چرا من زشتم!

افشین یداللهی در گفت‌وگو با فارس، خود زشت‌پنداری را اختلالی دانست که طی آن فرد بدون اینکه مسئله خاصی در ظاهرش وجود داشته باشد یا در صورتی که مشکل کوچکی در ظاهر و جسم خود دارد احساس نقصان شدیدی می‌کند.
وی اظهار داشت: معمولا این افراد توصیف مبهمی از مشکل خود دارند. مثلا می‌گویند گونه‌ام مچاله است و با این توضیح شنونده نمی‌تواند متوجه نقصی که آنها مدنظر دارند، شود.
این متخصص حوزه بهداشت روان گفت: مبتلایان به اختلال خود زشت‌پنداری با توضیح و اطمینان بخشی دیگران قانع نمی‌شوند ضمن اینکه رفتار دوگانه‌ای دارند یا از آینه اجتناب می‌کنند یا آن قدر در آینه نگاه می‌کنند تا نقصی که خیال می‌کنند در ظاهر دارند را پنهان کنند.
وی ادامه داد: خیلی وقت‌ها این افراد معاشرت‌های خود را با دیگران محدود می‌کنند و این اختلال روابط فردی و اجتماعی آنها را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد، این مسئله می‌تواند اعتماد به نفس آنها را به شدت کاهش داده و عملکرد شغلی، اجتماعی و خانوادگیشان را تحت تاثیر قرار دهد. حتی در برخی افراد دیده می‌شود که از ازدواج پرهیز می‌کنند چرا که چنین می‌پندارند کسی آنها را نمی‌پسندد.
این روانپزشک با بیان واکنش مبتلایان به اختلال خود زشت‌پنداری گفت: مبتلایان معمولا تن به اعمال جراحی غیرضروری می‌دهند و گاهی این اعمال جراحی را چندین بار تکرار می‌کنند در واقع تکرار این اعمال جراحی یا به دلیل مشکلی که اصلا وجود ندارد اتفاق می‌افتد یا به دلیل مشکل مختصری که با یک عمل جراحی قابل پوشش است، رخ می‌دهد.
وی افزود: اعمال جراحی متعدد نیز نمی‌تواند رضایت مبتلایان را ایجاد کند و آنها همچنان خود را زشت‌ می‌پندارند چرا که اندیشه، فکر و خیال درونی آنها غیرقابل تغییر است و با اعمال جراحی متعدد اصلاح نمی‌شود.
یداللهی با تاکید بر درمان‌های دارویی و مشاوره‌ای برای مبتلایان پیش از اقدام به اعمال جراحی متعدد اظهار داشت؛ بهتر است مبتلایان پیش از هر اقدامی برای انجام اعمال جراحی زیبایی به روانپزشک مراجعه کنند تا تحت درمان‌های دارویی، مشاوره‌ای و حتی تحلیلی قرار گیرند.
این متخصص حوزه بهداشت روان با اشاره به دلایلی که منجر به اختلال خود زشت‌‌پنداری می‌شود، گفت: این اختلال ممکن است خودآگاه یا ناخودآگاه باشد که باید از منظر تحلیلی نیز بررسی شود، ممکن است مبتلایان در دوران کودکی دچار اتفاقاتی شده باشند که بعد حسن کنونی آنها از ظاهرشان موثر باشد.
وی افزود: همچنین علائم وسواسی نیز ممکن است این حس را تشدید کند.
این روانپزشک اظهار داشت: گفتن این جمله مانند چقدر زشتی یا سیاهی می‌تواند در شکل‌گیری این اختلال موثر باشد، اما لزوما کسانی که این جملات را می‌شنوند دچار اختلال خود زشت‌پنداری نمی‌شوند و ابتلا به این اختلال به علت احساس نقصان در یک یا چندین عضو اتفاق می‌افتد که منجر می شود تا فرد مبتلا احساس زیبایی نکند و در صورتی که فرد دچار نقص کوچکی باشد این نقص با میزان نگرانی، شکایت و رفتارهایی که انجام می‌دهد متناسب نیست.
وی ادامه داد: گاهی فرد دچار علائم وسواس است و اعتماد به نفس پایینی دارد که این موضوع نیز لزوما به معنی ابتلا به اختلال خود زشت‌پنداری نیست.
این روانپزشک خاطر نشان کرد: اختلال خود زشت‌پنداری می‌تواند اختلالات همراهی مانند وسواس، اضطراب و افسردگی را درپی داشته باشد.