شلیک دقیق یمن به هدفی حساس در عربستان و نفتکشهای غول پیکری که گریختند
سرویس خارجی-
همزمان با اینکه سخنگوی نیروهای مسلح یمن در بیانیهای اعلام کرد «یک هدف حساس دشمن سعودی را در فرودگاه نجران با استفاده از پهپاد هدف قرار دادیم»، خبرگزاری رویترز با استناد به دادههای کشتیرانی خبر داد که ابرنفتکشهای بزرگی با پرچم سعودی حتی حاضر نیستند به خلیج عدن نزدیک شوند.
محاصره و جنگ علیه یمن از فروردین ۱۳۹۴ (مارس ۲۰۱۵) با تشکیل ائتلافی به رهبری رژیم سعودی و با حمایت آمریکا، انگلیس و برخی کشورهای عربی آغاز شد، جنگی که ریاض آن را با ادعای بازگرداندن دولت فراری عبدربه منصورهادی و مهار جنبش انصارالله شروع کرد. با این حال، این عملیات که قرار بود ظرف چند هفته به پایان برسد، به طولانیترین و یکی از پرهزینهترین جنگهای منطقه تبدیل شد. همزمان، سازمانهای بینالمللی بارها نسبت به پیامدهای فاجعهبار این محاصره بر زندگی میلیونها یمنی هشدار دادهاند.
در مقابل، نیروهای مسلح یمن در سالهای بعد با توسعه توانمندیهای موشکی و پهپادی، دامنه عملیات خود را به عمق خاک عربستان گسترش دادند، حملاتی که در واکنش به تداوم بمبارانها و محاصره این کشور بود. پس از آنکه چندی پیش ریاض محدودیتها علیه فرودگاه بینالمللی صنعا را ادامه داد، صنعا بالاخره ماه پیش میلادی با استناد به اصل «محاصره در برابر محاصره»، محاصره دریایی علیه عربستان را اعلام کرد، اقدامی که به گفته مقامهای یمنی تا زمان پایان محاصره و توقف تجاوزها ادامه خواهد داشت و در هفتههای اخیر نشانههای آن در تغییر مسیر کشتیهای سعودی و افزایش عملیات پهپادی نمایان شده است. همزمان پس از تجاوز هوائی اخیرِ آلسعود به یمن، نیروهای مسلح یمن حملات خود به اهدافی در خاک عربستان را نیز آغاز کردند.
حمله به فرودگاه نجران
به گزارش ایرنا، سرتیپ یحیی سریع، سخنگوی نیروهای مسلح یمن، روز سهشنبه با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که نیروهای مسلح این کشور با استفاده از یک فروند پهپاد، یک هدف حساس متعلق به سعودی را در فرودگاه نجران با موفقیت هدف قرار دادهاند و این عملیات با دقت کامل انجام شده است. وی تصریح کرد این حمله در پاسخ به نقض حریم هوائی یمن از سوی عربستان و پرواز پهپادهای سعودی بر فراز استانهای صعده و حجه صورت گرفته و پیامی روشن به ریاض درباره هزینه ادامه این اقدامات است.
سخنگوی نیروهای مسلح یمن تأکید کرد که هرگونه تجاوز یا نقض حریم هوائی این کشور بدون پاسخ نخواهد ماند و متجاوزان باید منتظر مجازات باشند. یحیی سریع همچنین یادآور شد که هفته گذشته نیز پدافند هوائی یمن موفق شد یک فروند پهپاد شناسایی سعودی از نوع «کاریال» را هنگام انجام مأموریت بر فراز شمال صنعا سرنگون کند. وی با اشاره به تداوم اقدامات خصمانه عربستان، خاطرنشان کرد که صنعا پیشتر نیز در واکنش به ادامه محاصره فرودگاه صنعا و در چارچوب اصل «محاصره در برابر محاصره»، محاصره دریایی علیه عربستان را اعلام کرده بود؛ اقدامی که با انتقاد برخی دولتهای عربی همسو با ریاض و واشنگتن مواجه شد، در حالی که به گفته مقامهای یمنی، این کشورها سالها محاصره و رنج ناشی از آن برای ملت یمن را نادیده گرفتهاند.
تغییر مسیر اَبَرنفتکشهای سعودی
همزمان با این تحولات، خبرگزاری انگلیسی رویترز به نقل از دادههای ردیابی کشتیها گزارش داد که شش ابرنفتکش با پرچم عربستان سعودی که بدون بار در حال حرکت بودند، طی روزهای اخیر از عبور از خلیج عدن خودداری کرده و مسیر خود را به سمت جنوب قاره آفریقا و دماغه امید نیک تغییر دادهاند. بر اساس این گزارش، این نفتکشها روز دوشنبه در آبهای آزاد سواحل سومالی در حال حرکت در مسیری جدید مشاهده شدند و یکی از آنها نیز مقصد خود را جبلالطارق اعلام کرده است. این گزارش پس از آن منتشر شد که یحیی سریع بامداد شنبه از تغییر مسیر هشت نفتکش سعودی خبر داده و تأکید کرده بود نیروهای مسلح یمن به اجرای محاصره دریایی علیه عربستان ادامه خواهند داد و هرجا امکان داشته باشد، کشتیهای این کشور را هدف اقدامات خود قرار خواهند داد؛ اقدامی که صنعا آن را پاسخی مستقیم به ادامه محاصره فرودگاه صنعا از سوی ریاض میداند.
گلوگاه اقتصادی سعودی و شرکا!
گفتنی است، بابالمندب، آبراه استراتژیک میان دریای سرخ و خلیج عدن، یکی از مهمترین گلوگاههای تجارت انرژی جهان به شمار میرود. پیش از تشدید تنشهای اخیر، روزانه حدود ۹ میلیون بشکه نفت و فرآوردههای نفتی، معادل نزدیک به
۱۰ درصد تجارت دریایی نفت جهان، از این مسیر عبور میکرد و بخش مهمی از صادرات نفت کشورهای حاشیه خلیجفارس را از طریق کانال سوئز به اروپا منتقل میساخت. افزون بر این، حدود ۱۰ درصد تجارت دریایی جهان نیز از این آبراه انجام میشود. از این رو، هرگونه ناامنی یا اختلال در بابالمندب، کشتیها را ناچار به تغییر مسیر از دماغه امید نیک میکند، مسیری که زمان و هزینه حملونقل، سوخت و بیمه را بهطور قابل توجهی افزایش داده و میتواند با ایجاد اختلال در زنجیره تأمین و عرضه انرژی، به افزایش قیمت جهانی نفت و فشار بر اقتصاد جهانی منجر شود. این آبراه برای عربستان نیز اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا بخش قابل توجهی از صادرات نفت و فرآوردههای نفتی این کشور به بازارهای اروپا و حوزه مدیترانه از مسیر دریای سرخ و بابالمندب انجام میشود و هرگونه ناامنی در این گذرگاه، هزینه و زمان صادرات انرژی ریاض را بهطور محسوسی افزایش میدهد. از این رو، تغییر مسیر نفتکشهای سعودی به سمت دماغه امید نیک به معنای افزایش هزاران کیلومتری مسیر دریایی، رشد هزینههای سوخت، بیمه و حملونقل و کاهش انعطافپذیری صادرات نفت این کشور است.