بانک مرکزی در پاسخ به همتی:
رشد پایه پولی با انبساط دو طرف ترازنامه تورمزا نیست
با توجه به نشر سخنان اخیر رئیسبانک مرکزی دولت روحانی، از سوی برخی اشخاص و رسانهها، مدیرکل روابط عمومی بانک مرکزی اقدامات این نهاد در کاهش تورم را تشریح کرد.
اخیرا یکی از رسانهها، سخنان آقای همتی در کنگره حزب کارگزاران سازندگی را منتشر کرد و نوشت: «طبق آمارهای ارائه شده رشد پایه پولی منتهی به مردادماه برابر با ۴۱ درصد بوده است این بدان معناست که ماهی ۲۳ هزار میلیارد تومان پول چاپ شده است. مگر ممکن است با این حجم چاپ پول تورم را مهار کرد؟ در این خصوص باید به برخی اقدامات بانک مرکزی اشاره کرد.»
مصطفی قمریوفا؛ مدیرکل روابط عمومی بانک مرکزی در پاسخ به این سخنان گفت: از اواسط سال 1401، بانک مرکزی در جهت دستیابی به هدف رشد نقدینگی تعیین شده با پیگیری جدی سیاست کنترل مقداری رشد ترازنامه بانکها، مؤسسات اعتباری و جریمه بانکهای متخلف را در دستور کار قرار داد. این اقدام از طریق افزایش نسبت سپرده قانونی و همچنین افزایش نیم واحد درصدی نسبت سپرده قانونی بانکهای تجاری در جهت کنترل و کاهش قدرت خلق پول بانکها و در نهایت کاهش رشد نقدینگی انجام
شد.
وی ادامه داد: در این میان به واسطه ناترازی برخی از بانکها، مؤسسات اعتباری و نیاز آنها به ذخایر برای تادیه سپرده قانونی نزد بانک مرکزی، بدهی بانکها به بانک مرکزی و متعاقبا رشد پایه پولی افزایش یافت.
مدیرکل روابط عمومی بانک مرکزی افزود: درواقع با افزایش نسبت سپرده قانونی و کاهش ضریب فزاینده نقدینگی در عمل ضمن کاهش قدرت خلق پول بانکها، دو سمت ترازنامه بانک مرکزی منبسط شده (افزایش بدهی بانکها به بانک مرکزی و در سوی دیگر افزایش سپرده قانونی بانکها نزد بانک مرکزی) و پایه پولی افزایش یافته است.
قمریوفا، افزود: نکتهای که باید در تحلیل متغیر پایه پولی در دوره اخیر به آن توجه داشت آن است که انبساط رخ داده در دو سمت ترازنامه بانک مرکزی به واسطه افزایش نرخ سپرده قانونی، در عمل پول جدیدی را به اقتصاد تزریق ننموده است. این امر بر خلاف حالتی است که بانک مرکزی با تزریق ذخایر به بانکها، در نهایت رشد نقدینگی را منبسط میکند.
وی تصریح کرد: این توضیحات را بانک مرکزی مکرراً و به انحاء مختلف جهت تبیین دلایل افزایش رشد پایه پولی در ماههای اخیر ارائه کرده است. حال آنکه برخی اشخاص و رسانهها بدون توجه به توضیحات بانک مرکزی همچنان به تفسیر اشتباه خود از روند و دلایل افزایش رشد پایه پولی ادامه میدهند.
مدیرکل روابط عمومی بانک مرکزی در نهایت تاکید کرد: استفاده از رویکرد غیرکارشناسی با تاکید بر افزایشهای حجمی پایه پولی و همچنین نادیده گرفتن دستاورد کاهش رشد نقدینگی به عنوان مهمترین متغیر کنترلکننده پایدار تورم که از حدود 42 درصد در مهرماه 1400 به حدود 27 درصد در شهریور ماه 1402، بیشتر منعکسکننده حب و بغضهای سیاسی است تا دغدغه اقتصاد ایران.