تاریخ شفاهی انقلاب به روایت مرحوم حاج حبیبالله عسکراولادی - شبشکنان
حمله به فیضیه نتیجه کینه شاه از مردم قم بود
سخنراني عصبي شاه درقم
محمدرضاي خائن وقتي به قم رسيد ورشکستگي استقبال را ديد. نقل کردند که وقتي جلوي محوطه و جايگاه جلوي مدرسه فيضيه رسيد گفت کجا هستند ملاها؟ کجا هستند طلاب؟ کجا هستند مردم؟ خب آنها که تملق ميگفتند آمدند که قربان! اينها که هستند مردم هستند! نقل کردند که شاه گفته که اينها آژانهاي با کلاه و بيکلاه هستند. مردم کجايند؟ ملاها کجايند؟ و عصبانيترين سخنراني را در آنجا کرد. دو سه تا جمله گفت که منظورش حرفهاي امام خطاب به مراجع و بزرگاني بود که ميگفتند يک شاه شيعه در جهان داريم. با اين شاه هم ما مبارزه کنيم که نميشود!
شاه در اين سخنراني که يک بار هم از راديو پخش شد، با عصبانيت گفت: «پلو خوري تمام شد. مفتخوري تمام شد. موقوفهخوري تمام شد. ديگر من اجازه نخواهم داد»، در صورتي که حوزههاي علميه آن وقت موقوفهخوار نبودند و هيچ گاه مفتخوار نبودند. امام بعدا از اينها استفادههاي بسيار جالبي فرمودند. شاه يک حرف زشتي نسبت به مراجع و علما زد و گفت اينها مثل کرمهاي در نجاست و لجن هستند. امام بعدا تعبير فرمودند که «روحانيت اسلام حيوانات نجسند؟ خدا کند که مقصود تو اين نباشد. وگرنه تکليف ما مشکل ميشود. تکليف تو هم مشکل ميشود».
اين سفر به قم و انعکاس آن عصبانيت براي محمدرضاي خائن گران تمام شد، اما احزاب سياسي را وادار کرد که در ميدان باشند و اسباب اين شد که جبهه ملي و حزب توده در تشويق به رفراندوم از مدارس گرفته تا دستگاههاي فرهنگي و کارگري را به راي دادن تشويق کنند. در نتيجه اينها نتیجه رفراندوم را پنج ميليون و خردهاي رأي اعلام کردند.
عزاي عمومي نوروز 1342
امام راحل به مناسب حملاتي که در اواخر اسفند به مدرسه فيضيه و مدرسه طالبيه در تبريز و به مساجد و اماکن متبرکهاي که مردم در آنجا نسبت به رژيم سفاک پهلوي معترض بودند شده بود، مصلحت ديدند که نوروز 1342 را عزاي ملي اعلام کنند. وقتي عزاي ملي اعلام شد تعدادي تصور ميکردند که بايد به ديد و بازديد نروند! امام راحل فرمودند که عزاي ملي براي رساندن انزجار است، ولي صله ارحام و ديد بازديدها وظيفه ديني وشرعي است و بايد ديد و بازديدها انجام شود. منتها در جلسات، ظلمهايي که به اسلام و مسلمين شده و ميشود بايد مورد گفتوگو قرار گيرد. ما هيئتهاي ديني که به دعوت حضرت امام دور هم جمع شده بوديم به فکر اين افتاديم همين بيانات امام درباره عزاي ملي را به صورت تراکتهايي تقطيع کنيم و بهطور کلي فرمايشات امام از بيانيه و اعلاميه و... را بگيريم و انعکاس بدهيم و عزاي ملي يک وضع فوقالعادهاي پيدا کرد. امام راحل اعلام فرمودند که يکي ديگر از علل عزاي ملي هم شهادت امام صادق(ص) در روز دوم فروردين است و از هيئات ديني دعوت فرمودند که در روز شهادت امام صادق(ع) همگي در حد توانشان به قم بيايند و جمعيت انبوهي در نوروز در اماکن متبرکه و در کنار ضريح حضرت معصومه(ع) بود. اما روز دوم فروردين به دعوت حضرت امام از تهران و اصفهان و شهرهاي نزديک جمعيت فوقالعادهاي به مناسبت روز شهادت و بمناسبت دعوت حضرت امام به قم مشرف شده بودند. رژيم سفاک به فکر اين افتاد که در روز دوم فروردين يک زهره چشمي از روحانيت و حوزه علميه بگيرد. نقشههايي از قبل کشيده بودند.
من يک جمله ديگر راجع به عزاي ملي عرض کنم. عزاي ملي اسباب اين شد که ديد و بازديدها جنبه مذهبي و جنبه مبارزاتي هم پيدا کند و در جلسات ديد و بازديدها معمولا مسائل سياسي روز و به تعبير امام ظلميکه به اسلام و مسلمين و حوزههاي علميه شده مورد بحث و گفت وگو قرار بگيرد. اين کار بخشهاي زيادي ازمردم را که در جريانات نبودن درجمعهاي فاميلي در جريان اتفاقات قرارداد.
پيشبيني واقعه فيضيه از سوي امام
در آغاز صبح روز دوم فروردين که روز شهادت امام صادق(ع) بود موفق شديم به خدمت حضرت امام برسيم. منزل حضرت امام آکنده از جمعيت بود و تا کوچههاي اطراف جمعيت ايستاده بود. در ابتدا يک سخنران سخنراني ميکرد که ما توفيق پيدا نکرديم وارد منزل بشويم. وقتي که حجتالاسلام علي اصغر مرواريد صحبت ميکرد به آنجا رسيديم. آقای مرواريد آنجا يک ابتکاري به خرج داد. تعدادي از عوامل تخريب رژيم سفاک که در نزديکي منبر نشسته بودند در وسط صحبت مرواريد صلوات فرستادند. دور دوم که خواستند صلوات بفرستند آقاي مرواريد گفتند اطراف اينها را خالي کنيد تا من با اينها چند کلمه صحبت کنم. اين عبارت يادگار ايشان است و من از کس ديگري اين عبارت را به ياد ندارم و بايد از خود ايشان نقل کنم. به اين کساني که مردم اطرافشان را خالي کردند و در آن وسط ماندند خطاب کرد و گفت که اين خميني که ميبينيد اينجا نشسته و تمام مراجع تقليد را ما حاضريم فدا کنيم که امام زمان سالم بمانند و حاضريم امام زمان و همه ائمه را فدا کنيم تا پيغمبر اسلام سالم بمانند و پيغمبر اسلام و 124 هزار پيغمبر را خداوند براي دين و توحيد فدا کرده است. شما بدانيد اگر اسلام به خطر بيفتد ما ميخواهيم اين آقاي خميني مرجع تقليدمان را براي حفظ اسلام قطعه قطعه ببينيم. اين مسائل را گفتم تا شما هم به اربابانتان بگوييد ما براي تحقق اسلام هستيم نه براي حفظ خود و مرجع تقليدمان. بعد اشاره کرد به مردم عادي که بنشينيد و صحبت را ادامه داد و مجلس را تمام کرد.