امنیت منطقهای در گرو همکاری کشورهای منطقه و نفی مداخله بیگانگان است
رئیسجمهور در حاشیه بیستوششمین اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای در قرقیزستان، در دیدار با سران کشورهای منطقه تأکید کرد: امنیت و ثبات پایدار تنها از مسیر همگرایی، تعمیق همکاریهای همهجانبه و نفی هرگونه مداخله بیگانگان حاصل میشود.
بیست و ششمین اجلاس سران کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای در شهر بیشکک، پایتخت قرقیزستان برگزار شد و محور توجه رسانهها و ناظران سیاسی قرار گرفت. این رویداد بینالمللی با شعار «۲۵ سال سازمان همکاری شانگهای: با هم برای صلح، توسعه و رفاه پایدار» به میزبانی دولت قرقیزستان صورت پذیرفت و مقامات عالیرتبه کشورهای عضو و ناظر در آن به رایزنی درباره مهمترین مسایل منطقهای و بینالمللی پرداختند.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور روز دوشنبه
(9 شهریورماه) به منظور شرکت و سخنرانی در اجلاس سران سازمان همکاریهای شانگهای و نشست اختصاصی شانگهایپلاس وارد بیشکک شد. وی در حاشیه این اجلاس، دیدارهای دوجانبه فشردهای با صدیر جباروف رئیسجمهور قرقیزستان، نارندرا مودی نخستوزیر هند، شهباز شریف نخستوزیر پاکستان، امامعلی رحمان رئیسجمهور تاجیکستان و الهام علیاف رئیسجمهور آذربایجان داشت و درباره مهمترین موضوعات در حوزههای سیاسی، اقتصادی، تجاری، ترانزیتی، انرژی و امنیتی به گفتوگو پرداخت.
توسعه روابط دوجانبه با قرقیزستان
و ارتقای ظرفیتهای ترانزیتی
در حاشیه این نشست، رئیسجمهور در دیداری دوجانبه با صدیر جباروف، رئیسجمهور قرقیزستان، مهمترین موضوعات مورد علاقه دو کشور در حوزههای سیاسی، اقتصادی، تجاری، حملونقل، انرژی، کشاورزی، دفاعی، گردشگری، فرهنگی و ورزشی را مورد بررسی قرار داد. پزشکیان در این دیدار ضمن تبریک سالروز استقلال و روز ملی قرقیزستان و همچنین ریاست دورهای این کشور بر سازمان همکاری شانگهای، از میزبانی گرم دولت و مردم قرقیزستان از هیئت ایرانی قدردانی کرد.
پزشکیان با اشاره به سفر دهها هیئت رسمی ایرانی به قرقیزستان طی ماههای گذشته برای حضور در نشستهای تخصصی سیاسی، امنیتی، دفاعی، اقتصادی، فرهنگی، آموزشی و ورزشی سازمان همکاری شانگهای، تصریح کرد: حضور فعال جمهوری اسلامی ایران در برنامهها و نشستهای مختلف این سازمان، بیانگر اهمیت و جایگاه ویژهای است که ایران برای سازمان همکاری شانگهای و ریاست دورهای قرقیزستان قائل است.
وی با قدردانی از مواضع حمایتی دولت قرقیزستان و محکومیت تجاوزهای خارجی، حضور رئیس پارلمان این کشور در مراسم ادای احترام به پیکر رهبر شهید را نشانهای ارزشمند از همبستگی، همدلی و عمق پیوندهای برادرانه میان دو ملت دانست.
پزشکیان در بخش دیگری از این دیدار با اشاره به رشد بیش از ۳۰ درصدی حجم مبادلات تجاری میان دو کشور طی سالهای اخیر، یادآور شد: با وجود این رشد، سطح مبادلات تجاری ایران و قرقیزستان همچنان متناسب با ظرفیتهای موجود و مطلوب دو طرف نیست.
رئیسجمهور تأکید کرد: با اجرای کامل موافقتنامه تجارت آزاد جمهوری اسلامی ایران با اتحادیه اقتصادی اوراسیا و رفع موانع موجود، زمینه برای افزایش قابل توجه حجم تجارت و بهرهگیری بیشتر از ظرفیتهای اقتصادی دو طرف فراهم خواهد شد.
وی پیشنهاد قرقیزستان برای احداث پالایشگاه مشترک در این کشور را مورد توجه قرار داد و خاطرنشان ساخت: این پیشنهاد با نگاه مثبت بررسی شده و با اصل آن موافقت وجود دارد؛ بهطوریکه نفت خام مورد نیاز پالایشگاه میتواند از سوی ایران تأمین و فرآوردههای تولیدی نیز میان طرفین تقسیم شود که این امر فرصت مناسبی برای ارتقای سطح همکاریهای اقتصادی و انرژی دو کشور خواهد بود.
پزشکیان حملونقل و لجستیک را از مهمترین زمینههای همکاری مشترک میان ایران و قرقیزستان دانست و اظهار داشت: جمهوری اسلامی ایران میتواند بهترین، ایمنترین و مناسبترین مسیر برای انتقال کالاهای قرقیزستان از طریق دریا به کشورهای حوزه خلیجفارس، شبهقاره هند و شرق آسیا باشد.
وی تصریح کرد: ایجاد یک مرکز لجستیکی متعلق به قرقیزستان در بندرعباس میتواند نقش مؤثری در توسعه همکاریهای تجاری و ترانزیتی ایفا کرده و زمینه استفاده بیشتر قرقیزستان و سایر کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا از ظرفیتهای حملونقل و دسترسی ایران به آبهای آزاد را فراهم کند.
رئیسجمهور با اشاره به ظرفیتهای قابل توجه دو کشور در حوزه کشاورزی و دامپروری، تفاهمات حاصلشده در سفر اخیر وزیر جهاد کشاورزی ایران به بیشکک را مثبت ارزیابی کرد و بر پیگیری مسئولان دو کشور برای اجرائی شدن هرچه سریعتر این توافقات تأکید ورزید.
پزشکیان همچنین با اشاره به توانمندی شرکتهای ایرانی در حوزههای فنی و مهندسی و حضور باسابقه آنها در قرقیزستان، به برخی مشکلات ایجادشده در زمینه فعالیتهای بانکی این شرکتها اشاره کرد و خواستار مساعدت و همکاری دولت قرقیزستان برای رفع موانع موجود در زمینه حسابهای بانکی و تسهیل فعالیتهای اقتصادی آنان شد.
وی با اشاره به تبادل هیئتهای دفاعی و نظامی میان دو کشور، این روند را نشانهای از اعتماد متقابل و اراده دو طرف برای توسعه همکاریها دانست و بر آمادگی ایران برای گسترش همکاریها در این حوزه تأکید کرد. وی تصریح کرد: همکاریهای نظامی و دفاعی جمهوری اسلامی ایران با سایر کشورها هیچگاه علیه کشورهای منطقه نبوده و صرفاً در چارچوب سیاست اصولی ایران برای تقویت امنیت منطقهای دنبال میشود.
پزشکیان تأکید کرد: جمهوری اسلامی ایران امنیت منطقه را مقولهای جمعی میداند و معتقد است پایدارترین و مؤثرترین راه برای تقویت امنیت، توسعه همکاری میان کشورهای منطقه و جلوگیری از مداخله قدرتهای بیگانه در امور منطقه است.
صدیر جباروف، رئیسجمهور قرقیزستان نیز در این دیدار با تمجید از رویکرد مثبت طرف ایرانی، وحدت ملی مردم ایران در شرایط اخیر را شایسته تقدیر دانست و برای جانباختگان ادای احترام کرد.
ظرفیتهای هند برای کمک به تقویت صلح
و ثبات منطقه قابل توجه است
رئیسجمهور در ادامه دیدارهای دیپلماتیک خود در بیشکک، با نارندرا مودی نخستوزیر هند دیدار کرد. پزشکیان در این گفتوگو با قدردانی از همراهی دهلینو با جمهوری اسلامی ایران، بر ضرورت تقویت تلاشهای دیپلماتیک برای استقرار صلح و امنیت در منطقه تأکید کرد.
پزشکیان با اشاره به رویکرد جمهوری اسلامی ایران در قبال تحولات منطقهای اظهار داشت: از ابتدای آغاز به کار دولت، تلاش بر تأمین صلح و حلوفصل مسائل از مسیر گفتوگو استوار بوده است، اما متأسفانه آمریکاییها مسیر جنگ، ناامنی و تحمیل اراده از طریق زور را در پیش گرفتهاند.
وی با تأکید بر اینکه جمهوری اسلامی ایران هیچگاه از جنگ استقبال نکرده، خاطرنشان ساخت: مسئولیت اخلاقی ایجاب میکند مردم از خطر و ناامنی دور شوند و زمینه برای دستیابی آنان به صلح و امنیت پایدار فراهم گردد.
پزشکیان افزود: جمهوری اسلامی ایران به تعهداتی که در چارچوب توافقات پذیرفته همواره پایبند بوده، اما طرف مقابل به تعهدات خود عمل نکرده است. با این حال، وی یادآور شد که ایران همچنان تلاش میکند مسیر توافق را محقق کند چرا که ادامه جنگ نه به نفع منطقه و نه در راستای منافع بشریت است.
رئیسجمهور تصریح کرد: عقل و منطق حکم میکند از جنگ پرهیز شود، اما متأسفانه در داخل آمریکا جریانهایی وجود دارند که منافع خود را در تداوم جنگ میبینند؛ با این حال وی معتقد است باید با تقویت ارادههای صلحطلبانه، در مسیر صلح حرکت کرد.
پزشکیان از نخستوزیر هند خواست از ظرفیت ارتباطات بینالمللی خود با طرفهای مختلف برای کمک به بازگشت آنان از مسیر جنگ به مسیر گفتوگو استفاده کند. وی اظهار داشت: خواست عقلای جهان، صلح است و باید همه ظرفیتها برای جلوگیری از گسترش ناامنی به کار گرفته شود.
وی با اشاره به روابط دیرینه تهران و دهلینو، بر آمادگی جمهوری اسلامی ایران برای توسعه مناسبات دوجانبه در تمامی زمینهها تأکید کرد و یادآور شد: میتوان با تعمیق همکاریها، آثار تحریمها را خنثی کرد.
نارندرا مودی، نخستوزیر هند نیز در این دیدار با ابراز خرسندی از این ملاقات، بر استمرار ارتباطات با ایران تأکید کرد و دیدگاههای صلحطلبانه پزشکیان را در مسیر تحقق ثبات منطقه مؤثر دانست.
کشورهای اسلامی میتوانند اختلافات خود را
بدون مداخله بیگانگان حل و فصل کنند
پزشکیان همچنین در حاشیه اجلاس بیشکک با شهباز شریف نخستوزیر پاکستان دیدار و گفتوگو کرد. وی در این دیدار از حضور هیئت عالیرتبه پاکستانی در مراسم ادای احترام به شهدای اخیر ایران قدردانی کرد.
وی از نقش فعال دولت پاکستان در مذاکرات اخیر تشکر کرد و اظهار داشت: جمهوری اسلامی ایران همچنان آمادگی دارد توافق حاصلشده را اجرا کند؛ مشروط بر اینکه طرف مقابل نیز به تعهدات خود پایبند باشد.
پزشکیان تأکید کرد: باور جمهوری اسلامی ایران بر این است که صلح و امنیت باید در سراسر منطقه برقرار شود. رئیسجمهور تصریح کرد: اگر کشورهای اسلامی متحد و همدل باشند، رژیم صهیونیستی جرأت تجاوز به کشورهای اسلامی را نخواهد داشت.
پزشکیان خاطرنشان ساخت: کشورهای اسلامی توانایی حل اختلافات خود را بدون نیاز به مداخله بیگانگان دارند. وی اقدام مشترک پاکستان، عربستان و ترکیه را گامی در مسیر تقویت وحدت جهان اسلام دانست. شهباز شریف نیز بر تعمیق رایزنیها میان تهران و اسلامآباد برای ایجاد صلح تأکید کرد.
روابط ایران و تاجیکستان
فراتر از مناسبات متعارف دیپلماتیک است
رئیسجمهور در ادامه رایزنیهای خود با امامعلی رحمان، رئیسجمهور تاجیکستان دیدار کرد. پزشکیان پیوندهای دو ملت را فراتر از چارچوب روابط متعارف دیپلماتیک خواند و از مواضع حمایتی دولت تاجیکستان تشکر کرد.
وی تأکید کرد: ایران آمادگی دارد مناسبات خود را با تاجیکستان در تمامی حوزهها بدون هیچگونه ملاحظهای توسعه دهد و اجرای دقیق توافقات را پیگیری خواهد کرد. رئیسجمهور تاجیکستان نیز بر سابقه دیرینه فرهنگی دو کشور و لزوم بهرهگیری از ظرفیتهای ترانزیتی تاکید نمود.
در بخش دیگری از این تحرکات دیپلماتیک، پزشکیان با الهام علیاف رئیسجمهور آذربایجان دیدار کرد. در این گفتوگو طرفین بر ضرورت بهرهگیری از ظرفیتهای موجود برای توسعه مناسبات دوجانبه تهران و باکو تأکید کردند.