تجهیز موشک‌های بالستیک ایران به کلاهکی با نفس اژدها

در جریان تحویل انبوه 4نوع موشک بالستیک به سپاه پاسداران سردار دهقان وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح کشورمان از تجهیز شدن موشک‌های ایرانی به سرهای جنگی مدل «بارانی» و «بلست» (بلاست) خبر داد و از موشک‌های قدر یک اچ و قیام به عنوان نمونه‌هایی از موشک‌های ایرانی که به این کلاهک‌ها مجهز شده‌اند یاد کرد.

کد خبر: ۷۸۳۶

تاریخ: ۱۸ اسفند ۱۳۹۲ - ۱۷:۰۶

اما این سرهای جنگی چه ویژگی‌هایی دارند و چه مزیتی به موشک‌های پرقدرت ایرانی می‌بخشند؟
به گزارش شرق، موشک‌ها به‌طور کلی از نظر ماهیت عملکرد سر جنگی، در دسته‌بندی منفرد یا غیرمنفرد تقسیم می‌شوند. کلاهک منفرد، نوع معمول و پایه کلاهک هر موشکی است و این سرجنگی بسته به مأموریت تعریف شده برای آن می‌تواند انفجاری شدید، ترکش‌زا، آتش‌زا، خوشه‌ای و... باشد.
کلاهک‌های خوشه‌ای گونه‌ای از کلاهک‌هایی هستند که برای موشک‌های بالستیک مورد استفاده قرار می‌گیرند. در این‌گونه کلاهک‌ها به مانند بمب‌های خوشه‌ای، ریز بمب‌هایی در زمانی که بمب یا سر جنگی مورد نظر به محل هدف نزدیک می‌شود رها شده و منطقه مورد نظر را پوشش می‌دهد. از این کلاهک‌ها برای حمله به اهدافی مثل باندهای پروازی یا تجمعات بزرگ نیروهای پیاده یا زرهی استفاده می‌شود.
نوع دیگر، کلاهک «چندگانه» یا «مجتمع» است که در واقع از کنار هم قرار گرفتن تعدادی کلاهک کوچکتر حاصل شده است و پس از جدا شدن کلاهک‌ اصلی از موشک و در زمان مطلوب، این کلاهک‌های کوچک از سر جنگی اصلی جدا شده و با فاصله گرفتن از هم به نقاط مختلفی برخورد می‌کنند.
اما نوعی از کلاهک‌های موشک‌های ایرانی که به آن اشاره شد، کلاهک «بارانی» نام دارد. آنچه با صفت بارانی برروی موشک‌های ایرانی نصب شده، نوعی سرجنگی دربردارنده ریز بمب‌های پرتاب شونده به بالا پس از اصابت به هدف است. این کلاهک با فرود آمدن در محوطه‌ای نسبتاً گسترده که ممکن است پیش از پرتاب با توجه به شرایط هدف قابل تنظیم هم باشد، سطح موردنظر را مورد اصابت قرار می‌دهد.
این‌گونه از کلاهک‌ها یا سرهای جنگی موشک، اساساً برای انهدام هدف واحد طراحی نشده بلکه برای آسیب‌رسانی به محوطه‌ای شامل اهداف پراکنده و پخش شده مورد استفاده قرار می‌گیرند مثلاً یک پادگان نظامی که خودروهایی با زره سبک در آن قرار دارند یا یک فرودگاه که در آن بالگردها و هواپیماها در توقفگاه‌های روباز یا زیر سایه‌بانی ساده مستقر هستند و یا یک شناور غول‌پیکر...
اما گونه دیگری از سرهای جنگی نمونه بلست بود. «بلست» (Blast) در حقیقت یک واژه انگلیسی است که می‌توان آن را به عنوان «انفجار شدید»، «انفجار نیرومند» یا به عبارت عامیانه‌تر «ترکاندن» ترجمه کرد. در حقیقت منظور از این نوع سرجنگی، سرهای جنگی «شدیدالانفجار» است. در این سرهای جنگی معمولاً از مواد منفجره‌ای مثل C-4, TNT و یا سمتکس استفاده می‌شود.
این‌گونه سرهای جنگی امروزه به صورت استاندارد در عمده موشک‌های بالستیک متعارف به مانند گونه‌های «آگنی و شاهین ساخت هند و تاکستان یا سری DF چینی و همچنین موشک‌های کروز آمریکایی تام هاوک» استفاده می‌شود. البته باید گفت که سرهای جنگی شدیدالانفجار نه فقط در موشک‌های بالستیک و کروز بلکه در سلاح‌های ضد زره، بمب‌های هوا پرتاب، موشک‌های تاکتیکی هوا به سطح و بسیاری دیگر از انواع مهمات استفاده می‌شود.
اما دلیل این محبوبیت چه می‌تواند باشد؟ شاید با نگاهی به پروسه‌ای که بعد از انفجار یک سرجنگی شدیدالانفجار رخ می‌دهد به پاسخ این سؤال رسید.
«blast wave» یا به نوعی موج اولیه انفجار که پس از اصابت این‌گونه از سرهای جنگی ایجاد می‌شود، یک موج بسیار فشرده از هوا همانند بازدم به حساب می‌آید که با سرعت مافوق صوت حرکت کرده و در مسیر هر چیزی را تخریب می‌کند. البته این موج چندین میلی ثانیه و در محوطه‌ای در نزدیکی محل وقوع انفجار رخ می‌دهد.
«Shockwaves» دومین موج انفجاری است که با برد بیشتر و با سرعت مافوق صوت حرکت کرده و عمدتا انرژی بیش از نیروی امواج صوت را با خود حمل می‌کند. برای نمونه جالب است بدانید که ماده‌ای به مانند تی‌ان‌تی در زمان انفجار، امواجی با شتاب 6900 متر بر ثانیه را ایجاد کرده که می‌تواند انواع سازه‌ها و اندام درونی انسان‌ها را نیز نابود کند.
مرحله بعدی در انفجار یک سرجنگی شدیدالانفجار، بحث ترکش‌هایی است که از قطعات سرجنگی یا موشک که براثر انفجار منهدم شده‌اند است. این ترکش‌ها می‌توانند نفرات پیاده یا انواع وسائل‌نقلیه را از بین برده و به انواع سازه‌ها و ساختمان‌ها با توجه به میزان مقاومتشان آسیب وارد کنند. اما پس از مراحل فوق، به بحث حرارت و آتشی می‌رسیم که پس از نفجار رخ می‌دهد. این افزایش ناگهانی حرارت خصوصا علیه سازه‌های ساختمانی یا شناورهای مدرن بسیار مرگبار است و به راحتی می‌تواند سازه‌های آهنی یا فولادی را ذوب کرده و منجر به از هم پاشیدن این سازه‌ها شود. البته ناگفته مشخص است که اگر انسانی در نزدیک این منطقه افزایش حرارتی نیز قرار داشته باشد به راحتی از پای درمی‌آید. در صورتی نیز که در محل مورد اصابت مواد سوختنی وجود داشته باشد بحث به وجود آمدن آتش‌سوزی‌های بعدی و ادامه تخریب نیز متصور است.
اما آخرین پدیده که معمولا پس از منفجر شدن یک سرجنگی شدیدالانفجار رخ می‌دهد روی دادن یک خلأ در محل انفجار است که باعث به درون کشیده شدن امواج هوا همانند یک دم، به همراه تمامی ترکش‌ها و ذرات موجود در اطراف هدف به داخل است. این فشار هوایی که دوباره به داخل کشیده می‌شود به همراه ترکش‌ها باعث می‌شود که تخریب در محل انفجار به بالاترین سطح ممکن خود برسد.
با بررسی تبعات شلیک موشک‌های بالستیک ایرانی با کلاهک‌هایی چون «بلست» می‌توان گفت که مجموع این اتفاقات که در کسری از ثانیه رخ می‌دهد سرهای جنگی شدیدالانفجار را به انتخابی مناسب برای انواع موشک‌ها، خصوصا موشک‌های مدرن ایرانی که می‌توانند هم اهداف مورد نیاز در دریا و هم خشکی را تا 2هزار کیلومتر نابود کنند، بدل کرده است.