ادامه مخالفت‌ها با طرح جنجالی سازمان محیط زیست

مجلس به موضوع تبدیل «آشوراده» به جزیره گردشگری ورود پیدا می‌کند

عضو فراکسیون محیط زیست مجلس گفت: موضوع تبدیل آشوراده به جزیره گردشگری پس از پایان تعطیلات مجلس در دستور کار قرار می‌گیرد تا علل پرداختن دوباره به این موضوع با وجود مخالفت سازمان بازرسی بررسی شود.

کد خبر: ۸۹۸۱۱

تاریخ: ۱۷ آبان ۱۳۹۵ - ۲۱:۰۰

به گزارش تسنیم، ماه‌ها پس از ارسال شکایت مکتوب محمدباقر صدوق و دلاور نجفی، معاونان سابق سازمان حفاظت محیط زیست به رئیس‌سازمان بازرسی کل کشور، مبنی بر درخواست جلوگیری از واگذاری بخشی از جزیره آشوراده به بخش خصوصی توسط سازمان حفاظت محیط زیست و علی‌رغم تلاش‌های پیاپی فعالان زیست محیطی و پیگیری رسانه‌ها به منظور حفاظت از جزیره آشوراده که بخشی از پناهگاه حیات‌وحش میانکاله به شمار می‌رود، سرانجام هفته گذشته، معصومه ابتکار، طی نامه‌ای به استاندار گلستان با رونوشت به معاون اول رئیس‌جمهور، طرح گردشگری آشوراده را مطابق قوانین، مشمول ارزیابی اثرات زیست‌محیطی و تأیید در کمیته ماده 2 برای صدور مجوز برای آغاز فعالیت دانست و موافقت خود را با ساخت رستوران، سفره‌خانه سنتی، مرکز بازدیدکنندگان، موزه نمونه‌های تاکسیدرمی، اقامتگاه‌های بوم گردی، موزه و نمایشگاه پرورش ماهیان خاویار، سایت ورزشی، ساختمان آکواریوم، اسکله جدید گردشگری، پلاژ شنا، مرکز پرورش و نمایش فوک خزری و غرفه‌های فروش صنایع در آشوراده اعلام کرد. موافقتی که طی روزهای گذشته، اعتراضات گسترده‌ای را در میان کارشناسان، متخصصان و علاقمندان محیط زیست، به دنبال داشته است.
در همین زمینه عضو هیئت مدیره انجمن علمی ارزیابی محیط زیست ایران و عضو هیئت علمی دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران به تسنیم گفت: طرح گردشگری آشوراده غیرقابل اجراست و به عنوان یکی از اعضای کمیته ماده 2 ارزیابی اثرات زیست محیطی اطمینان دارم مورد تأیید این کمیته قرار نخواهد گرفت.
مجید مخدوم ادامه داد: اساساً نامگذاری مناطق چهارگانه محیط زیست به خاطر ترکیب زون‌هاست. پارک‌های ملی و مناطق حفاظت شده زون 3 و 4 (تفرج) را شامل می‌شوند. در حالی که پناهگاه حیات وحش به دلیل حساسیت منطقه نمی‌تواند زون 3 و 4 داشته باشد. بنابراین اجرای طرح گردشگری در آشوراده که بخشی از پناهگاه حیات‌وحش میانکاله است غیرقانونی و غیراصولی بوده و تهیه گزارش ارزیابی زیست محیطی برای این طرح بی‌معناست. از آن‌جا که کمیته ارزیابی اثرات زیست محیطی، فقط طرح‌هایی با پشتوانه قانونی را مورد بررسی قرار می‌دهد، گزارش ارزیابی طرح گردشگری آشوراده در این کمیته تأیید نخواهد شد.
از سوی دیگر در حالی که برخی مسئولان سازمان حفاظت محیط زیست با بیان اینکه آشوراده علاوه بر آن که بخشی از پناهگاه حیات‌وحش است، بخشی از ذخیره گاه زیست کره میانکاله نیز محسوب می‌شود به این نکته اشاره دارند که قالب مدیریتی ذخیره گاه‌های زیست کره با قالب مدیریتی پناهگاه حیات وحش متفاوت است و طرح گردشگری آشوراده بر اساس قالب مدیریتی ذخیره گاه زیست کره تدوین شده است.
مخدوم تصریح کرد: میانکاله برای ثبت شدن به عنوان ذخیره‌گاه زیست کره، مورد ارزیابی توان قرار نگرفته است و عنوان ذخیره‌گاه، توسط سازمان حفاظت محیط زیست روی آن گذاشته شده است در صورتی که این منطقه ابتدا باید مورد ارزیابی توان و تاب آوری قرار گیرد و سپس بر اساس آن تعیین شود که آیا می‌تواند شامل زون تفرج باشد یا خیر اما آشوراده توان اکولوژیکی و تاب‌آوری لازم را در برابر هجوم گردشگران ندارد و با گذشت یک فصل از ورود گردشگران، با وضعیتی مشابه پارک سیسنگان در آن مواجه خواهیم شد.
وی با تأکید بر اینکه آشوراده همچنان اسیر«آز» است، می‌گوید: در دولت نهم عده‌ای زمین‌ها را تحت مالکیت خود در آوردند که در همان دوره، پیگیری‌ها انجام و زمین‌ها پس گرفته شد اما در دولت یازدهم این آز دوباره زنده شد و طمع احداث هتل، بندر و ... دوباره آشوراده را مورد تهدید قرار داد.
عضو هیئت علمی دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران با بیان اینکه پرندگان متعددی شامل گونه‌های در خطر انقراض در تمامی فصول در آشوراده مشاهده می‌شوند، گفت: آشوراده زیستگاه قرقاول و ماهی کلمه است، در صورت کاهش جمعیت ماهی کلمه به واسطه گردشگری و حرکت قایق‌ها، بقای فیل ماهی که از ماهی کلمه تغذیه می‌کند و مولد خاویار ایران است با خطری جدی روبه‌رو خواهد شد و منبعی ارزشمند از ارزآوری کشور را از دست خواهیم داد.
مخدوم در خصوص جایگاه شبهه برانگیز موزه تاکسیدرمی حیات وحش در طرح گردشگری آشوراده می‌گوید: برای حیات وحشی که قرار است با ورود گردشگر به آشوراده نابود شود قبرستان هم تعبیه کرده‌اند.
رئیس‌انجمن علمی ارزیابی محیط زیست ایران با تاکید بر غیرقابل اجرا بودن طرح گردشگری آشوراده که طی روزهای گذشته مورد موافقت معصومه ابتکار قرار گرفت، گفت: اجرای این طرح شامل هتل طبقاتی و بندر به معنی نابودی کامل آشوراده است. من و همکارانم در برابر این طرح ایستاده‌ایم و تمام توانمان را به منظور جلوگیری از اجرای آن و از بین رفتن جزیره آشوراده به کار خواهیم بست.
آشوراده، تنها جزیره ایرانی دریای خزر است که در مرکز شبه جزیره میانکاله در شهرستان بندرترکمن، استان گلستان واقع شده است. این جزیره که در کنوانسیون جهانی رامسر در زمره تالاب‌های مهم دنیا قرار گرفت، جزئی از پناهگاه حیات وحش میانکاله بوده و در تمامی ایام سال میزبان انواع پرندگان است. پوشش گیاهی جزیره آشوراده، ‌بوته‌های تمشک، نوعی خار خودرو و درختان انار ترش بوده، حیواناتی همچون شغال، روباه، خرگوش، گراز، اسب وحشی، قرقاول، کبک، پرندگان دریایی و ماهی‌ها در آن مشاهده می‌شوند و 40٪ از خاویار ایران در نزدیکی این جزیره به دست می‌آید.
ورود مجلس به موضوع آشوراده
عضو فراکسیون محیط زیست مجلس نیز با اشاره به ابلاغیه چند روز اخیر ابتکار رئیس‌سازمان محیط زیست در مورد تبدیل آشوراده به جزیره گردشگری گفت: با توجه به اینکه در سال‌های اخیر نیز تلاش‌هایی در این زمینه صورت گرفته بود که با ورود سازمان بازرسی متوقف شد، آغاز مجدد این پروژه حتما باید مورد بررسی قرار گیرد.
جبار کوچکی نژاد به فارس گفت: حتماً بعد از تعطیلات مجلس این موضوع در دستور کار فراکسیون محیط زیست مجلس قرار می‌گیرد تا ابعاد مختلف و چرایی پرداختن دوباره به این موضوع از سوی سازمان محیط زیست و طرحی که مورد موافقت قرار گرفته است بررسی شود.
وی افزود: در صورتیکه پس از بررسی‌ها مشخص شود این طرح به محیط زیست منطقه آسیب خواهد زد حتماً جلوی این کار گرفته می‌شود.
«آشوراده» توان دوچرخه سواری و اسب سواری گردشگران را ندارد
یک کارشناس محیط زیست و استاد دانشگاه هم گفت: جزیره آشوراده ظرفیت و توان راه اندازی مسیرهای دوچرخه سواری و پیست اسب سواری را ندارد و راه اندازی آنها در منطقه‌ای که پناهگاه حیات وحش است منع قانونی دارد.
بهروز بهروزی راد به فارس گفت: منطقه میانکاله از چندین نظر یک منطقه بسیار حساس است، از جمله اینکه ذخیرگاه زیست‌کره و پناهگاه حیات وحش است، منطقه زمستان گذرانی بسیاری از پرندگان است و هم‌اکنون هم افراد زیادی به عنوان گردشگر یا برای برداشت از انارها به آن منطقه تردد می‌کنند، بهتر است ابتدا مطالعات کاملی صورت گیرد که کدام بخش‌ها دارای حساسیت‌های زیادی برای حیات‌وحش است و در کدام بخش‌ها می‌توان با برنامه‌ریزی و مدیریت کامل گردشگر برد و کدام منطقه چه کاربردی می‌تواند داشته باشد.
وی افزود: اینکه آنجا را صرفاً منطقه گردشگری اعلام کنند یک اقدام تأیید نشده است، باید به شرطی این کار انجام شود که به موجودیت منطقه آسیبی نزند و آنجا اصلاً نباید هیچ نوع رفت و آمدی صورت بگیرد که از نظر زادآوری پرنده‌های بومی مخصوصاً قرقاول و پرنده‌های بومی منطقه مانند درنا که در آن منطقه هستند آسیب ببینند، در غیر این صورت اینکه صرفاً منطقه‌ای را به منطقه گردشگری تبدیل کنیم این در دنیا پذیرفته نیست.
گفتنی است کیهان نیز پیش از این نسبت به موضوع تبدیل آشوراده به جزیره گردشگری و تبعات زیست محیطی و سوءاستفاده‌های احتمالی جانبی آن هشدار داده بود و جا دارد مسئولان و ارگان‌های نظارتی از جمله مجلس و سازمان بازرسی با ورود به چنین پرونده‌های حساسی از خسارات محتمل آینده پیشگیری کنند.