رفتار اجتماعی شهروندان و اقدامات پیشگیرانه در روزهای سرد سال چگونه باید باشد؟-بخش‌نخست

همیاری کارآمد مردم و مسئولان زیر پوست شهر(گزارش روز)

کد خبر: ۶۱۳۸۲

تاریخ: ۰۱ آذر ۱۳۹۴ - ۱۹:۲۷

گالیا توانگر

حتما این جمله را بارها و بارها شنیده‌اید که تنها یک بارش کافی است تا خیابان قرق شود؛اما حقیقت این است که در روزهای بارانی و برفی شهروندان می‌توانند با اندکی همدلی و نگاه مهربان‌تر در کاهش و رفع برخی معضلات و مشکلات شهری با دست اندرکاران ارگان‌های مختلف از پلیس گرفته تا شهرداری همدلی و همیاری تنگاتنگی داشته باشند.تنها این‌گونه است که می‌توان روزهای سرد سال را با دلگرمی‌های جمعی پشت سر گذاشت و بهار با هم زیستن و زیبا زیستن را به شهر فرا خواند.درست است که معابر احتمال دارد از لحاظ مهندسی ایراد داشته و آبگیر و لغزنده باشند،اما راننده محترم شما هم می‌توانی با سعه صدر و قانونمندی باری از مشکلات ترافیکی شهر و جاده برداری.
در حالی که خیلی از ما امکانات و تجهیزات کافی و وافی برای گذران روزهای سرد داریم،هستند مسافران شهرستانی که به هر دلیلی به پایتخت سفر چند روزه‌ای داشته و توان پرداخت هزینه مسافرخانه‌ای را هم ندارند.به هر جهت نباید همه درراه ماندگان را با بر چسب بی‌خانمان و معتاد متهم کرد.ایجاد گرمخانه تدبیری در جهت ارائه امکانات اولیه به این قشر در روزهای سرد سال بوده است. ما شهروندان نیز می‌توانیم هر کاری که از دستمان بر می‌آید انجام دهیم  تا از کانالی درست امکانات لازم به دست نیازمند واقعی برسد.همه ما می‌توانیم با هر میزان امکانات و دانشی که داریم در صحنه کمک‌های روزهای سرد سال به محرومان حاضر شده و حماسه‌ای بهاری بیافرینیم. به هر جهت بی‌تفاوت زیستن و از حال دردمندان بی‌خبر بودن شایسته یک زندگی رو به تعالی نیست.
بخار گرفتگی شیشه و سرعت بالا
دو عامل در صدر تصادفات زمستانی
همه مسافران سر خود را به پنجره اتوبوس واحد چسبانده و نظاره گر مشاجره فیزیکی و لفظی راننده پراید و سواری هستند.هیچ یک از رانندگان حاضر نیستند  جای چرخ‌های خود را علامت گذاری کرده و کنار بکشند. باران مثل دم اسب می‌بارد. زن و بچه مردم در راه گرفتار شده‌اند. هر چه برایشان توضیح داده می‌شود که اگر پلیس از راه برسد در همان گام نخست به خاطر سد معبر کردنشان هر دو طرف جریمه خواهند شد،گوششان بدهکار نسیت.
سرهنگ عین الله جهانی مرد شماره یک ترافیک شهر تهران مهمترین نکاتی را که رانندگان در سطح معابر لغزنده روزهای بارانی و برفی باید رعایت کنند،این‌گونه متذکر می‌شود:«یکی از مهم‌ترین مواردی که در روزهای بارندگی و راه‌های پر مخاطره ولغزنده باید رعایت شود، سرعت مطمئنه  است.سرعت مطمئنه عدد و رقمی ندارد.بسته به شرایط جوی،وضعیت ترافیک، وضعیت روحی و روانی راننده تعیین می‌شود. سرعت مطمئنه  آن میزان سرعتی است که راننده قادر باشد وسیله را قبل شکل‌گیری حادثه کنترل کند. برای مثال سرعت مجاز در داخل شهر اگر 60 کیلومتر بر ساعت باشد،راننده مکلف است درهنگام دیدن عابر سرعت خود را پایین بیاورد و میزان رکود سرعت بستگی به شرایطی دارد که راننده در آن قرارگرفته است. سرعت مجاز در روزهای بارندگی که سطح معابر بسیار لغزنده هستند و اصطکاک لاستیک با آسفالت خیابان به حداقل ممکن می‌رسد،احتمال دارد حتی به 5 کیلومتر بر ساعت نیزکاهش یابد.»
سرهنگ جهانی معاون آموزش و فرهنگ ترافیک پلیس راهنمایی و رانندگی تهران بزرگ در ادامه به گزارشگر کیهان می‌گوید:«مورد دیگر که باید توسط رانندگان کاملا مورد توجه قرار گیرد،بخار گرفتگی شیشه هاست که میزان دید را تقلیل می‌دهد.رانندگان قبل از اقدام به رانندگی در روزهای بارندگی باید آزمایش کنند که برف پاکن ماشینشان درست عمل می‌کند.به هر جهت اکثر تصادفات در روزهای بارندگی بر سر دو عامل شکل می‌گیرند؛یا رانندگان دید لازم را ندارند و یا سرعت مطمئنه را رعایت نمی‌کنند.در روزهای بارندگی به دلیل لغزنده بودن خیابان و کاهش چشمگیرقدرت بازدارنگی اصطکاک بین لاستیک و آسفالت خیابان ممکن است لازم شود سرعت مطمئنه پنج تا ده برابر کاهش پیدا کند.»
قرق خیابان در زمان بارندگی
به چه دلیل ؟
از سرهنگ سوال می‌کنم:چرا با اندک بارندگی خیابان‌ها قرق می‌شوند؟وی پاسخ می‌دهد:«در روزهای بارندگی یکی از دلایل تشدید صف‌های تردد بروز تصادفات هستند.در زمان بارندگی تصادفات شهری 2 تا ۲/۵ برابر افزایش پیدا می‌کند.توصیه من به رانندگانی که دچار تصادف می‌شوند این است که با حفظ آرامش و احترام نسبت به یکدیگر ابتدا با تلفن همراهشان عکسی از محل حادثه تهیه کنند و سپس خودروها را به سمت راست جابه جا کرده تا پلیس از راه برسد. این‌گونه کمک قابل توجهی به ممانعت از ایجاد سد معبر و تشدید بار ترافیکی در روزهای بارندگی خواهند داشت.ضمنا اگر تلفن همراه ندارند،می‌توانند جای چرخ‌ها را علامت گذاری کنند.»
توصیه دیگر معاون آموزش فرهنگ ترافیک  این است که در روزهای خصوصا برفی برای رانندگی در بزرگراه‌های شمالی شهر و سر‌بالایی‌های لغزنده لازم است زنجیر چرخ و یا لاستیک یخ شکن داشته باشند.در غیراین صورت به حجم تصادفات و سد معبرها اضافه خواهد شد.ضمنا ما ناگزیریم در معابر پر خطر چه در داخل شهر و چه بزرگراه‌ها از تردد خودروهای بدون تجهیزات ممانعت به عمل آوریم.»
وی در تکمیل صحبت‌هایش می‌گوید:«حتی می‌توانند اندکی از مایع ضد یخ را در منبع آب مخصوص شستن شیشه‌ها بریزند تا از یخ زدن آب درون آن جلو گیری به عمل آورده وشیشه  پاک کن خودرو به درستی عمل کند.»
مقاوم‌سازی قبل از وقوع سیل
امسال میزان بارندگی‌ها به نحو چشمگیری افزایش یافته است.این به خودی خود خبر مسرت بخشی است، اما زمانی روزهای بارندگی به روزهای پر چالشی تبدیل می‌شوند که ما برنامه‌ای برای بروز مشکلات احتمالی در این روزها نداشته باشیم و یا از قبل با مقاوم‌سازی تمهیدات پیشگیرانه را به کار نگرفته باشیم.درهمین لحظه تنظیم گزارش خیلی از ساکنین نقاط روستایی بر اثر سیل در پی بارندگی‌های اخیر خانه و کاشانه خود را از دست داده‌اند. روستاهای ایلام در صدر آمار خسارت‌های وارده ناشی از بارندگی قرار دارند.این چالش‌ها کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی را بر آن داشت که جلسه‌ای اضطراری برای بررسی عمق خسارت‌ها و چگونگی کمک به آسیب‌دیدگان تشکیل دهد.
محمد فیروزی عضو کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی در گفت و گو با گزارشگر کیهان توضیح می‌دهد:«ما در کمیسیون عمران مجلس مباحث مربوط به مدیریت بحران در مناطق سیل‌زده کشور را مورد بررسی قرار دادیم. قرار بر این شد که یک گروهی از طرف کمیسیون به صورت نمونه از برخی مناطق بازدید میدانی داشته باشند و گزارش‌هایی را مبنی بر میزان خسارت‌ها و نیز کمک‌هایی که لازم است صورت پذیرد، تنظیم  کنند.بر اساس گزارش مجلس دولت قول مساعدت داده که برای ساماندهی کمک‌هایی داشته باشد.»
نماینده مردم نطنز و قمصر در کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی ضمن بیان اینکه جلساتی مشترک با مدیریت بحران، هلال‌احمر،وزارت بهداشت، بنیاد مسکن و وزارت راه و شهر‌سازی نیز برگزار کرده اند،صراحتا می‌گوید: «ما هر ساله در همین ایام این‌گونه  چالش‌ها را تجربه کرده و برای رفع مقطعی آنها هزینه‌هایی را متقبل می‌شویم،اما باید از خیلی قبل‌تر برای پیشگیری هزینه کنیم و برنامه داشته باشیم.ساماندهی،اطلاع رسانی و مقاوم‌سازی می‌توانند مراحل برنامه‌های پیشگیرانه باشند.قطعا جدی گرفتن و به اجرا درآوردن این مراحل می‌تواند خیلی بیشتر اثر گذار بوده و جلوی آسیب‌ها را بگیرد.»
مستقیما زیر درخت آتش روشن نکنید
مگر می‌شود از روزهای بارش گفت و درخت‌ها را فراموش کرد؟ تجربه نشان داده که شن پاشی‌ها به همراه نمک پاشی‌ها در خیابان بر روی ریشه درختانی که  در حاشیه خیابان قد علم کرده‌اند، اثرات سوء و جبران‌ناپذیری می‌گذارد.
با امیر حسین اعصاری معاون خدمات شهری و محیط زیست شهرداری منطقه 11 تهران برای نمونه عملکرد شهرداری‌ها در روزهای سرد سال گفت و گویی ترتیب داده‌ایم.وی ضمن بیان اینکه کلیه ادوات سنگین و نیمه سنگین این مجموعه آماده باش برای شن پاشی در زمان بارش برف هستند،در گفت‌و‌گو با گزارشگر کیهان می‌گوید:« امسال چهار سایت برفروبی هر کدام در یک ناحیه از منطقه 11  ایجاد کرده ایم.سایت مرکزی در ناحیه انبار نفت و در حاشیه پل جوادیه قراردارد.یکی از اقدامات خوب امسال این بود که از همان میزان شن و نمکی که در انبار ذخیره داشتیم،استفاده کرده ایم و بیشتر خریداری نکرده ایم.همان طور که می‌دانید نمک قاتل فضای سبز است.نمکی که در معابر پاشیده       می‌شود،توسط آب‌های بارندگی شسته شده و به خاک باغچه‌های کنار جدول‌ها نفوذ پیدا می‌کند.  درخت در زمستان خواب است،اما در بهار که بیدار می‌شود اولین جایگاه تغذیه‌ای اش خاک است. خاکی که درآن نمک نفوذ کرده موجب صدمه زدن به ریشه گیاه و خشک شدنش می‌شود.»
وی برای آگاهی دهی به مردم در ادامه توضیح می‌دهد:«در جلسات مستمری که داشته ایم توانسته ایم نقاط آبگیر را روی نقشه منطقه کاملا مشخص کنیم.همان‌طور که می‌دانید منطقه 11 شهرداری تهران از لحاظ واقع شدن پردیس حکومتی در این منطقه بسیار حائز اهمیت است. در بیست نقطه از مناطق آبگیر مشخص شده بر روی نقشه نظیرنقاط آبگیر در خیابان ولی عصر‌(عج)،حافظ و ابوسعید مخازن زرد رنگی ایجاد کرده و کیسه‌های شن و نمک درآنها قرار داده‌ایم. کیسه‌های شن،ماسه و نمک رنگ‌های متمایزی دارند.کیسه‌های سفید رنگ -که از دو رنگ دیگر حجمش کمتر است- حاوی نمک،کیسه زرد رنگ به نسبت یک به سه حاوی نمک و شن و کیسه قرمز رنگ حاوی ماسه خالی‌است. کیسه‌ها پنج کیلویی هستند.به هر جهت کارگران شهرداری در 60 پست طی سه شیفت کاری از قبل از شروع بارش تا بعد آن در منطقه مستقر می‌شوند تا در زمان بارش برف اقدام به شن پاشی داشته باشند.این گونه هم نیست که تنها از حجم زیاد نمک استفاده شود. براساس میزان یخزدگی و لغزندگی معبر از حجم‌های متفاوت کیسه‌های سه رنگ شن و ماسه و نمک  استفاده می‌کنند.»
این مقام مسئول در امر مدیریت محیط زیست شهری ادامه می‌دهد:«مردم برای نگهداری و حفاظت از درختان در زمستان می‌توانند  کمک حال ما باشند به این طریق که اکیدا از ایجاد آتش بطور مستقیم در زیر درخت خودداری کنند.
خیلی وقت‌ها دیده شده که گروهی ازافراد گذری برای گرم شدن اقدام به روشن کردن آتش در زیر درختان کنار جدول خیابان می‌کنند و برای جان گرفتن شعله بر روی تخته پاره‌هایی که جمع کرده‌اند نفت یا بنزین می‌ریزند.اگر برای ایجاد آتش از بنزین یا نفت استفاده شود،این مواد مثل نمک در خاک باقی مانده و در بهار که درخت بیدار می‌شود و می‌خواهد از خاک تغذیه کند،ریشه را خشک می‌کند.»