معاون فروش و بازاریابی شرکت فولاد مبارکه اصفهان:

«واردات بی‌رویه» بلای جان «فولاد»

فولاد مبارکه اصفهان به عنوان بزرگ‌ترین فولادساز خاورمیانه از ابتدای راه‌اندازی تاکنون توانسته بخش عمده نیاز صنایع اصلی و محوری کشور را پاسخ دهد. با این حال، این تولیدکننده فولاد، همچنان از برخی چالشها رنج می‌برد.

کد خبر: ۷۵۳۸۲

تاریخ: ۲۹ ارديبهشت ۱۳۹۵ - ۲۰:۵۶

اصفهان- خبرنگار کیهان:

«واردات بی‌رویه» یکی از چالش‌هایی است که نه‌تنها فولاد مبارکه را تهدید می‌کند، بلکه اقتصاد کشور نیز از این هجمه در امان نخواهد بود.
معاون فروش و بازاریابی شرکت فولاد مبارکه اصفهان در این خصوص و با اشاره به جایگاه شرکت فولاد مبارکه در  میان دیگر صنایع اظهار داشت: فولاد مبارکه به عنوان بزرگ‌ترین فولادساز خاورمیانه و شمال آفریقا دارای سهم 50درصدی از تولید فولاد کشور می‌باشد. این شرکت از ابتدای بهره‌برداری تاکنون با تولید و عرضه بیش از 85 میلیون تن انواع محصولات فولادی تخت، موتور محرک صنایع پایین‌دستی و استراتژیک کشور بوده و همواره رویکرد حمایتی از تولید داخل را به عنوان رسالت اصلی سرلوحه کار خود قرار داده و در حال حاضر حدود 900 تولیدکننده بزرگ و متوسط نزدیک به 3000 مصرف‌کننده کوچک، محصولات فولاد مبارکه را مصرف می‌کنند. این شرکت با سهم حدود 5 درصدی از تولید ناخالص داخلی بخش صنعت، نقش مؤثر و غیرقابل انکاری در شکل‌گیری و رونق صنایع پایین‌دستی ایفا نموده و برای بیش از 350 هزار نفر اشتغال مستقیم و غیرمستقیم در کشور ایجاد نموده است، پس رشد و بالندگی این ثمره عظیم انقلاب اسلامی، تداوم‌بخش‌ حیات و سرزندگی سایر صنایع خواهد بود.
محمود اکبری، شرایط گذشته، حال و آینده فولاد مبارکه را تشریح نمود و افزود: طی سال‌های اخیر روند کاهش مصرف در بازار داخل به سبب رکود در بخش‌های محرک مصرف فولادی کشور به طور مستمر ادامه داشته است، به طوری که مصرف محصولات فولاد تخت از 11/5 میلیون تن در سال 89 به حدود 8/5 میلیون تن تقلیل یافت. علاوه بر این، روند افزایشی واردات محصولات فولادی تخت به کشور، به سبب نبود پوشش تعرفه‌ای مناسب، طی این مدت ادامه‌دار بوده و واردات در سال 94 که عمدتا در محدوده تولیدات داخلی بوده حدود 83 درصد بالاتر از دو سال قبل آن و 32 درصد بیشتر از سال 93 رشد را نشان می‌دهد به طوری که ورود انواع محصولات فولادی تخت به کشور، از مرز سه میلیون و هفتصد هزار تن گذشت. این عوامل سبب گردید تا اغلب تولیدکنندگان فولاد بالاجبار، بسیار پایین‌تر از ظرفیت خود فعالیت نمایند. تا جایی که در سال 94، ظرفیت بهره‌برداری شده شرکت‌های تولیدکننده محصولات فولادی تخت کشور به حدود 53 درصد رسید و فولاد مبارکه نیز برای اولین بار کمتر از ظرفیت خود فعالیت نمود.
وی تاکید کرد، این واقعیت تلخ در حالی رخ داده که توسعه صنعت فولاد به عنوان یکی از مهم‌ترین صنایع دارای مزیت نسبی در کشور که در سند چشم‌انداز 1404 تا 55 میلیون تن تولید (بیش از 2/5 برابر ظرفیت فعلی) هدف‌گذاری گردیده و فولاد مبارکه نیز با سهم 45 درصدی نقش عمده‌ای در آن ایفا می‌نماید را با چالش جدی مواجه نموده است. با توجه به شرایط فعلی و سرمایه‌بر بودن این صنعت، در صورت عدم حمایت‌های لازم از سوی دولت محترم، دستیابی به آن بسیار دشوار خواهد بود.
معاون فروش و بازاریابی شرکت فولاد مبارکه واردات محصولات فولادی را مهم‌ترین چالش خواند و تصریح کرد: تولیدکنندگان جهانی فولاد هرچند، در سال گذشته با کاهش شدید قیمت فروش محصولات روبرو شدند اما با توجه به کاهش چشمگیر قیمت مواد اولیه و انرژی در جهان، تولیدکنندگان جهانی فولاد توانستند با کاهش هزینه خرید مواد  اولیه و انرژی، بخشی از کاهش درآمد حاصل از کاهش قیمت فروش محصولات و حاشیه سود خود را جبران نمایند (کاهش قیمت جهانی سنگ‌آهن از 168 دلار بر تن به حدود 47 دلار بر تن و نفت از بشکه‌ای بیش از 100 دلار به حدود 40 دلار) اما شرایط برای تولیدکنندگان داخلی کاملا بر عکس بود و علاوه بر کاهش قیمت فروش محصولات، افزایش قیمت مواد اولیه و انرژي را هم تجربه کردند که این امر فشار مضاعفی را متوجه آنها نمود. بر این اساس دولت محترم با هدف جلوگیری از اعمال خسارات بیشتر برصنعت استراتژیک فولاد از ابتدای سال 93 اقدام به اصلاح تعرفه‌ها نمود، اما به دلیل تعریف تعرفه‌ها در سه گروه فولادهای ممزوج (کیفی) به میزان 4 درصد، ورق فولادی با ضخامت کمتر از 3 میلی‌متر به میزان 10درصد و سایر فولادهای تخت به میزان 15 درصد، واردکنندگان با بهره‌گیری از خلا موجود، نسبت به واردات انواع محصولات فولادی با کد فولادهای ممزوج و تعرفه 4 درصد اقدام نمودند و عملا اثر تعرفه وضع شده خنثی گردید و ضربه مهلکی بر پیکره صنعت فولاد کشور وارد آمد. رشد بی‌سابقه 960 درصدی واردات  آن نسبت به سال قبل و به لحاظ مقداری از 203/000 تن سال 93 به حدود 1/960/000 تن در سال 94 گواه این امر می‌باشد. علاوه بر آن باعث گردید که حدود 400 میلیارد تومان از درآمدهای تعرفه‌ای دولت نیز کاسته شود. با این حال با پیگیری‌های مستمر و تحلیل کارشناسان مرتبط در وزارت‌خانه‌های مربوطه، مجددا موضوع اعمال تعرفه‌ها مطرح و با اعمال افزایش مؤثر تعرفه‌ها از ابتدای سال جاری و مسدود شدن راه‌های دور زدن تعرفه‌ای، امکان افزایش تولید، حفظ و تداوم اشتغال صنایع فولاد مجددا احیا گردید.
وی شیوه قیمت‌گذاری فولاد مبارکه را از طریق بورس کالا خواند و گفت: از سال 1382 تاکنون به دنبال راه‌اندازی بورس کالا در کشور (براساس مصوبه هیئت محترم وزیران وقت و مجلس شورای اسلامی) با هدف ایجاد شفافیت در معاملات فولاد، فولاد مبارکه ضمن عرضه محصولات خود از طریق بورس کالا، همواره به گونه‌ای عمل نموده تا صرفا مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان نهایی دریافت‌کننده کالای عرضه شده باشند و از واسطه‌گری و سفته‌بازی جلوگیری به عمل آید که این امر همواره به تایید سازمان‌ها و سایر مراجع قانونی رسیده است.
گواه این امر، معامله حدود 36 میلیون تن از محصولات فولاد مبارکه از سال 1384 تاکنون از طریق بورس کالا و عرضه آن به تولیدکنندگان نهایی می‌باشد که اطلاعات کامل آن از طریق سایت بورس کالا و فولاد مبارکه قابل دسترس است.
در سنوات گذشته همواره قیمت محصولات فولاد مبارکه در حدود قیمت تمام شده واردات قرار داشته است که مکانیزم تعیین قیمت در بورس نیز مؤید این مطلب می‌باشد، لیکن در سال قبل که تولیدکنندگان چینی به پشتیبانی و پوشش حمایتی 17 درصدی دولت این کشور، اقدام به دامپینگ و عرضه گسترده محصولات خود به بازارهای هدف بدون حمایت تعرفه‌ای نمودند، امکان رقابت و عرضه محصولات زیرقیمت تمام شده از فولاد مبارکه سلب گردید و مشکل وجود تعرفه‌های متفاوت از جمله تعرفه فولادهای ممزوج (کیفی)، این نابرابری عرضه را برای تولیدکنندگان از جمله فولاد مبارکه در مقابل واردکنندگان کالا تشدید کرد به نحوی که اگر مدیریت مناسب اعمال نمی‌شد امکان ایجاد بحران‌های گوناگون دور از ذهن نبود. با این حال قیمت محصولات فولاد مبارکه در سال گذشته به دنبال کاهش تقاضای مؤثر در بورس کالا، روند نزولی به خود گرفت و حدود 16 درصد کاهش یافت. به دنبال افزایش قیمت‌های جهانی در سال جدید، مکانیزم بازار از طریق رشد نسبی تقاضا در داخل سبب اندکی افزایش در قیمت‌ها شد با این حال با توجه به اینکه همچنان بازار داخل وارد فاز رونق کامل نشده، قیمت‌های فولاد کماکان 7 تا 10 درصد پایین‌تر از قیمت‌های سال 93 می‌باشد که بدین ترتیب ادعای افزایش ناگهانی 65 درصدی قیمت ورق داخلی از سوی برخی افراد قویا از واقعیت به دور است.

معاون فروش و بازاریابی شرکت فولاد مبارکه، با اشاره به شرایط صادرات محصولات فولاد مبارکه افزود: با توجه به اینکه شرایط حضور در بازارهای صادراتی با بازار داخل متفاوت بوده و رقابت یکی از عوامل مؤثر و تأثیرگذار می‌باشد، تفاوت قیمت‌های فروش داخلی و صادراتی در تمامی دنیا امری بدیهی است کما اینکه در کشوری نظیر چین که بزرگ‌ترین صادرکننده فولاد در جهان است محصولات داخلی و صادراتی با اختلاف قیمت عرضه می‌گردد و تولیدکنندگان جهان نظیر چین، کره‌جنوبی و... در سال گذشته بخشی از زیان صادراتی خود را از محل فروش داخلی جبران نموده‌اند.
علاوه بر آن سیاست‌های صادراتی همواره باید ثابت، با دوام و بلندمدت باشد. بر این اساس فولاد مبارکه با توجه به قابلیت‌ها و توانمندی‌های خود طی سنوات گذشته توانسته بخشی از افت تقاضای داخل و نه تمامی آن را از طریق افزایش حضور در بازار صادرات جبران نماید. کاهش فروش فولاد مبارکه نسبت به سال قبل آن و موجودی بالای محصولات نیمه تمام در انبارها گواه این کاهش شدید تقاضا می‌باشد. با این حال هرگاه تقاضای داخلی افزایش یافته سهم فروش داخلی آن هم رشد داشته است.
با عنایت به موارد فوق و با توجه به روند نزولی و بی‌ثبات قیمت‌های جهانی طی هفته‌های اخیر و همچنین نبود چشم‌انداز اطمینان‌بخش در زمینه رشد مؤثر تقاضا در کوتاه مدت، تنها عاملی که می‌تواند روزنه‌ امیدی برای تولیدکنندگان داخلی فولاد باشد، حفظ پوشش حمایتی تعرفه‌های فعلی است که اعمال خدشه بر آن به مثابه ضربه دیگری بر پیکره صنعت فولاد کشور، از بین رفتن انگیزه سرمایه‌گذاری در این بخش و عدم تحقق اهداف سند چشم‌انداز خواهد بود.
اصفهان- محمدعلی شاه علی