تبعات جنگ علیه ایران، دامن فرانسه را هم گرفت بازگشت جلیقهزردها به خیابان
سرویس خارجی-
تبعات جنگ تجاوزکارانه آمریکا علیه ایران، دامن دولت فرانسه را هم گرفته است؛ جلیقهزردها اعلام کردهاند در واکنش به افزایش قیمت بنزین به خیابانها باز میگردند.
تبعات جنگ ایران اتحادیه اروپا را بهشدت درگیر خود کرده است. وابستگی شدید اروپا به واردات انرژی از منطقه غرب آسیا موجب شده است که نوسانات قیمت انرژی روزبهروز دولتهای اروپایی را در وضعیت دشوارتری به لحاظ تأمین منابع انرژی قرار دهد. براساس گزارشها، در حالی که ذخایر گاز اروپا به کمترین سطح ۱۵ سال اخیر (۶۲ درصد) سقوط کرده، قیمت گاز با جهشی ۸۹ درصدی نسبت به سال قبل به ۹۰۰ دلار رسیده و بحران انرژی را برای قاره سبز دوچندان کرده است. به نوشته رویترز، در این شرایط، شرکتهای اروپایی برای جبران کمبود احتمالی، ناچار به رقابت با خریداران آسیایی بر سر محمولههای گاز مایع از حوضه آتلانتیک شدهاند که خود به افزایش بیشتر قیمتها دامن میزند. براساس دادههای «زیرساخت گاز اروپا»، مخازن گاز کشورهای عضو اتحادیه اروپا در حال حاضر تنها حدود ۶۲ تا ۶۶ درصد پر هستند که این رقم بهطور قابلتوجهی پایینتر از میانگین پنجساله این فصل (حدود ۸۳ درصد) است. مدیران ارشد صنعت نفت اروپا همچنین نسبت به وقوع «زمستان سیاه» در این قاره هشدار دادند؛ چرا که افزایش بیسابقه تقاضا در کنار اختلال عرضه در نتیجه تهاجم علیه ایران و جنگ اوکراین، فشار بر قیمت گازوئیل و سوخت جت را به اوج رسانده است و این وضعیت میتواند به موج جدید تورم و بیثباتی اقتصادی در اروپا منجر شود.
زمان قیام در فرانسه
در اروپا کشورهایی مثل آلمان، انگلیس، اسپانیا بهشدت درگیر تبعات بحران انرژی ناشی از جنگ علیه ایران هستند. روزنامه فرانسوی لوفیگارو هم در گزارشی از بازگشت جلیقهزردها به خیابانهای فرانسه در نتیجه تداوم بحران سوخت در این کشور خبر داده و نوشته است: در بحبوحه افزایش چشمگیر قیمت سوخت و فشارهای اقتصادی در فرانسه، فراخوانهای گستردهای در شبکههای اجتماعی برای احیای جنبش «جلیقهزردها» شکل گرفته و برگزاری تظاهرات سراسری نیز در اعتراض به افزایش بهای سوخت و سایر هزینههای زندگی برنامهریزی شده است. به نوشته این روزنامه، شماری از کاربران شبکههای اجتماعی اعلام کردهاند که در اعتراض به افزایشهای پیدرپی قیمت سوخت قصد دارند به خیابانها بیایند. برخی چهرههای سیاسی نیز پیشاپیش حمایت خود را از ایده برگزاری این تجمعات اعلام کردهاند. این روزنامه فرانسوی با اشاره به بازگشت جنبش جلیقهزردها، گزارش میدهد: در میان پوسترهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی، شعارهای اعتراضی تندی به چشم میخورد؛ شعارهایی همچون: «فرانسه در بحران است؛ گرانی بنزین دیگر بس است!»، «بازگشت جلیقهزردها، تاوان سنگینی برای دولت خواهد داشت!» و همچنین شعاری که در اعتراض به قیمت گازوئیل و مالیاتهای سنگین میگوید: «زمان قیام فرا رسیده است!» به نوشته لوفیگارو، در برخی از تصاویر منتشرشده، معترضانی با پوشیدن جلیقههای زرد و در دست داشتن پرچم سهرنگ فرانسه دیده میشوند. تصویر دیگری نیز محلهای تجمع پیشبینیشده در حدود ۲۰ شهر سراسر فرانسه را نشان میدهد. هیچ اتحادیه یا حزب سیاسی مسئولیت این فراخوان را بر عهده نگرفته و به نظر میرسد این دعوت به اعتراض بهصورت خودجوش شکل گرفته است. به نوشته این رسانه فرانسوی، چندین تاریخ برای برگزاری یک بسیج گسترده احتمالی در شبکههای اجتماعی مطرح شده است. در شبکه اجتماعی تیکتاک، تاریخ شنبه ۱۷ اکتبر (۲۵ مهر) با بیشترین تأکید مطرح شده است.
جهش قیمت سوخت
به گزارش ایرنا به نقل از لوفیگارو، این فراخوانها در شرایطی مطرح شدهاند که قیمت سوخت، از جمله تحت تأثیر تهاجم آمریکا علیه ایران، بهشدت افزایش یافته است. در آغاز جنبش جلیقهزردها در سال ۲۰۱۸، هر لیتر گازوئیل حدود ۱.۴۷ یورو به فروش میرسید، اما حالا که هشت سال از آن زمان میگذرد، میانگین قیمت آن به ۲.۲۵ یورو رسیده است. در همین حال براساس این گزارش «مود بروژون»، سخنگوی دولت فرانسه، با رد احتمال کاهش مالیات بر سوخت، آب پاکی را روی دست معترضان ریخته و تأکید کرده است که دولت برنامهای برای این کار ندارد. وی در اینباره تصریح کرد: کاهش مالیات بر سوخت، رویکرد دولت نیست.
براساس این گزارش، جلیقهزردها پیش از این نیز در ۱۰ سپتامبر ۲۰۲۵ (۱۹ شهریور) با شعار «همهچیز را متوقف کنیم» به خیابانها آمده بودند. براساس آمار وزارت کشور فرانسه، حدود ۱۷۵ هزار نفر در این تجمعات شرکت کردند، در حالی که اتحادیههای کارگری شمار شرکتکنندگان را نزدیک به ۲۵۰ هزار نفر اعلام کردند. جنبش جلیقهزردها که در اواخر سال ۲۰۱۸ در واکنش به سیاستهای اقتصادی امانوئل ماکرون و بهویژه افزایش مالیات بر سوخت و گسترش نابرابریهای اجتماعی برخواست، به عنوان طولانیترین و اثرگذارترین موج اعتراضی در فرانسه پس از تحولات مه ۱۹۶۸ قلمداد میشود. دولت فرانسه که در مواجهه با این اعتراضات پرهزینه و پس از سرکوب با موجی از انتقادات حقوق بشری و برخوردهای امنیتی روبهرو شده بود، در نهایت ناچار شد با ارائه مجموعهای از امتیازات مالی و اصلاحات ساختاری، به این بحران پاسخ دهد. جلیقهزردها از گروههای اجتماعی مختلفی بودند و به این دلیل به این نام مشهور شدند که در جریان تظاهرات سال ۲۰۱۸، جلیقههای زردرنگ به تن میکردند تا از فاصله دور بهراحتی دیده شوند.
ناکامی حضور آمریکا در خلیج فارس
از سوی دیگر در میانه گزارشها پیرامون ضربات جدی ایران به پایگاههای آمریکا در منطقه غرب آسیا و شکست نظامی آمریکا از ایران، «رابرت مالی» دیپلمات و مقام پیشین وزارت خارجه آمریکا هم با انتقاد از تداوم جنگ ترامپ علیه ایران طی مصاحبهای گفت: پس از جنگ باید این پرسش مطرح شود که اساساً حضور آمریکا در منطقه غرب آسیا چه دستاوردی داشته و آیا میان اهداف اعلامشده و ابزارهای مورد استفاده برای تحقق آنها تناسبی وجود داشته است.
مالی در گفتوگو با رسانه خبری آمریکایی «درآپ سایت» میافزاید: «این یکی از آن پرسشهایی است که به نظرم باید در پی جنگ پرسیده شود. حضور آمریکا در منطقه به دوره کارتر برمیگردد و حضور آمریکا در خلیجفارس قرار بود امکان جریان آزاد نفت را فراهم کند، در مقطعی ایران را مهار کند، عراق را نیز مهار کند و از شرکای ما در خلیجفارس محافظت کند. اما در هر سه این زمینهها، این حضور نهتنها در برخی موارد ناکام ماند، بلکه میتوان استدلال کرد که بهنوعی به یک عامل جذب حملات علیه آمریکا و کشورهای خلیجفارس تبدیل شد. حضور ما در آنجا قطعاً نتوانست حفظ جریان آزاد نفت را آسانتر کند؛ برعکس، حتی میتوان گفت شرایط را دشوارتر کرد.»
به گزارش فارس این مقام پیشین آمریکایی ادامه داد: «بنابراین، دستکم باید این پرسش را مطرح کرد که رابطه میان اهداف و ابزارها چه بوده است؟ حضور ما چگونه به تحقق هر یک از این اهداف اعلامشدهای که قرار بود به آنها دست یابیم، کمک کرد؟». مالی در پایان این مصاحبه با اذعان به شکست معماری امنیتی آمریکا در منطقه غرب آسیا گفت: دیدگاه شخصی من این است که پیش از هر چیز، یک پرسش بسیار بزرگتر درباره معماری منطقهای وجود دارد که باید در وهله نخست خود کشورهای منطقه آن را مطرح کنند؛ کشورهای شورای همکاری خلیجفارس، عراق، ایران و دیگران. مسئولیت بر عهده آنهاست. این منطقه متعلق به آنهاست و این خود آنها هستند که باید درباره آن تصمیم بگیرند. بعد از آن میتوانند تصمیم بگیرند که آیا حضور یک قدرت خارجی را میخواهند یا نه.»