واکنش بانک مرکزی نسبت به انتقادات کارشناسان:
حذف صفر از پول ملی 2 سال طول میکشد
در شرایطی که برخی اقتصاددانان از عواقب طرح نسنجیده حذف چهار صفر از پول ملی هشدار میدهند، بانک مرکزی با تایید تلویحی این موضوع، حذف صفرها را فرایندی دو ساله اعلام کرد.
سرویس اقتصادی-
دو روز پیش عبدالناصر همتی، رئیس بانک مرکزی از حذف چهار صفر از پول ملی خبر داد و گفت: «با توجه به عرف چند ده سال گذشته در بین مردم، پیشنهاد شده هر ۱۰ هزار ریال فعلی معادل یک تومان و هر تومان معادل ۱۰۰ ریال جدید باشد.»
البته حذف صفر از پول ملی موضوع جدیدی محسوب نمیشود و پیشینه آن به اوایل دهه 1370 میرسد، یک دهه بعد از آن هم رئیسبانک مرکزی در دولت دهم به دستور رئیسجمهور مامور شد تا مطالعات برای انجام این کار را آغاز کند؛ موضوعی که البته در آن دولت هم هیچگاه به مرحله عملیاتی شدن نرسید.
در سال ۱۳۹۵ هم برای نخستین بار، در جلسه هیئت وزیران واحد پول ایران، تومان و برابر با ۱۰ ریال تعیین شد؛ حالا رئیسبانک مرکزی مجددا بحث حذف صفر را پیش کشیده و با اعلام این خبر که چهار صفر از پول ملی حذف خواهد شد، باعث شده برخی اقتصاددانان نسبت به تبعات آن واکنش نشان دهند.
در همین باره حیدر مستخدمین حسینی، معاون وزارت اقتصاد دوره اصلاحات، به خبرگزاری ایسنا گفت: تا زمانی که ساختار اقتصاد به تعادل نرسد، نقدینگی به سمت عوامل تولید نرود و موانع کسب و کار برداشته نشود، این تصمیم هیچ کمکی به بهبود شرایط اقتصادی نمیکند.
وی با بیان اینکه اقتصاد کشور در شرایط متعادلی قرار ندارد، ادامه داد: در چنین شرایطی تهیه این طرح از سوی بانک مرکزی نمیتواند کمکی به بهبود شرایط بکند. با حذف چهار صفر از پول ملی فقط مردم را برای مدتی سرگرم کردهایم، در ونزوئلا هم چندین صفر از پول ملیشان حذف شد اما عملا کمکی به حل مشکلاتشان نکرد.
در همین زمینه احمد عزیزی، کارشناس ارشد حوزه پولی و بانکی به خبرگزاری مهر گفت: حذف صفر از پول ملی، آخرین مرحله اصلاحات پولی یک کشور است؛ اما بانک مرکزی کشورمان، اجرای آن را به عنوان اولین مرحله از این اصلاحات، در دستور کار قرار داده است!
وی افزود: ما نمیدانیم دولت برای چه این اقدام را در دستور کار قرار داده است، اما به طور قطع، کوچک کردن قیمت اسمی پول در قالب واحد پول ملی، در شرایط حاضر که همه میدانیم شرایط اقتصادی نسبتا بیثبات بوده و کشور دچار تورم بالایی است، در کنار تهدیدهای سیاسی که بر اقتصاد ایران از طریق تحریم اثرگذار است، موجب افزایش تورم میشود؛ چراکه واحد پولی وقتی کوچک میشود، انتظارات فعالان اقتصادی به جهتی میرود که قیمتها را افزایش دهند و در نتیجه، به هیچ وجه، منظوری که دولت دارد، برآورده نمیشود؛ پس این یک تلقیاشتباه و خیال خام است اگر فردی تصور کند که حذف صفر از پول ملی، منجر به کاهش تورم میشود.
واکنش بانک مرکزی نسبت به زمان اجرای حذف صفر
پس از اعلام اولیه حذف صفرها توسط رئیس بانک مرکزی، روابط عمومی این بانک در جدیدترین موضع خود از قول همتی نوشت: لازمه اجرایی شدن این طرح، تصویب دولت و تایید مجلس است که امیدوارم تحقق یابد. (این طرح) یک فرایند زمان بر به لحاظ حقوقی و فنی دارد و بر مبنای برآورد کارشناسان ما اجرای آن نزدیک به دو سال طول میکشد.
وی همچنین اعلام کرد: این اقدام در کنار سایر اقدامات اساسی بانک مرکزی برای اصلاح نظام بانکی و بهکارگیری ابزارهای نوین سیاستهای پولی و شیوههای جدید و کارآمد نظارت بر بانکها خواهد بود و عملیاتی شدن آن عملاً متأخر بر اصلاحات بانکی خواهد بود.
به عبارت دیگر در پی اعتراضها و ابهاماتی که در اذهان عمومی ایجاد شده، بانک مرکزی از قول اعلام کرده فرآیند حذف صفر از پول ملی زمان بر بوده و حدود دو سال طول میکشد، لذا این احتمال که در روزها یا حتی ماههای اخیر چنین اتفاقی بیفتد تقریبا وجود ندارد.
گفتنی است، همانطور که کارشناس و حتی رئیسبانک مرکزی هم تاکید کردند، انجام چنین کاری مستلزم یکسری اصلاحات ساختاری و رعایت انضباط پولی میباشد تا در زمان اجرای این طرح اثرات مثبت آن معلوم شود، نه اینکه در شرایطی که ثبات اقتصادی وجود ندارد دست به چنین کار پر مخاطرهای بزنیم.