بیانیه مهم درباره تخلفات صورت‌گرفته علیه سوریه در سازمان منع سلاح‌های شیمیایی

حالا خبری منتشر شده مبنی بر اینکه، گروهی از اعضای وقت سازمان منع سلاح‌های شیمیایی، از وقوع تخلفات گسترده در این سازمان برای متهم جلوه دادن دولت سوریه در مسئله حملات شیمیایی به «دوما» خبر داده‌اند.
این افراد با صدور بیانیه‌ای، اعلام کرده‌اند: ما امضاء کنندگان این بیانیه، نگرانی عمیق خود را در مورد مجادله مستمر و نتایج سیاسی مرتبط با سازمان منع سلاح‌های شیمیایی و تحقیقات آن درخصوص ادعای استفاده از سلاح‌های شیمیایی در منطقه دومای سوریه در سال 2018 ابراز می‌داریم. از زمان اقدام سازمان منع سلاح‌های شیمیایی در انتشار گزارش پایانی ماه مارس 2019 (فروردین 1397) خود راجع به این موضوع، تحولاتی رخ داده که باعث ظهور نگرانی‌های اساسی درخصوص روش انجام این تحقیقات شده است. از جمله مواردی که برای بازرسان اجرایی تحقیقات مسجل شده، این است که تخلف‌ها و بی‌نظمی‌های عمده‌ای صورت گرفته است.
در ادامۀ این بیانیه می‌خوانیم: اکنون ثابت شده است که مخالفت شماری از بازرسان اجرایی تحقیقات، که یکی از آنها در این تحقیقات نقش محوری ایفا می‌کرده، با روش نتیجه گیری از تحقیقات، (درست بوده است). هم اکنون، مشخص شده که سازمان به خاطر موافقتش با نتایج داده‌های احتمالا دستکاری شده و دارای پیامد‌های امنیتی و ژئوپولوتیکی خطرناک، خود را در موقعیت متهم قرار‌داده است.
در این بیانیه تاکید شده که: همه درخواست‌های مکرر بازرسان برای فرصت دادن به آنها جهت بحث و گفت‌و‌گو درخصوص مسائل نگران‌کننده موجود در داخل سازمان، نادیده گرفته شد و بدین ترتیب، درخواست‌های برخی از اعضای شورای اجرایی سازمان مبنی بر شنیدن نظرات تمامی بازرسان، (اقداماتی) نا کارآمد دانسته شد. افرادی مثل «خوزه بوستانی» مدیرکل اول سازمان منع سلاح‌های شیمیایی، و تعداد زیادی از شخصیت‌های برجسته‌،که مثل وی نگران و خواستار شفافیت و پاسخگویی سازمان بودند، اجازه نیافتند در نشست شورای امنیت سازمان ملل شرکت کنند.
در ادامه بیانیه فوق آمده است: همان طور که آقای بوستانی شخصا به مدیرکل سازمان گفته است، چنانچه سازمان از درستی روش بازرسی در «دوما» مطمئن باشد، بر طرف کردن نگرانی‌های بازرسان برای سازمان دشوار نخواهد بود. متاسفانه سازمان تاکنون پاسخگوی این مسئله نبوده است. سازمان هرگز اجازه نداده است که نگرانی‌های اعضای تیم بازرسی، شنیده شود... واقعیت این است که مدیریت ارشد سازمان با قسمت اعظم تیم بازرسان هرگز ملاقات نکرده است. در عوض، از طریق محکوم کردن آشکار شجاع‌ترین محققان خود به دلیل صحبت کردن راجع به دوما، موضوع را دور زده است. اخیرا تحول نگران‌کننده دیگری رخ داده و آن، فاش کردن پیش‌نویس نامۀ مدیرکل به یکی از بازرسان مخالف است. این پیش‌نویس در سایت پژوهشی موسوم به «منبع باز» منتشر شده و هدف این بوده که دانشمند ارشد سابق سازمان، رسوا و نام او فاش شود. در یک تحول دیگر که به مراتب نگران‌کننده است، یک «منبع ناشناس»
که گفته شده او با تحقیقات انجام شده توسط سازمان در مورد دوما مرتبط است، بر خلاف دستور العمل‌های سازمان، اقدام به گفت‌و‌گو با برنامه رادیویی شبکه چهار بی‌بی سی کرده است. این فرد طی گفت وگوی خود، بازرسان مخالف را بدنام و به شخص بوستانی نیز اهانت کرده است...این مسئله یک تهدید به شمار می‌رود که به اعتبار و صداقت سازمان آسیب جدی وارد کرده و نقش حیاتی آن را در تلاش برای دستیابی به تحقق صلح و امنیت بین‌المللی، تضعیف می‌کند.
نمی‌توان به راحتی قبول کرد که یک سازمان علمی، مانند سازمان منع سلاح‌های شیمیایی، از ارائه پاسخ علنی به انتقادات و نگرانی‌های دانشمندان خود درخصوص بدنام کردن آنها، امتناع کند. افزون بر این، مناقشه‌های جدل برانگیز مستمر درمورد گزارش دوما، ایجاد نگرانی می‌کند. به ویژه اینکه آیا می‌توان به گزارش‌های پیشین تیم
حقیقت یاب، از جمله گزارش ادعایی حمله به «خان شیخون» در سال 2017 اعتماد نمود؟
نویسندگان این بیانیه در پایان تصریح کردند: ما معتقدیم که بهترین روش جهت خدمت به منافع سازمان، اقدام مدیرکل سازمان به فراهم آوردن یک تریبون شفاف و بی‌طرف است، که از طریق آن بتوان نگرانی‌های همه بازرسان را شنید و همچنین، ضمانت اجرای یک تحقیق کاملا موضوعی و علمی را تضمین کرد. بنابراین، از مدیرکل درخواست می‌نمائیم که با شجاعت برای مقابله با مشکلات موجود در داخل سازمان در ارتباط با این تحقیق اقدام کند و سپس، کشورهای مرتبط و سازمان ملل را مطلع سازد. این گونه است امیدوار خواهیم بود و اعتقاد پیدا می‌کنیم که می‌توان دوباره به اعتبار و بی‌طرفی سازمان دست یافت.
امضاء کنندگان: ژوزه بوستانی، سفیر برزیل، مدیرکل سازمان منع سلاح‌های شیمیایی و سفیر سابق در انگلستان و فرانسه، پرفسور نوآم چامسکی‌، استاد دانشگاه آریزونا و مؤسسه تکنولوژی ماساچوست و...