر میشود؛ همان چیزی که ترامپ و اطرافیانش با روبهرو نشدن با واقعیت و حل نکردن آنچه رخ داده، دارند با آن لاس میزنند.