ناشران افغان تاکید کردند :
ضرورت تعامل میان ناشران ایرانی و افغان
امسال افغانستان در جشن کتاب بیست و هفتم ، مهمان ویژه بود .با ناشران افغان گفت و گویی کرده ایم که میخوانید:
هادی سجادی، مدیر موسسه رو به فردا در زمینه علمی، فرهنگی و دیجیتال فعالیت دارد. این موسسه کوچک فرهنگی موفق به طراحی نرم افزاری حسابداری سیب شده است که قابل استفاده در فروشگاه ها است .
این مدیر فرهنگی درمورد فعالیتهای این موسسه گفت: در حال حاضر کتابخانهای را طراحی کردیم که بالغ بر دو هزار کتاب با موضوع کامپیوتر دارد و مقالات زیادی در خصوص کامپیوتر که دانشجویان افغان نوشته اند. همچنین لغت نامه " شمالک " به معنای نسیم است که 14 هزار لغت و هفت هزار اصطلاح عامیانه فارسی دارد برنامه نویسی آن با دوستان خودمان بوده است.
وی به عنوان ویژه این دوره از نمایشگاه اشاره کرد و در مورد تعامل فرهنگی دو سویه و دستاورد آن گفت: شاید در این سخنم سنت شکنی کنم، شما میتوانید آن را اصلاح کنید. مهمان ویژه نمایشگاه شدن برای ما ناشران افغان دلگرم کننده است. به لحاظ اینکه سال قبل در بخش بینالملل سالن D بودیم، تهویه مناسبی نداشتیم اما امسال جای خوبی بین دوستان و ناشران ایرانی به ما دادند.
سجادی برنامههای فرهنگی بین دو کشور را در حد تفاهم نامه بر روی کاغذ عنوان کرد و ادامه داد: برنامههای فرهنگی بین دو کشور حد تفاهم نامه بوده است و کار خاصی عملا نداشته ایم.
وی درباره ارتباط با ناشران الکترونیک ایرانی حاضر در نمایشگاه گفت: خوشبختانه نیمی از خریداران محصولات ما دوستان ایرانی بودند. اما شناخت و دید ضعیفی نسبت به ما دارند و فکر میکنند ما هنوز قشر پایین جامعه هستیم. اما این نمایشگاه موجب شد دید برخی نسبت به ما عوضشود.
این ناشر الکترونیک ادامه داد: تمایل بسیاری داریم با ناشران ایرانی ارتباط برقرار کنیم چون ایران در زمینه علم اگر نگوییم 100 سال، حداقل 10 سال از افغانستان جلو است. برای ما انتقال تجربیات مفید است اما متاسفانه دنیا، دنیای منفعت و سود است. ناشران الکترونیک و دیجیتال ایرانی که در نمایشگاه شرکت میکنند، با دست پر به نمایشگاه میآیند و هزینه گزافی میکنند. ولی ما یک گروهی هستیم که چهار سال است به فعالیت نشر دیجیتال پرداختیم و به عنوان شغل دوم به آن نگاه میکنیم چون پشتیبان مالی نداریم و هیچ کدام از دوستان ایرانی و افغان به کار ما بها نمیدهند. ورود ما به این کار در حد علاقه شخصی و دغدغه ذهنی است. ما خوشحال میشویم از تجربیات دوستان ایرانی استقبال کنیم.
این دانشجوی مهندسی نرم افزار افزود: متاسفانه دید بدی نسبت به جامعه افغانستان شکل گرفته که میخواهند افغانستان را کشوری عقب افتاده نشان دهند. صحیح است که 70 یا 80 درصد جامعه ما بی سواد و کم سواد هستند اما ما نخبگان زیادی حتی در ایران داریم. فرضا خانم محبوبه احمدی رتبه 13 بیوشیمی کارشناسی ارشد را در کشور دارند. با این جو تبلیغاتی منفی که علیه ما در دنیا و اینجا وجود دارد حتی مهاجرین افغان دوست ندارند به کشورخودشان باز گردند .
هادی سجادی هدف از شرکت خود در این دوره از نمایشگاه گفت: امسال سعی کردیم با حضور در نمایشگاه کتاب تهران، به مردم افغانستان بگوییم که ما میتوانیم. بنابراین گام عملی برداشتیم و فقط در حد یک نشست و جلسه نبود. بستر این کار را داریم فراهم میکنیم که در کشور خودمان این کارها را انجام دهیم. به عنوان یک جوان بدون هیچ پشتیبانی همین کار فعلا از دستمان بر میآمد.
این دانشجوی مهندسی نرم افزار به کارکرد رسانه ها در ایران و کشورهای دیگر اشاره کرد و گفت: رسانههای کشورهای اروپایی چون آلمان و سوئد، ایرانی را یک تروریست نشان داده اند. چون این چیزی است که دولت از رسانه هایش خواسته است. در حال حاضر در ایران مردم افغان به عنوان قشر کارگر دیده میشوند . حال سؤال من این است که چرا 20 درصدی که در ایران دانشجو و نخبه هستند، دیده نشده اند. من از شما به عنوان یک رسانه این توقع را دارم که اخبار درست را منتشر کنید.
سجادی با اشاره به مشکلات داخلی وخارجی افغانستان گفت: دولت به خاطر مسایل مختلف برای نشر و فرهنگ نمیتواند وقتی را صرف کند ،این امری غیر ممکن است. شما نگاه کنید طرف دیگر این سالن نمایشگاه ناشران افغانی هستند که از داخل افغانستان با سرمایه خودشان آمدند چون دغدغه نشر داشته اند. ناشران افغان هر سال در نمایشگاه حضور مییابند تا چند روز اول نمایشگاه هنوز کتاب هایشان در ترازیت میماند و نه مشکلشان از داخل نمایشگاه کتاب و نه خارج آن پیگیری میشود. هرسال همین موضوع وجود دارد.
محمد سرور رجایی نیز با اشاره به اشتراکات فرهنگی ایران و افغانستان گفت: دو کشور در موضوع مذهب و سنتی یکی هستند. اگر به صحبتهای فرهنگی و سیاسی ما بین دو کشور دقت کنیم ؛ همیشه از یگانگی و اشتراکات فرهنگی و... سخن رفته است. بعضی از اتفاق ها برای پیوند دو کشور صورت گرفته است که اگر این اتفاق ها برجسته سازی شود منجر به روز آمد کردن ارتباط دوسویه دو ملت میشود. یکی از این اتفاق ها در شرایط فعلی شهدای دفاع مقدس دو کشور در جنگ هشت ساله است. شهدای جنگ تحمیلی که در کنار برادران ایرانی خود شهید شدند و شهدای ایرانی که در جنگ افغانستان شهید شدند. امروز ملت ما این شهیدان را نمیشناسند.
این شاعر در پاسخ به این سوال که ؛ چگونه میتوانیم این افراد را بشناسانیم گفت: امسال با توجه به اینکه افغانستان مهمان ویژه بود از این موقعیت استفاده کردیم و غرفهای را برای شهدای افغان دفاع مقدس آماده کرده ایم. اگر مردم ما به مسائل ارزشی دقت و توجه کنند باعث نزدیکی و پیوند بیشتری میشود. من معتقدم از مرزهای جغرافیایی و فکری بین دو کشور به یک خون شریکی ( شهادت ) رسیده ایم. خون یک رزمنده افغان و ایرانی در کنار هم مخلوط شد در سنگرهای ایرانی و سنگرهای افغانستان ؛ تا بتواند نهال سرسبز اسلام را آبیاری کنند. شهدا به ما میگویند ما هستیم و شما به یاد ما باشید.
محمد سرور رجایی با اشاره به انتشار ویژه نامهای برای شهدا افزود: یک ویژه نامهای برای شهدای جنگ تحمیلی در آورده ام. در این ویژه نامه بخشی از شهدای دفاع مقدس را معرفی کردیم که در کجا شهید شدند و چه وصایایی داشتهاند و... در حقیقت بیشترین هدف این ویژه نامه اطلاع رسانی و آگاهی بخشی بین مخاطب ایران و افغانستان است. افغانستانی ها در روزهای بسیار سخت و پر مخاطره ایران در کنارشان بودند و امروز که در کنار هم هستند انصاف نیست که دچار نامهربانی شوند.
سید مصطفی حسینی ،عضو هیئت اتحادیه ناشران افغانستان از دستاورد فرهنگی میان دو کشور این چنین سخن گفت: حدود سه قرن است که حصارهایی میان ایران وتاجیکستان و پاکستان و افغانستان ایجاد شده است. الان ناشران تلاش دارند این ارتباط را برقرار سازند. بنابراین با افزایش ارتباطات فرهنگی، شناخت و آگاهی میان دو کشور بیشتر میشود. در حقیقت خیلی از مهاجران هیچ اطلاعی از کشور خودشان ندارند و تصویر ذهنی شان از افغانستان خراب است و همین طور ایرانی ها. نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران تنها راهی است که این ارتباط دو سویه را برقرار میکند. این راهرو به ناشران افغان اختصاص دارد ؛ در سمت راست راهرو ناشرانی هستند که ازداخل افغانستان آمدهاند که به عنوان کوچه فرهنگی افغانستان نام گذاشته ایم .در سمت چپ راهرو موسسات فرهنگی ،گروه ها و انجمنهایی که در ایران بین مهاجران فعالیت میکنند. شش ناشر به نمایندگی از طرف همه ناشران افغانستان آمده اند.
حسینی تاثیر جنگ ها برکشور افغانستان را هم مثبت و هم منفی ارزیابی کرد و گفت: در حالت منفی ؛ بسیاری از زیر ساختهای فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی و... از بین رفت. قبل از سال 1350 افغانستان، کشورمان حدود 20 سال یکی از منابع تولید نشریات و مجلات در خاورمیانه بود و کتابهایی که در این دوره به چاپ رسید منابع و بازتابهایی است که در تمام کشورها مورد استفاده بود و این تقریبا از بین رفت. و از جهت مثبت ؛ بسیاری از مردم افغانستان به همه کشورهای دیگر مهاجرت کردند و با فرهنگهای دیگر آشنا شدند و الان که به کشور خودشان با کوله باری از تجربه برگشتهاند و به بازسازی پرداختهاند. درواقع یک راه 100 ساله را در زمان کوتاه تری طی کردند. من حدود 24 سال در ایران زندگی کردم و الان از تجربیاتم در افغانستان بهره میبرم .
عبدالهادی احراری، مسئول انتشارات احراری عنوان کرد: ما از ناشرین و متخصصین ایران تشکر میکنیم که سالها ما در راستای هنر و فرهنگ یاری دادند. ناشران ایران تلاش دارند که ناشران افغان را رشد دهند تا بتوانیم در نمایشگاههای مختلف دنیا شرکت کنیم .
عضو هیئت اتحادیه ناشران افغانستان با اشاره به حضور 80 کشور جهان و زبان خارجی در افغانستان گفت: کشورهای خارجی نمیخواهند، زبان فارسی گسترش یابد. ما دو کشور همسایه هم زبان و هم دین هستیم. ناشران ایران و افغانستان خواستار ارتباط فرهنگی بین دو کشورند. ناشران در ایران قوی عمل میکنند و دولت از آنها حمایت میکند . اما در افغانستان نه دولت و نه ملت به ناشران اهمیت نمیدهد. ملت افغانستان هنوز این موضوع را نمیدانند کشوری که فرهنگ نداشته باشد، هیچ وقت پیشرفت نمیکند .
وی ادامه داد: فرهنگهای بیگانه در افغانستان کوشش دارند زبان فارسی را از بین ببرند و زبانهای اروپایی را جایگزین زبان ما کنند. دفاتری که اروپایی ها در افغانستان زدهاند افرادی را به عنوان کارمند برمی گزینند که زبان خارجی بدانند و دو هزار دلار حقوق میدهند. و این موضوع باعث میشود که مردم افغانستان تشویق شود که زبان بیگانه را یاد بگیرد .ما کشورهای فارسی زبان باید دست به دست هم دهیم و کوشش کنیم یکدیگر را در راستای فرهنگی تقویت کنیم تا زبان فارسی از بین نرود.
علیرضا نظری مدیر موسسه نرم افزاری امید میهن که در نشر دیجیتال افغانستان فعال است ،در مورد فعالیتهای این موسسه گفت: نرم افزارهایی که عمدتا تولید میکنیم ؛ نرم افزارهایی هستند که برای مهاجرین افغان قابل استفاده است و هم برای دوستان ایرانی مان. مثلا نرم افزار دایره المعارف افغانستان که حاوی اطلاعاتی از افغانستان و مشاهیر آن و تاریخ و اطلاعات عمومی آن است.
وی افزود: نرم افزار دیگری هم داریم که لغت نامه فارسی دری به فارسی روان که شامل سه هزار لغت است.
نظری در مورد اینکه چرا زبان فارسی دری در افغانستان دست نخورده باقی مانده است، گفت: اگر دقت کنید تاجیکستان هم چون افغانستان گویش میکند. زبان فارسی امروز در ایران زبان فارسی پهلوی است که با زبان عربی و زبان پهلوی آمیخته شده است. فقط در ایران فارسی دری تغییر کرده است. 30 تا 40 درصد مردم افغانستان به پشتو صحبت میکنند. و قومهای مرکزی و شمال افغانستان به فارسی دری گویش میکنند.
این ناشر از حجم کتاب و کتاب خوانی در افغانستان گفت: این موضوع بستگی به منطقه جغرافیایی افراد دارد. در جاهایی که جنگ و ناامنی در آنجا بیشتر است، فرهنگ در سطح پایینی است و بالعکس .