پیروزی ایران در نبرد کریدورها نتیجه جانبی اقتدار موشکی ایران
حملات موشکی ایران به بندر حیفا نهتنها زیرساختهای حیاتی رژیم صهیونیستی را فلج کرد، بلکه طرح کریدور آیمک (IMEC) را که قرار بود رژیم صهیونیستی را به عنوان مرکز ترانزیتی بین آسیا، اروپا و آفریقا معرفی کند، به کابوس تلآویو بدل ساخت.
به گزارش خبرگزاری فارس، در یک چرخش بزرگ ژئوپلیتیکی، ایران با حملات موشکی دقیق به بندر حیفا، رؤیای نتانیاهو برای تبدیل اسرائیل به شاهراه ترانزیتی آسیا، اروپا و آفریقا را نقش بر آب کرد. کریدور آیمک (IMEC) که قرار بود با حمایت آمریکا و عبور از کشورهای عربی، هند را به حیفا و سپس به اروپا متصل کند، حالا با ویرانی و قطع برق و فعالیتهای کشتیرانی در حیفا، عملاً متوقف شده است.
بندر حیفا، به عنوان بزرگترین بندر اسرائیل و قلب تپنده تجارت و انرژی این رژیم، هدف اصلی موشکهای اخیر ایران قرار گرفت؛ حملاتی که باعث قطع برق، آتشسوزی در نیروگاه و تعطیلی فعالیتهای کشتیرانی شد و حتی غول حملونقل دریایی مرسک اعلام کرد فعالیتش را در این بندر متوقف میکند. این ضربه سنگین نهتنها واردات و صادرات اسرائیل را مختل کرده، بلکه اقتصاد خارجی این رژیم را هم بهشدت تحت تأثیر قرار داده است.
بندر حیفا بزرگترین بندر این رژیم در شرق مدیترانه است که سالانه بیش از ۳۰ میلیون تن کالا و بیش از یک میلیون و 400 هزار کانتینر (TEU) را جابهجا میکند و به عنوان دروازه تجارت این رژیم با دنیا شناخته میشود. حیفا، به عنوان مرکز اصلی تأمین انرژی اسرائیل، بیش از ۶۵ درصد نیاز داخلی این کشور به سوخت پالایششده را تأمین میکرد. حملات موشکی ایران به این بندر ویرانیهای بیسابقه و حیرتآوری بر جای گذاشت.
حالا، ایران با موقعیت جغرافیایی ممتاز و توسعه کریدورهای شمال- جنوب و شرق- غرب، خودش را به عنوان مسیر امن و اقتصادی برای تجارت بینالمللی مطرح کرده و عملاً اثبات میکند که هیچ اقتصاد پایداری در غرب آسیا بدون نقشآفرینی تهران شکل نمیگیرد. بدینترتیب ایران با هوشمندی میتواند امنیت اقتصادی خود را حداقل برای 50 سال آینده تضمین کند.
کریم نائیئی، کارشناس ترانزیت و کریدورها، عنوان کرد که پایان پروژه آیمک تنها با موشک و قدرت نظامی ایران رقم نخورده؛ بلکه تهران با تقویت مسیرهای ترانزیتی و نمایش قدرت اقتصادی، جایگاهش را در منطقه تثبیت کرده و رژیم صهیونیستی را از رؤیای تبدیلشدن به دروازه ارتباطی آسیا و اروپا محروم ساخته است. حالا معادلات ترانزیت منطقه به وضوح به نفع ایران تغییر خواهد کرد و اسرائیل در شوک بیسابقهای فرو رفته است.
کشورهای منطقه روی اسب بازنده شرطبندی نکنند
در همین رابطه علیرضا رحیمی کارشناس حوزه مسائل استراتژیک و اقتصاد بینالملل در گفتوگو با خبرگزاری مهر گفت: ماهیت حمله، دقت و هدفمندبودن آن نشان میدهد ایران توانسته با شناسایی نقاط ضعف امنیتی، ضربهای اساسی به یکی از عناصر کلیدی دشمن وارد کند. بندر حیفا از نظر لجستیکی و استراتژیک قلب کریدور آیمک است؛ ضربه به آن عملاً مسیر و ادامه پروژه را به مخاطره میاندازد. این اقدام هوشمندانه، پیام سیاسی و نظامی واضحی به حامیان خارجی این پروژه دارد و آن هم این است که ایران دیگر اجازه نمیدهد امنیت اقتصادیش به خطر بیفتد. در غیر این صورت هزینهها افزایش خواهد یافت. از نظر امنیتی، این حمله زنگ خطری برای همه کشورهایی است که روی ثبات منطقه حساب باز کردهاند.
وی تصریح کرد: کریدور آیمک قرار بود به عنوان مسیر جایگزین تجارت هند به اروپا عمل کند، اما ناامنی در بندر حیفا میتواند مهمترین گلوگاه این پروژه را مختل کند. ناامنی و وقفه در این بندر باعث برهم خوردن زنجیره تأمین، افزایش هزینهها و بیاعتمادی سرمایهگذاران میشود. وقتی پروژهای در کنار مناقشات و بحرانهای امنیتی مدام با حملات مواجه باشد، انتظار رشد پایدار اقتصادی غیرممکن است. این ضعف ساختاری خود حاصل حذف ایران از نقشه ترانزیت و تمرکز شدید پروژه در مناطق متشنج است. به عبارت دیگر، کریدور از ابتدا بنا بود با بستن درهای اقتصادی و ترانزیت به ایران یک ائتلاف ضدایرانی بسازد؛ حمله ایران به حیفا پاسخ مستقیم به پروژه ناامن و غیرعملی است.
پیامدهای بلندمدت
حمله موشکی ایران به بندر حیفا نهتنها یک رویداد نظامی است، بلکه نقطه عطفی در روند ژئوپلیتیک منطقه بهشمار میرود. این حادثه میتواند پیامدهای بلندمدتی برای پروژه آیمک و نقشآفرینان آن داشته باشد:
کاهش اعتماد سرمایهگذاران: ریسکهای امنیتی افزایش یافته، جذابیت سرمایهگذاری را برای شرکتهای بینالمللی کاهش خواهد داد و ممکن است منجر به خروج سرمایه یا توقف پروژههای مرتبط شود.
افزایش هزینههای امنیتی: کشورهای درگیر مجبور به افزایش بودجههای امنیتی برای حفاظت از زیرساختهای کریدور خواهند شد که بار مالی سنگینی را به همراه دارد.
تغییر مسیرهای احتمالی: در صورت عدم توانایی در تأمین امنیت، ممکن است برخی از کشورها به دنبال مسیرهای جایگزین یا کاهش وابستگی به کریدور آیمک باشند.
تقویت موضع ایران: این حمله نشان داد که ایران دارای توانایی بازدارندگی بالایی است و میتواند به پروژههایی که منافع ملی آن را تهدید میکنند، پاسخی قاطع دهد. این مسئله میتواند وزن ایران را در معادلات منطقهای و بینالمللی افزایش دهد.
فروپاشی ائتلاف ناپایدار: همکاری کشورهای عربی با رژیم صهیونیستی در این پروژه، که خود براساس منافع ناپایدار شکل گرفته بود، اکنون با تردیدهای بیشتری مواجه خواهد شد. این اتفاق میتواند منجر به بازنگری در روابط و ائتلافها شود.
کریدور آیمک در برزخ ناامنی
کریدور آیمک، که با هدف تغییر نقشه ترانزیت جهانی و کنار زدن ایران از معادلات اقتصادی منطقهای طراحی شده بود، اکنون در یک دوراهی بحرانی قرار گرفته است. حمله موشکی ایران به بندر حیفا، نهتنها آسیبهای فیزیکی و مالی به پروژه وارد کرد، بلکه مهمتر از آن، به مشروعیت امنیتی و اقتصادی آن خدشه وارد آورد.
این حادثه یکبار دیگر ثابت کرد که امنیت پایدار در منطقه تنها با مشارکت و احترام به منافع همه بازیگران، از جمله ایران، امکانپذیر است. هرگونه تلاش برای ایجاد ائتلافها یا پروژههایی که یک بازیگر مهم منطقهای را حذف کنند، محکوم به شکست و درگیریهای فزاینده است. کریدور آیمک، در پی این حمله، بیش از پیش به یک پروژه پرریسک و با آیندهای نامعلوم تبدیل شده است که هزینههای سیاسی و اقتصادی آن به مراتب بیشتر از منافع احتمالیاش خواهد بود.