در گفت وگو با سردار احمد حق طلب، رئیس سازمان حفظ آثار دفاع مقدس سپاه و بسیج مطرح شد:

آسیب شناسی کتاب دفاع مقدس

کد خبر: ۴۷۱۵۰

تاریخ: ۲۳ خرداد ۱۳۹۴ - ۱۷:۵۳

سیدمحمد مشکوة الممالک

اشاره: پس از اتمام بیست و هشتمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب، از ناشران نمونه تقدیر شد که در حوزه دفاع مقدس، انتشارات فاتحان مقام اول را کسب کرد. جدیدترین محصول این انتشارات در نمایشگاه کتاب امسال، «خط تماس» بود که به قلم محمدرضا بایرامی به زندگی شهید احمدکاظمی می‌پردازد. به همین بهانه با سردار احمد حق‌طلب رئیس سازمان حفظ آثار و نشر دفاع مقدس سپاه و بسیج کل کشور گفت‌وگویی ترتیب داده‌ایم.
***
سردار احمد حق‌طلب در گفت‌وگو با کیهان اظهار داشت: من، ملت شریفمان و تمام آزادگان جهان، مدیون شهدای بزرگواری چون احمد کاظمی هستیم که نه تنها خودشان نقش موثری در پیروزی و موفقیت جمهوری اسلامی در تهاجم همگانی استکبار و رژیم بعث عراق داشتند، بلکه این شهید بزرگوار و امثال این شهید برای همه ملت‌های مظلوم و ستمدیده الگو هستند. آنها به انسان‌ها یاد دادند که با اتکا به خداوند می‌توان روی پای خود ایستاد و با روحیه ایثار و جهاد و شهادت می‌توان در مقابل ظلم ایستادگی کرد و به اهداف بلند خود رسید.
مسئول سازمان حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس سپاه و بسیج تصریح کرد: این فرصتی است تا از باب مسئولیتی که دارم و تعهدی که نسبت به شهید احمد کاظمی احساس می‌کنم چند کلامی پیرامون کتابی که اخیرا با نام «خط تماس» پیرامون آخرین لحظات عمر شریف این سردار بزرگوار جبهه‌های نبرد حق علیه باطل توضیحاتی دهم.
سردار حق طلب در این باره افزود: محمدرضا بایرامی در کتاب «خط تماس» حدود 24 ساعت پایانی عمر شریف سردار شهید احمد کاظمی را در قالب یک رمان به رشته تحریر در آورده است.
وی به تحقیقات وسیع نویسنده کتاب قبل از نگارش اشاره کرد و گفت: یکی از موفقیت‌ها و ویژگی‌های کتاب این است که در پرواز فانتوم که در نهایت سقوط کرد و همه سرنشینان آن از جمله شهید احمد کاظمی و تعداد زیادی از فرماندهان و همراهانشان به درجه رفیع شهادت رسیدند، با اینکه کسی از آن واقعه زنده بیرون نیامد که بتواند ساعات آخر را نقل کند، آقای بایرامی با اطلاعاتی که تا قبل از پرواز داشتند و نیز بر اساس تحقیق وسیعی که کردند توانستند با قدرت تخیل، لحظات پایانی عمر شهید کاظمی را از زمانی که وارد هواپیما شدند تا لحظه‌ای که هواپیما سقوط کرده به نحوی به نگارش در بیاورند که خواننده این بخش از زندگی شهید کاظمی را با لحظات و روزهای قبلش و خاطراتی که از دفاع مقدس داشته به راحتی می‌پذیرد و باور می‌کند.
سردار حق طلب خاطر نشان کرد: با توجه به اینکه آن لحظات با یک برگشت در لحظات خاص، خاطرات شهید کاظمی را چه از زبان خودش چه از قول دوستان و همرزمان نقل کرده، خواننده احساس می‌کند 24 ساعت پایانی عمر این شهید بزرگوار است ولی این 24 ساعت قریب هشت سال سابقه رشادت و ایثار و جوانمردی این شهید بزرگوار را ترسیم کرده است.
آسیب‌شناسی کتابخوانی
سردار حق طلب، در پاسخ به این سوال که درجهت ترویج فرهنگ کتاب‌خوانی چه اقداماتی باید صورت گیرد که جامعه ایرانی به سوی کتاب و کتاب‌خوانی روی آورد، گفت: مشک آن است که ببوید، نه آنکه عطار بگوید، کتاب فاخر و دارای محتوای مناسب، باید قلم و تالیف آن با سلیقه‌ها، اندیشه‌ها و گروه‌های سنی‌ متفاوت سازگار باشد.
رئیس سازمان حفظ آثار و نشر دفاع مقدس سپاه و بسیج افزود: به عنوان مثال باید برای گروه‌های کودک، نوجوان، جوان، دانشجو، خانم خانه‌دار، افراد تحصیل‌کرده، کم‌سواد، رزمندگان و اقشار متفاوت جامعه، با قلم متناسب با خود آنها کتاب‌هایی تولید شود، در عین حال روان و دارای محتوای ارزشمند باشد. در حقیقت کتاب باید طورری باشد که وقتی فرد آن را در دست می‌گیرد احساس کند که باید صفحه به صفحه آن را بخواند تا از هر صفحه اطلاعاتی را به دست آورده و به نتیجه پایانی کتاب برسد. باید اطلاعات خواننده هنگام خواندن کتاب لحظه به لحظه افزایش یابد. این زیربنای کار است که سبب تشویق مردم به کتابخوانی می‌شود. اگر چه باید زمینه و بستر مناسب نیز به وجود آید.
وی اظهار کرد: در راستای ترویج کتابخوانی مولفه‌های دیگری چون تغییر ‌ذائقه مردم از طریق آموزش و عادت دادن مهم است. غربی‌ها برای فروش محصولات غیرفرهنگی خود مانند مواد غذایی با طعم‌ها و شکل‌های مختلف چنان تبلیغ طولانی مدت دارند تا ذائقه مردم را به سمت و سوی محصول مورد نظر خود هدایت کنند. زمانی که مردم عادت کنند، ناخودآگاه خود دنبال محصول مورد نظر آنها خواهند رفت.ازاین روش تبلیغاتی می‌توان در دو جهت منفی یا مثبت استفاده کرد؛ منفی مانند غذاهای بی‌خاصیت و مثبت در راستای محصولات فرهنگی چون کتاب می‌تواند باشد.
سردار حق طلب عنوان کرد: در بخش اول باید به تالیف، محتوا، قلم و نثر روان کتاب توجه کرده سپس ذائقه مردم را از طریق تبلیغ با کتاب آشنا کنیم و در مرحله بعدی شرایط دسترسی به کتاب را مانند هر کالای دیگری فراهم کنیم.
وی افزود: افزون بر آنچه گفته شد باید کتاب‌های تالیفی به لحاظ ظاهر و قیمت نیز مناسب باشد، آنچه را که می‌گویم ما دو سال پیش درباره کتاب زندگی شهید فرهانیان تجربه کردیم. به این دلیل که طراحی روی جلد، رنگ، عکس، اسم، خط کتاب بسیار خوب بود سبب شد استقبال زیادی از این کتاب صورت گیرد.
سردار حق طلب گفت: وقتی که فرد کتابی را در نمایشگاه می‌بیند قبل از محتوا ، زیبایی ظاهری کتاب را مشاهده می‌کند. زمانی که زیبایی ظاهری با محتوای جذاب تکمیل شد سبب اشتیاق فرد به خواندن کتاب شده و آن را به دیگران نیز توصیه می‌کند.
رئیس سازمان حفظ آثار و نشر دفاع مقدس ابراز کرد: همه می‌دانند که بحث آشنا کردن جوانان و مردم با کتاب و کتابخوانی خواسته تاریخی رهبر معظم انقلاب است تا جوانان ما بتوانند تاثیرگذار باشند؛ هر کدام از آن حلقه‌های نام‌برده کم شود به طور قطع ما شکست خوردیم.امروز وضعیت کتاب و کتابخوانی در کشور ما حاصل عدم به‌هم پیوستگی این حلقه‌ها است.
استقبال از کتاب‌های دفاع مقدس
سردار حق طلب با اشاره به این که چرا کتاب‌ها و فیلم‌های دفاع مقدس مورد اقبال مردم قرار گرفته است و چرا مردم به این‌ موارد علاقه دارند، گفت: بخش عمده این خوانندگان خانواده شهدا، رزمندگان، ایثارگران یا جانبازان هستند یا از طریق فرزندان، پدران، برادران و همسران خود که در جبهه حضور داشته با دوران دفاع مقدس مانوس هستند؛ به همین دلیل این کتاب‌ها برای آنها با ارزش است.
وی افزود: از طرف دیگر، دوران دفاع مقدس و شهدای آن تنها موضوعی است که همه قومیت‌ها، ادیان و اقلیت‌ها در آن شرکت داشتند؛ یعنی اگر شما به دورافتاده‌ترین روستا یا شهری در ایران بروید پرچم برافراشته شده بر مزار یک شهید را در آنجا هم مشاهده خواهید کرد. وقتی مردم با چنین موضوعی هشت سال زندگی کرده باشند، طبیعی است که بحث دفاع مقدس و کتاب‌های آن برای آنها با ارزش و قابل توجه باشد.
سردار حق طلب در ادامه اظهار کرد: افزون بر این، خواندن کتاب‌های دوران دفاع مقدس به عنوان مثال خواندن خاطرات یک شهید، نوعی هم‌زادپنداری برای خواننده ایجاد می‌کند که خود، پدر، برادر یا فرزند شهید خود را می‌تواند در آن موقعیت تصور کند و این سبب جذابیت کتاب‌های مربوط به دوران دفاع مقدس می‌شود.
رئیس سازمان حفظ آثار و نشر دفاع مقدس، بیان کرد: افزون بر این، دفاع مقدس خود یک واقعه جذاب است، یعنی سختی‌ها، تلاش‌ها، رشادت‌ها، جنگ‌ها، اسارتها، امدادهای غیبی، معجزات اتفاق افتاده یا ویژگی‌های خوب فرماندهان، واقعی بوده و مردم ما قهرمانان واقعی را دوست دارند. وی در پاسخ به این سوال که اگر فردی بخواهد کتاب بنویسد، به چه سوژه از دوران دفاع مقدس بپردازد خوب است، گفت: من خود شخصا دوست دارم به موضوعاتی بپردازم که تا به حال به آن پرداخته نشده است، یعنی فکر می‌کنم هر کس که می‌خواهد در این زمینه کار کند باید دنبال تکرار و تقلید نرود.
سردار حق‌طلب افزود: در دوران دفاع مقدس به قسمت‌های برون‌مرزی که بچه‎های ما در قالب قرارگاه رمضان یا نصرت به عمق خاک دشمن رفته و عملیات می‌کردند کمتر پرداخته شده که فکر می‌کنم حوادث و اتفاقات جذابی دارد، البته من به همراه گروهی از نویسندگان مشغول تهیه خاطرات آن در قالب فیلم‌نامه برای سریال 52 قسمتی هستم، اگر فرصتی پیش آید که بخواهم قلم بزنم دنبال چیزی می‌روم که کمتر برای مردم مطرح شده باشد.
دلیل استقبال مردم
از کتاب‌های با تقریظ رهبری
رئیس سازمان حفظ آثار و نشر دفاع مقدس سپاه و بسیج، در پاسخ به این سوال که آیا کتاب‌های دفاع مقدس تا به حال توانسته اند حق مطلب را درباره هشت سال دفاع مقدس ادا کنند؟ عنوان کرد: می‌توان آنها را در حد خوب ارزیابی کرد، در برخی مسائل دوران دفاع مقدس برای به تصویر کشیدن به شکل فیلم یا نوشتن به شکل کتاب دست انسان باز است اما برخی را اگر نگویم غیرممکن اما بسیار دشوار و مشکل است.
وی افزود: کتاب‌های خوبی نوشته شده، به خصوص کتاب‌های اخیری که رهبر معظم انقلاب برای آنها تقریظ نوشته اند، نمونه کتاب‌هایی است که بر اساس خاطرات واقعی برخی فرماندهان و رزمندگان به رشته تحریر درآمده است و توانسته ارتباط خوبی با مردم برقرار کند.
سردار حق طلب بیان کرد: کتاب‌هایی چون «پایی که جاماند»، «من زنده‌ام»، «نورالدین پسر ایران»، «عباس دست طلا» و اخیرا کتاب «آن 23 نفر» و... تقریبا 43 کتابی را که حضرت آقا درباره دفاع مقدس تقریظ نوشته‌اند نمونه‌ کتاب‌هایی هستند که توانسته‌اند با مردم ارتباط خوبی برقرار کرده و مطلب را به خوبی انتقال دهند.
رئیس سازمان حفظ آثار و نشر دفاع مقدس، در صحبت پایانی خود گفت: به جوانان توصیه می‌کنم برای یک بار هم که شده یکی از این کتاب‌ها را مطالعه کنند. حضرت آقا به شهادت بزرگان ما در حوزه ادب و هنر یک ویژگی خاص، اطلاعات بسیار بالا و سلیقه گران بهایی نسبت به موضوع کتاب و کتاب‌خوانی دارند. ایشان با آن همه مشغله که در اداره کشور، منطقه و جهان دارند وقتی روی یک کتاب دست گذاشته آن را خوانده و قسمتی از آن را نقد می‌کنند نشان از ارزش آن کتاب دارد.
سردار حق طلب افزود: اگر جوانان ما تا امروز این کتاب‌ها را مطالعه نکردند توصیه می‌کنم یک بار امتحان کنند. من به طور قطع می‌گویم که اگر کسی یکی از این کتاب‌هایی را که نام بردم را شروع کند تا آن را تمام نکند رها نخواهد کرد. شما که این همه وقت برای سایر کتاب‌ها، اینترنت، تلویزیون و ... می‌گذارید یک یا دو ساعت در روز هم برای چنین کتاب‌های قرار دهید؛ به طور قطع لذت خواهید برد.
وی در پاسخ به این سوال که نظرتان راجع به اینکه مراجع نیز مانند رهبر انقلاب، کتاب هایی را خوانده و نظرات خود را اعلام کنند چیست؟ گفت: بسیار خوب است! به نظر من نوعی امربه معروف است که بالاتر از آن نیست. به طور قطع این تکلیف بر عهده ماست. به خصوص علما که نفوذ بیشتری دارند؛ در این مورد مسئولیت بیشتری هم دارند. زمانی که من شما را به انجام کاری توصیه کنم با زمانی که پدر شما به انجام کاری توصیه کند بسیار تفاوت دارد ؛ به طور قطع اطاعت شما از پدر بیشتر خواهد بود.اگر مراجع بزرگوار ما که نزد مردم از اعتماد و جایگاه بالایی برخوردارند درباره این کتاب‌ها توصیه داشته و امر به معروف کنند حتما از جانب مردم استقبال خواهد شد.