شمارش معکوس برای شکست نهایی عربستان در یمن

محمدرضا مرادی


جنگ یمن در یک سال اخیر همانند سال گذشته با پیروزی‌های مستمر انصارالله و انقلابیون یمن همراه بود. حملات مستمر پهپادی و موشکی به عربستان باعث شده تا آل سعود در موضع دفاعی قرار بگیرد و عملا در عرصه میدانی نتواند به پیروزی جدیدی دست پیدا کند. در سال 99 در مجموع 3 عملیات بازدارندگی علیه عربستان اجرا شد.  همچنین عملیات آزادسازی مارب نیز با موفقیت‌های زیادی همراه بوده است. در ادامه نگاهی به مهم‌ترین رخدادهای جنگ یمن در سال 99 خواهیم داشت.
در سال 98 سه عملیات موسوم به موازنه بازدارندگی علیه عربستان انجام شد و در تیرماه 99 نیز چهارمین عملیات با موفقیت اجرا شد.  تیرماه 99 سخنگوی نیروهای مسلح یمن اعلام کرد، به‌یاری و توفیق الهی، عملیات تهاجمی بزرگ «موازنه بازدارندگی چهارم» را علیه پایتخت دشمن سعودی انجام دادیم. وی تأکید کرد که این عملیات با تعداد زیادی از موشک‌های بالستیک و موشک‌های بالدار قدس و ذوالفقار و هواپیماهای بدون سرنشین در عمق خاک عربستان انجام شده است. همچنین نیروهای هوایی و موشکی یمن 10 اسفند 99 یک عملیات تهاجمی بزرگ و مشترک را به سمت عمق عربستان انجام دادند. این عملیات با یک موشک بالستیک (ذوالفقار) و ۱۵ هواپیمای بدون سرنشین از جمله ۹ هواپیمای بدون سرنشین صماد ۳ انجام شد که مکان‌های حساس در ریاض را هدف قرار دادند. ۶ هواپیمای بدون سرنشین «قاصف کی 2» اماکن نظامی را در مناطق أبها و خمیس مشیط هدف قرار دادند . این عملیات موازنه بازدارندگی پنجم بود.  
سرتیپ یحیی سریع، سخنگوی نیروهای مسلح یمن یکشنبه 17 اسفند نیز اعلام کرد که  یگان پهپادی و موشکی یمن در عملیاتی مشترک و ترکیبی ۲۲ موشک و پهپاد به سمت عربستان شلیک و ارسال کرده‌اند.
او گفت که در این عملیات که «موازنه بازدارندگی ششم » نامگذاری شده، هشت موشک بالستیک  و ۱۴ فروند پهپاد تهاجمی دور برد استفاده شده است. سخنگوی نیروهای مسلح یمن در تشریح این عملیات مهم گفت که در این عملیات، شرکت نفت ملی عربستان (آرامکو) در بندر نفتی «رأس التنوره» و اهداف نظامی در شهر «الدمام» (شرق عربستان)، با ۱۰ پهپاد از نوع صماد ۳ و یک فروند موشک از نوع ذوالفقار هدف قرار گرفته است. او همچنین گفت که با چهار پهپاد از نوع «قاصف کی 2» و هفت موشک از نوع «بدر» نیز مناطقی در «عسیر و جیزان» در جنوب عربستان هدف قرار
گرفته است.
نیرو‌های مسلح یمن همچنین در آخرین ماه سال 99 از صنایع نظامی جدید خود رونمایی کردند. نیرو‌های مسلح یمن از تعدادی از موشک‌های بالستیک، کروز و پهپاد‌های جدید و جدیدترین اسلحه‌های نظامی خود رونمایی کردند. در این نمایشگاه موشک‌های بالستیک «سعیر» و «قاصم ۲» و موشک کروز «قدس ۲» رونمایی شد. همچنین هفت نوع پهپاد جدید و مدرن با نام‌های «وعید، صماد ۴، شهاب، خاطف، مرصاد، رجوم و نبأ» به نمایش گذاشته شد. ارتش و کمیته‌های مردمی یمن همچنین در این نمایشگاه از مین‌های دریایی به نام‌های «کرار ۱، کرار ۲، کرار ۳، عاصف ۲، عاصف ۳، عاصف ۴، شواظ، ثاقب، أویس، مجاهد والنازعات» رونمایی کردند.
تحولات مارب
در 2 ماه اخر سال 99 عملیات آزادسازی استان مارب با قدرت بیشتری از سوی انقلابیون پیگیری شد. انقلابیون یمن موفق شدند تا پیشروی‌های زیادی در مارب داشته و خود را به 7 کیلومتری این شهر استراتژیک برسانند. استان مأرب اهمیت راهبردی بسیار بالایی دارد؛ زیرا از یک طرف به صنعا پایتخت یمن بسیار نزدیک است و از طرف دیگر بسیاری از منابع نفتی یمن در این استان قرار دارد. ذخایر نفتی مأرب در کنار مناطق الجوف و الشبوه تا حدی است که این منطقه را به دومین میدان نفتی بزرگ شبه‌جزیره عربستان بعد از مناطق شرقی عربستان تبدیل کرده است.
ترکیب قبیله‌ای این استان نیز بزرگترین و قوی‌ترین ترکیب در کل یمن است و همچنین از لحاظ فرهنگی و تاریخی به دلیل وجود سد تاریخی مأرب در جایگاه ویژه‌ای قرار دارد. استان مأرب که سرشار از منابع نفتی و گازی است، مهم‌ترین مرکز حضور حزب اخوانی «الاصلاح» که بخش اصلی پیاده‌نظامی دولت منصور هادی را تشکیل می‌دهد نیز محسوب می‌شود.
با تسلط نیروهای ارتش و کمیته‌های مردمی بر این شهر، دولت مستعفی صرفا مناطقی در استان تعز و بخشی از استان المَهَره و حضرموت را در کنترل خواهد داشت و باقی استان‌ها نیز در کنترل نسبی شبه‌نظامیان شورای انتقالی جنوب (همسو با امارات) قرار دارد.
اما علاوه بر تحولات میدانی یک عامل سیاسی نیز جنگ یمن را تحت تاثیر قرار داد. جو بایدن رئیس‌جمهور جدید آمریکا پیش از پیروزی در انتخابات به صورت مرتب از پایان دادن به جنگ یمن حمایت می‌کرد. پس از پیروزی وی، دولت بایدن اعلام کرد که حمایت‌های اطلاعاتی از عربستان در این جنگ پایان می‌باید و فروش سلاح به عربستان نیز تعلیق می‌شود.
بایدن حتی پا را از این فراتر گذاشت و  انصارالله را از لیست گروه‌های تروریستی خارج کرد.
این حمایت‌ها در ابتدا بسیار مورد توجه قرار گرفت اما پس از پیشنهاد صلح آمریکا به انصارالله، انقلابیون یمن اعلام کردند که آمریکا به دنبال گرفتن امتیازاتی است که در میدان نبرد نتوانسته به دست بیاورد و طرح صلح آنها یک توطئه است.
در کل سال 99 به عنوان سال کابوس‌ها برای عربستان بود. چرا که هم پهپادها و موشک‌های بالستیک بدون هیچ‌گونه دفاعی از سوی آل‌سعود خود را به عربستان رساندند و هم در عرصه میدانی پیروزی‌های انقلابیون یمن شدت بیشتری گرفت‌.