ایتالیا برای عبور از بحران سوخت به سوی انرژی هستهای خیز برداشت
در بحبوحه بحران انرژی ناشی از بسته ماندن تنگه هرمز و ناامیدی کشورها از بازگشایی آن خبر میرسد، ایتالیا برای عبور از بحران سوخت بار دیگر به سمت استفاده از انرژی هستهای روی آورده است.
«جنگی که انتخاب اروپا نبود اما مردم این قاره هزینههای سنگین آن را میپردازند». این عبارت، توصیف رسانهها و مقامات اروپایی از جنگی است که آمریکا در منطقه غرب آسیا به راه انداخته و خود داخل باتلاق آن گیر کرده است.
گزارشها نشان میدهد استفاده دولتهای اروپایی از ذخایر استراتژیک انرژی خود برای عبور از بحران بسته ماندن تنگه هرمز، این ذخایر را بهشدت کاهش داده است.
«فیلیپ پیلکینگتون» اقتصاددان کلان اهل ایرلند در اینبار در پستی نوشته است: «ذخایر گازوئیل اروپا در حال سقوط آزاد است. طی چند هفته دیگر چیزی از آن باقی نخواهد ماند. روزنامه فرانسوی «لا تریبون» هم در گزارشی نوشته است با ادامه انسداد تنگه هرمز و افزایش هزینه مواد پتروشیمی، اروپا ممکن است با کمبود برخی داروها روبهرو شود.
براساس این گزارش، داروهای ژنریک مانند پاراستامول و آنتیبیوتیکها بیش از دیگر محصولات در معرض خطر قرار دارند، زیرا تولید آنها وابستگی زیادی به مواد اولیه پتروشیمی دارد.
کشورهای اروپایی برای عبور از بحران انرژی ناشی از بستهماندن تنگه هرمز، ترکیبی از راهحلهای کوتاهمدت اضطراری و راهبردهای بلندمدت ساختاری را دنبال میکنند.
مهمترین راهحلهای اروپا عبارتاند از: افزایش واردات گاز مایع از آمریکا و آفریقا، استفاده از ذخایر راهبردی نفت و گاز، کاهش مصرف و مدیریت تقاضا، افزایش یارانه برای بهینهسازی مصرف انرژی، تسریع توسعه انرژیهای تجدیدپذیر.
مذاکره با ایران هم یکی از راهحلها بوده است، صداوسیما در این باره اعلام کرد پس از گذشت کشتیهایی از کشورهای شرق آسیا و بهویژه چین، ژاپن و پاکستان اروپاییها هم وارد مذاکره با نیروی دریایی سپاه شدهاند.
حرکت به سمت انرژی هستهای
یکی از راههایی که دولتهای اروپایی برای مدیریت بحران انرژی در پیش گرفتهاند بازگشت به زغالسنگ و انرژی هستهای است. برخی کشورها مانند آلمان و ایتالیا در سناریوهای اضطراری احتمال افزایش استفاده از نیروگاههای زغالسنگ یا تمدید عمر نیروگاههای هستهای را بررسی کردهاند تا مصرف انرژی را مدیریت کنند.
در ایتالیا گزارشها حاکی است دولت این کشور در حال آمادهسازی برای بزرگترین بازگشت خود به انرژی هستهای در نزدیک به چهار دهه اخیر است که نشاندهنده تغییری عمده در استراتژی صنعتی و انرژی این کشور تحت رهبری نخستوزیر «جورجیا ملونی» است. به گزارش فارس به نقل از «بروکسل سیگنال»، ملونی روز ۱۳ می(23 اردیبهشت) در جریان یک جلسه پرسش و پاسخ پرتنش در مجلس سنا اعلام کرد که رم قصد دارد قانون توانمندسازی انرژی هستهای را که مدتها انتظارش میرفت، «تا تابستان» به تصویب برساند. این اقدام همراه با اجرای احکامی خواهد بود که برای ایجاد چارچوب قانونی جهت راهاندازی مجدد تولید برق هستهای در ایتالیا طراحی شدهاند.
به گزارش «بروکسل سیگنال»، این اعلامیه نشاندهنده یک چرخش تاریخی برای کشوری است که پس از همهپرسی سال ۱۹۸۷ (که در پی فاجعه چرنوبیل برگزار شد) انرژی هستهای را رها کرد. دومین همهپرسی در سال ۲۰۱۱، پس از فاجعه هستهای فوکوشیما دایچی، مخالفت عمومی را تقویت کرد و عملاً هرگونه تلاش برای احیای این بخش را متوقف ساخت.
با این حال، اکنون افزایش ناامنی انرژی، بیثباتی ژئوپلیتیکی و برنامههای کربنزدایی اروپا، ایتالیا را دوباره به سمت انرژی اتمی سوق میدهد.
این گزارش میافزاید: ملونی این طرح را بخشی از یک استراتژی ملی گستردهتر با هدف کاهش وابستگی به منابع انرژی خارجی و در عین حال تضمین رقابتپذیری صنعتی معرفی کرد. طبق گفته دولت، این قانون فناوریهای پیشرفته هستهای، از جمله رآکتورهای مدولار کوچک (SMRs)، تحقیق در مورد انرژی همجوشی، قوانین برچیدن تأسیسات و مدیریت پسماندهای رادیواکتیو را پوشش خواهد داد.
به نوشته «بروکسل سیگنال»، این حرکت همچنین ایتالیا را به بلوک رو به رشد کشورهای اروپاییِ موافق انرژی هستهای نزدیکتر میکند. پس از سالها تردید، رم در سال ۲۰۲۵ رسماً به «اتحاد هستهای اروپا» پیوست؛ ائتلافی غیررسمی از کشورهای عضو اتحادیه اروپا به رهبری فرانسه که انرژی هستهای را به عنوان ستون استراتژیک امنیت انرژی و استراتژی کربنزدایی اروپا ترویج میکنند. مشارکت ایتالیا، این کشور را با کشورهایی مانند لهستان و جمهوری چک که انرژی هستهای را برای گذار «سبز» اروپا ضروری میدانند، همسو میکند.
پیشنهاد دولت ایتالیا هنوز باید از سد هر دو مجلس پارلمان بگذرد تا به قانون تبدیل شود. با این حال، ائتلاف راست میانه ملونی در حال حاضر اکثریت قاطعی در سنا و مجلس نمایندگان دارد که تصویب آن را محتمل میکند.