متن و تفسیر قرآن از خداست

کد خبر: ۴۵۳۵۳

تاریخ: ۰۲ خرداد ۱۳۹۴ - ۱۸:۲۹

قرآن به عنوان «جامع الکلم» از «جوامع الکلمِ» الهي به حساب مي آيد. پيغمبر(ص) هم از اين عطيه برخوردار شده است؛ چنانکه می فرماید: «أُعْطِيتُ جَوَامِعَ‏ الْكَلِم‏؛ به من جوامع الکلم بخشیده شده است.»( مستدرک الوسائل، طبرسی، ج2، ص529).
قرآن کتابی دارای محکمات و متشابهات و مجمل و مفصل است. البته بخشی از تفصيل در قرآن آمده و تفصیل جزیی و فرعی به عهده پیامبر(ص) گذاشته شده است؛ خداوند می فرماید: وَ أَنْزَلْنا إِلَيْكَ الذِّكْرَ لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ ما نُزِّلَ إِلَيْهِم؛ ما ذکر را به سوی تو فرو فرستادیم تا آنچه به سوی آنان نازل شده را تبیین کنی.(نحل، آیه 44) پس خداوند فرمود: تو مبيّن، مفسّر، شارح و تبيين کننده هستي؛ اما به اذن ما تبيين مي کني.
البته پیامبر(ص) از خودش تفسیر نمی کند، بلکه تبیین گری آن حضرت(ص) نیز براساس دانشی است که به ایشان از راه خاصی داده شده است؛ از این رو خداوند فرمود: وَ عَلَّمَكَ ما لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ؛ خداوند چیزی که نمی دانستی را به تو تعلیم داد. (نساء، آیه 113) پس پیامبر (ص) با آن علومي که به ایشان ياد داده شده، کتاب الهی را شرح می کند. بنابراين تفسير قرآن نظير شرح ساير متون نيست.
اینکه خداوند در آیه اول سوره هود می فرماید: كِتابٌ أُحْكِمَتْ آياتُهُ ثُمَّ فُصِّلَتْ مِنْ لَدُنْ حَكيمٍ خَبير؛ يعني اول به صورت مُتقن و جامع و بسته بود و سپس از خزائن الهی به میزان مقدر و معلوم نازل و تنزیل شده است(حجر/21).
به هر حال از آیات قرآن به دست می آید که تفسیر پیامبر(ص) نیز برابر انزال الهي است. لذا در آیه 7 سوره حشر می فرماید: ما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا؛ هر آنچه پیامبر(ص) برای شما آورده بگیرید و عمل کنید و هر آنچه را نهی می کند از آن پرهیز کنید.
این امرشامل عترت(ع) نیز می شود؛ زیرا همان طوری که پیامبر(ص) براساس تنزیل و تعلیم الهی مفسر است، اهل بیت عصمت و طهارت به عنوان عترت نیز بر اساس تعلیم الهی ،تفسیر کننده و تبیین گر قرآن هستند. از همین رو پیامبر(ص) می فرماید: «إِنِّي تَارِكٌ‏ فِيكُمُ‏ الثِّقْلَيْنِ كِتَابَ اللَّهِ وَ عِتْرَتِي‏». (مستدرک الوسائل،ج7، ص255).
از اینجا معلوم مي شود مفسّران حرف خدا را مي زنند، نه اينکه حرف خودشان را بزنند و اگر ديگران تفسير مي کنند؛ يعني ما با سراج و چراغِ عقل مي بينيم که خدا چه مي گويد، نه اينکه خدا اين چنين فرمود و ما اين چنين مي گوئيم!