فروکش کردن هیجانات در بازارهای پولی و مالی

وقتی حنای توافق رنگ باخت

کد خبر: ۵۰۵۹۷

تاریخ: ۰۲ مرداد ۱۳۹۴ - ۱۹:۲۲

سرویس اقتصادی-
بازار سرمایه: در حالی که حباب بورس تحت تأثیر مذاکرات هسته‌ای آنچنان بزرگ شده بود که برخی کارشناسان اقتصادی حامی دولت با پیش‌بینی هجوم خریداران در بازار سهام از آنان می‌خواستند در خریدهای خود هیجان‌زده عمل نکنند! اما نماگرهای این بازار در هفته کاری پس از توافق هسته‌ای، این تحلیل‌ها را نقش بر آب کرد.
در جریان معاملات هفته گذشته بازار سرمایه، شاخص بورس برای چهار روز پیاپی منفی شد تا از زمان توافق هسته‌ای، این شاخص حدود هزار و 800 واحد سقوط را تجربه کند.
واکنش معکوس بازار سرمایه به محض رسانه‌ای شدن توافق هسته‌ای در سه‌شنبه هفته گذشته و اعلام برخی مفاد آن آغاز شد. بازار سرمایه تنها یک روز پس از این توافق یعنی در روز چهارشنبه، بیش از 600 واحد افت کرد. پس از تعطیلات عید فطر نیز بازار روند نزولی خود را حفظ کرد به‌طوریکه روز دوشنبه 600، سه‌شنبه 100 و چهارشنبه 400 واحد کاهش یافت تا در طی چهار روز کاری بعد از توافق حدود هزار و 800 واحد کاهش یابد.
در حالی که شاخص کل از چند روز مانده به توافق روند صعودی به خود گرفت و حتی در برهه‌ای کانال 69 هزار واحد را نیز فتح کرد، اما بر خلاف دیدگاه‌های افراطی نسبت به جهش بازار سرمایه پس از اعلام توافق، بسیاری از کارشناسان (از مدت‌ها پیش) نسبت به حبابی بودن بازار و رشد کاذب شاخص‌ها هشدار داده بودند.
گفتنی است رسانه های دولتی طی هفته گذشته سعی کردند با دلایل کم ارزش سقوط‌های پی‌در‌پی بورس را توجیه کنند، مثلا نزدیک شدن زمان برگزاری مجامع شرکت‌ها یا پیش‌خور شدن رشد بورس در روزهای قبل از توافق، این در حالی است که بازار سرمایه به عنوان ویترین اقتصادی کشور خیلی سریع دریافت که با توافق کذایی اخیر قرار نیست هیچ تحریمی لغو شود و یا حداقل در بازه زمانی چند ماهه این اتفاق بیفتد بنابراین حنای توافق خیلی زودتر از آنچه پیش‌بینی می‌شد نزد بازار سهام رنگ باخت و سهامداران عطای توافق کذایی دولت روحانی با غرب را به لقایش بخشیدند.
با استمرار این روند نزولی، رسانه‌های حامی دولت که پیش از این با شور زیاد بر فضای روانی شکل گرفته در بازارهای مالی موج ‌سواری کرده و دلایلی همچون نزدیک شدن زمان برگزاری مجامع شرکت‌ها یا پیش‌خور شدن رشد بورس در روزهای قبل از توافق را علت سقوط‌های پی‌در‌پی بورس معرفی می‌کردند، کم‌کم عقب‌نشینی کرده و ناچار شدند به ریشه‌یابی عوامل اصلی این سقوط بپردازند. در این رابطه خبرگزاری ایسنا به عنوان یکی از رسانه‌های حامی دولت، عامل اصلی ریزش بورس در روزهای بعد از توافق هسته‌ای را بی‌اعتقادی وزرای صنعتی دولت به بازار سهام دانست. این رسانه حامی دولت روحانی از قول مدیرعامل شرکت سرمایه‌گذاری ملی نوشت: اعتقاد نداشتن وزرای صنعتی به بازار سرمایه و تصمیمات نادرست در بخش اقتصادی، عامل اصلی ریزش بورس بعد از توافق هسته‌ای است.
بازار ارز و طلا: بر خلاف نوسانات بازار سرمایه، بازار ارز از ثبات بیشتری در هفته‌های اخیر برخوردار بوده است. دولتی‌ها که بارها بر عدم دخالت در اقتصاد تأکید می‌کردند، بازار ارز را به عنوان منطقه ممنوعه در برابر نوسانات بیرونی قرنطینه کردند. علاوه بر این در شرایطی که گفته می‌شد با نهایی شدن توافق هسته‌ای نرخ ارز افت خواهد کرد، اما به عنوان مثال نه تنها از کاهش قیمت دلار که در هفته‌های گذشته بصورت دستوری در حدود 3 هزار و 200 تومان نگه داشته شده بود، جلوگیری شد، که زمزمه‌هایی درباره تک‌نرخی شدن و افزایش این نرخ به گوش رسید.
در همین رابطه هفته گذشته معاون اقتصادی بانک مرکزی یکسان‌سازی نرخ ارز را نزدیک کردن نرخ رسمی (دولتی) ارز به نرخ بازار آزاد اعلام کرد. رئیس این بانک نیز یک روز بعد در واکنش به کاهش اندک نرخ ارز گفت: قیمت ارز تحت تاثیر یک خبر مهم مثل خبر توافق هسته‌ای روند کاهشی خواهد داشت اما مجددا به وضعیت قبل از خود بازمی‌گردد و متعادل می‌شود.
با اینکه برخی اعضای دولت یازدهم و رسانه‌های حامی آنان، گران شدن ارز را وسیله‌ای برای تخریب دولت قبل قرار داده بودند، به محض روی کار آمدن دولت جدید، سیف رئیس کل بانک مرکزی با کاهش نرخ ارز مخالفت کرد و سیاست تثبیت این نرخ در سطحی بالاتر از 3 هزار تومان را در پیش گرفت.
بالا بودن قیمت ارز از دو منظر دیگر نیز خطرناک دانسته می‌شود. یکی آنکه گفته می‌شود ثبات دستوری نرخ ارز به جهش ارزی منجر خواهد شد. از سوی دیگر بالا بودن نرخ ارز قیمت تمام شده کالاها را برای تولیدکنندگان داخلی که از نهاده‌های وارداتی استفاده می‌کنند افزایش می‌دهد، تا جایی که تولید کالا از نظر اقتصادی به صرفه نخواهد بود.
بازار سکه نیز در تیر ماه تحت تأثیر کاهش جهانی قیمت طلا، تغییرات قیمت ارز و مذاکرات هسته‌ای نوسانی 50 هزار تومانی را تجربه کرد و بطور میانگین حدود هشتصد و 90 هزار تومان خرید و فروش شد.‌