چرایی و چگونگی مصرف بهینه برق
ورود هزار مگاوات نیروگاه هستهای به شبکه عرضه تا نیمه خردادماه
بخش دوم
بهترین راهکار برای بهینهسازی مصرف برق، درک و آگاهی کامل از الگوها و رفتارهای مصرف برق ماست. با مشاهده مصرف برق خود در طول روز و شناخت دقیق تجهیزات و دستگاههایی که بیشترین انرژی را مصرف میکنند، میتوانید به درک بهتری از مصرف برق خود برسید و بهراحتی میزان مصرف را کاهش دهید.
تکنولوژیهای کممصرف تأثیر زیادی در بهینهسازی مصرف برق دارند. استفاده از لامپهای LED با کارایی بالا به جای لامپهای فلورسنت، استفاده از دستگاههای الکترونیکی با حالت خاموش، مصرف برق کمتر در حالت استندبای و انتخاب تجهیزات خانگی با برچسب انرژی مصرفی کم، میتواند به صرفهجویی کمک کند.
مدیریت بار برق یکی از راهکارهای مهم در بهینهسازی است. با توزیع مناسب بارهای الکتریکی در طول روز، میتوان با استفاده از شبکه برق در میان تمام اعضای جامعه بهینهسازی مصرف برق را داشت. برای مثال، استفاده از تایمرها برای روشن و خاموش کردن خودکار دستگاههای الکتریکی در زمانهای مشخص میتواند به مدیریت بار و صرفهجویی کمک کند. آموزش و ارتقای اطلاعات در مورد بهینهسازی مصرف برق با تأکید بر رفتارهای بهینهسازی در خانه، محل کار و دیگر محیطهای زندگی میتواند مؤثر باشد. با آموزش افراد در مورد مزایا آن و ارائه توصیههای عملی، در صرفهجویی فرهنگسازی میکنیم.
فرصتهای بهینهسازی مصرف برق
این فرصتها شامل کاهش هزینههای انرژی، کاهش بار مستقل، بهرهوری انرژی بالا، پیشرفت فناوری و دستیابی به اهداف محیط زیستی است. همچنین، مدیریت بهینهسازی میتواند امکان فراهم آوردن توان مرجع، مدیریت شبکه بهتر و بهبود کیفیت ارائه خدمات را ایجاد کند.
چالشهایی مانند نیاز به سرمایهگذاری اولیه، استخراج و تجمیع دادههای لازم، هماهنگی مشارکتی بین نهادهای مختلف و مقاومت در تغییر سازمانی را بررسی کنیم. همچنین، دسترسی به زیرساختهای مناسب، تنظیم قوانین و مقررات و مدیریت تغییرات را نیز مورد بررسی قرار دهیم.
راهبردها شامل ایجاد فرهنگ صرفهجویی انرژی، ترویج استفاده از فناوریهای پایدار، توسعه تجارت انرژی و ایجاد تأمین انرژی پایدار است. چشمانداز برای بهینهسازی مصرف برق شامل تعیین هدفهای ملی و جهانی برای کاهش مصرف انرژی، ایجاد انرژی شبکه هوشمند و استفاده از منابع انرژی تجدیدپذیر است. برای اینکه بتوانید از لوازم برقیتان تا مدتزمان طولانی استفاده کنید و در عین حال برق مصرفی این وسایل روی مبلغ قبض برق آخر ماهتان افزایش چشمگیری را نشان ندهد، لازم است، اصولی را برای کاهش مبلغ قبض برق رعایت کنید که شاید تا حالا به برخی از آنها توجه کافی نمیکردهاید.
مشارکت همگانی و اجرای کامل برنامههای مدیریت
سید حسین حسینی اسفیدواجانی، ۴۶ساله و کارمند پتروشیمی و ساکن شهر جم به گزارشگر کیهان میگوید: «متأسفانه امسال هر روز 2 ساعت قطعی برق داریم و این امر باعث ضربه زدن به وسایل برقی شده است. من همه نکات صرفهجویی را رعایت میکنم و به فرزندانم هم آموزش دادهام که لامپهای اضافی خاموش و در اتاقهایی که تردد انجام نمیشود، کولرش حتماً خاموش باشد. امیدوارم هرچه زودتر ناترازی برق مرتفع شود و مردم آسایش را حس کنند.»
مصطفی رجبی مشهدی، مدیرعامل توانیر روند رو به بهبود شبکه با به مدار آمدن بیش از ۱۲ هزار مگاوات ظرفیت نیروگاهی را خاطرنشان کرده و میگوید: «مطمئناً شرایط فعلی را تا حد مطلوبی بهبود میبخشد و انتظار میرود با مشارکت همگانی و اجرای کامل برنامههای مدیریت مصرف استانی، صنعت برق با شرایط بهتری نسبت به سال گذشته از تابستان امسال عبور کند.»
وی پیوستن حدود ۱۲ هزار مگاوات نیروگاه حرارتی مشمول برنامههای تعمیراتی را بخشی از این ظرفیتها عنوان کرده و میگوید: «هزار مگاوات نیروگاه هستهای تا ۱۵ خرداد تولید خود را به شبکه عرضه میکنند و واحدهای توسعهای شامل نیروگاههای حرارتی و تجدیدپذیر از جمله ۱۲۰۰ مگاوات واحدهای پربازده کلاس F نیز حدود یک ماه بعد به مدار میآیند.» مدیرعامل شرکت توانیر پیوستن حدود هزار مگاوات نیروگاههای صنایع را بخشی دیگر از ظرفیتهای جدید عنوان کرد که بهزودی به شبکه افزوده میشود و انتظار میرود با تکمیل برنامههای مدیریت بار و مصرف انرژی و مشارکت همگانی، با شرایط مطلوبی از تابستان عبور کنیم.
کاهش مصرف برق در زمان تماشای تلویزیون
رئوف شکرابی، فروشنده وسایل صوتی و تصویری میگوید: «برخی از افراد عادت دارند که از صبح تا شب، بدون اینکه واقعاً از تلویزیون استفاده کنند، آن را روشن نگه میدارند. روشن نگه داشتن طولانیمدت تلویزیون میتواند میزان مصرف انرِژی آن را افزایش دهد و موجب اتلاف بیهوده برق شود. خصوصاً اینکه با روشن بودن طولانی تلویزیون، دستگاه داغ میکند و خود این موضوع موجب افزایش مصرف انرژی تلویزیون میشود؛ بنابراین سادهترین کاری که میتوانید برای بهینهسازی مصرف انرژی انجام دهید، خاموش کردن تلویزیون بعد از چند ساعت روشن بودن است.»
وی ادامه میدهد: «علاوهبر کارهای سادهای که میتوانید انجام دهید، انجام یک سری تنظیمات در تلویزیون هم میتواند به شما کمک کند تا مصرف برق را در تلویزیون کاهش دهید. این تنظیمات حالتهای مختلفی دارد. اول از همه اینکه شما میتوانید با تنظیم روشنایی تلویزیون روی حالت کم یا تنظیم خودکار با نور محیطی، از مصرف برق بیش از حد نمایشگر جلوگیری کنید. تلویزیون را در حالت استندبای قرار ندهید و سعی کنید که همیشه آن را به طور کامل خاموش کنید. علاوهبر این در برخی از تلویزیونها حالت کممصرف وجود دارد که با فعالسازی آن میتوانید میزان مصرف انرژی تلویزیون را به میزان زیادی کمتر کنید. کار بعدی که میتواند به شما کمک کند تا میزان برق مصرفی در تلویزیون را کاهش دهید، قرار دادن کیفیت تصویر روی کمترین حالت است. اگر محتوایی که پخش میشود برای شما چندان اهمیتی ندارد و نیازی به کیفیتهای بالای پخش ندارید، میتوانید رزولوشن تلویزیون را روی حالت پایین قرار دهید تا بهاینترتیب میزان مصرف انرژی تلویزیون کاهش یابد. رزولوشنهای بالاتر، انرژی بیشتری هم مصرف میکنند. در کاتالوگ معرفی رزولوشنهای مختلف تلویزیون، میتوان با کیفیتهای مختلف تصویر در تلویزیونهای مختلف بیشتر آشنا شوید.»
یکی از وسایلی که در منزل، برق زیادی مصرف میکند، تلویزیون است. استفاده درست و بهینه از این جعبه جادویی برق مصرفی در خانهها را کاهش خواهد داد. از آنجایی که استفاده از تلویزیونها این روزها بسیار بیشتر شده و این دستگاهها تغییرات زیادی را به نسبت گذشته داشتهاند، بدون شک نمیتوان نقش مصرف برق تلویزیونها را در میزان مصرف کلی انرژی روزانه یک خانه نادیده گرفت. اکثر ما روزانه تلویزیونها را برای مدت زمانی طولانی روشن نگه میداریم و قطعاً روشن ماندن طولانی این دستگاهها موجب افزایش مصرف انرژی میشود. اما آیا میتوان مصرف انرژی تلویزیون را کاهش داد؟ چطور میتوان کاری کرد تا تلویزیون میزان برق کمتری مصرف کند.
علی سید کمال، مهندس برق توضیح میدهد: «قبل از اینکه با روشهای مؤثر برای کاهش مصرف انرژی تلویزیون آشنا شویم، باید بدانید که تلویزیونهای مختلف به یک اندازه برق مصرف نمیکنند و چندین فاکتور میتواند روی میزان انرژی مصرفی تلویزیونها تأثیر بگذارد. اول از همه اندازه و سایز تلویزیون مهم است. به نسبتی که سایز دستگاه بزرگتر باشد، بدون شک میزان مصرف انرژی آن همافزایش مییابد؛ بنابراین قطعاً یک تلویزیون 32 اینچ به اندازه یک تلویزیون 80 اینچ انرژی مصرف نمیکند. فاکتور مهم بعدی روی میزان برق مصرفی یک تلویزیون، نوع پنل به کار رفته برای ساخت تلویزیون است. تلویزیونهایی که با پنلهای قدیمیتر LCD ساخته شدهاند، میزان برق بیشتری مصرف میکنند. در مدلهای جدیدتر مانند نمایشگرهایی با پنل OLED، میزان مصرف انرژی تلویزیون بسیار کمتر است و این دستگاهها انرژی کمتری را به نسبت مدلهای قبلی هدر میدهند. مورد دیگری که میتواند روی میزان برق مصرف شده در یک تلویزیون تاثیر بگذارد، به نوع استفاده کاربران و تنظیمات اعمال شده در دستگاه تاثیر دارد. اینکه شما تلویزیون را در چه مکانی قرار میدهید، چقدر امکان خنک شدن تلویزیون وجود دارد و تنظیمات نور و روشنایی صفحه را به چه شکلی تنظیم کردهاید؟ همگی روی انرژی مصرفی دستگاه تاثیر دارد؛ حتی برخی از تلویزیونها امکان تنظیم شدن روی حالت خودکار یا حالت کممصرف را هم دارند. در نهایت تکنولوژیهای دستگاه و فاکتورهای جانبی دیگری که در تلویزیون به کار رفته میتواند روی میزان برق مصرفی تاثیر بگذارد.»
خریداری وسایل برقی بر اساس نیاز
درست است که وسایل برقی مختلف، خیلی وقتها کارتان را راحتتر میکنند، ولی واقعیت این است که به برخی از این وسایل نیاز چندانی پیدا نمیکنید. حتماً قبل از خرید به این موضوع دقت کنید که آیا خرید هر وسیله برقی برایتان توجیه دارد یا نه. وگرنه هم هزینه اضافی بابت آن پرداختهاید و هم وسیلهای که خریدهاید فضای اضافی اشغال میکند. در نهایت هم میزان برق مصرفی آن را نباید نادیده بگیرید.
یکی از مهمترین نکات در مصرف بهینه برق در لوازم خانگی بهخصوص برای کاهش مصرف برق در تابستان محل قرار دادن وسایل برقی است. در راهنمای نصب و راهاندازی وسایل برقی، به این موضوع اشاره شده است که وسایلی مثل یخچال و فریزر، ماشین ظرفشویی، ماشین لباسشویی، آبگرمکن برقی، اسپیلت و ... باید در چه فاصلهای از دیوار یا در و پنجره قرار داشته باشند. اگر محل مناسب و تعیین شده را برای وسایل برقیتان در نظر بگیرید، تا حد زیادی از هدررفت انرژی جلوگیری میکنید. این کار همچنین بازدهی مفید وسایل و عمر آنها را افزایش میدهد. برای مصرف بهینه برق در لوازم خانگی، رعایت نکات راهاندازی وسایل برقی بسیار مهم است. معمولاً نصب و راهاندازی بسیاری از وسایل برقی، باید توسط متخصصان یا شرکتهای بیمهکننده وسایل برقی انجام شود. اگر بهصورت خودسرانه و غیراصولی وسایل برقی را استفاده و راهاندازی کنید، هم مصرف برق را افزایش دادهاید و هم احتمال آسیب دیدن و کوتاه شدن عمر آن وسیله وجود دارد.
نگهداری و مراقبت صحیح از وسایل برقی هم مصرف انرژی را کاهش میدهد و هم باعث طول عمر و بازدهی بیشتر آن میشود. به دفترچههای راهنمای قرار داده شده در جعبه وسایل نگاه کنید و اصول نگهداری را جدی بگیرید. حتی قبل از خرید، حتیالامکان با افرادی که وسایل مورد نظر شما را خریدهاند، مشورت کنید تا آگاهی کافی درباره نگهداری و استفاده از آن وسیله را کسب کنید. برچسب انرژی نشان میدهد که یک وسیله برقی چقدر صرفهجو یا پرمصرف است. هر چقدر برق مصرفی وسیلهای که میخرید کمتر باشد، هم عمر دستگاه بالاتر میرود و هم انرژی کمتری مصرف میکند.
راههای مصرف بهینه برق در ماشین لباسشویی
برخی لوازم خانگی که استفاده بیشتری از آنها میشود و برق زیادی هم مصرف میکنند، میتوانند هزینه برق مصرفیتان را تا حد زیادی بالا ببرند. برای بهینه کردن و صرفهجویی در مصرف برق این وسایل راهکارهایی وجود دارد که سخت هم نیستند.
ماشین لباسشویی در مدلهای مختلف را میتوانید در اکثر خانهها پیدا کنید. در مورد همه آنها، حتماً قبل و بعد از خرید به اصول خریداری کردن، برچسب انرژی، نگهداری، جانمایی و ... دقت و اصول آن را رعایت کنید، اما در قدم بعدی شیوههای صحیح استفاده از این وسیله پرکاربرد است.
حمید درخشانفر، فروشنده لوازم الکتریکی در بازار امین حضور تهران به گزارشگر کیهان درباره راهکارهایی برای مصرف بهینه از ماشین لباسشویی توضیح میدهد: «از نهایت ظرفیت ماشین لباسشویی استفاده کنید. استفاده از آب گرم برای شستوشوی لباسها انرژی زیادی را صرف میکند. اگر لکههای روی لباس، خیلی سخت نیستند، این امکان را خاموش کنید. اگر لکههای سخت روی لباس هستند، قبل از انداختن آنها در ماشین لباسشویی، لکهها را پاک کنید. از حالتهای شستوشو ماشین لباسشویی برای پارچهها یا لباسهای مخصوص استفاده کنید. یعنی برای ملحفهها، حالت شستوشوی مخصوص ملحفه و برای لباسهای زمستانی، حالت شستوشوی لباسهای پشمی و... این کار باعث صرفهجویی بیشتر انرژی میشود.»
وی در ادامه میافزاید: «از حالت شستوشوی سریع ۱۵ یا ۳۰ دقیقه برای لباسهای عادی استفاده کنید. این کار هم عمر لباستان را کم نمیکند و هم انرژی ماشین لباسشویی هدر نمیرود.
استفاده از شویندههای مناسب لباس یکی از بهترین راهها برای مصرف بهینه برق در لوازم خانگی مثل ماشین لباسشویی یا ماشین ظرفشویی است. برخی مواد شوینده، کف زیادی تولید میکنند که برای از بین رفتن آنها، وسیله برقی باید انرژی زیادی صرف کند.
وقتی از ماشین لباسشویی استفاده نمیکنید، آن را از پریز برق بکشید تا حد ممکن از خشککن استفاده نکنید و اجازه بدهید، لباسها در آفتاب خشک شوند.