پارساترین مردم از نگاه رسول خدا(ص)

کد خبر: ۴۴۷۱۱

تاریخ: ۲۶ ارديبهشت ۱۳۹۴ - ۱۷:۴۳

* محمدمهدی رشادتی

رسول‌اکرم(ص) فرمود: اورع الناس من ترک المراء و ان کان محقا - پارساترین مردم کسی است که از مجادله کردن و بگو مگو دوری گزیند هرچند حق با او باشد. (فرهنگ سخنان پیامبر اکرم(ص) ص 73 و 247)
همه ما در امور زندگی فردی و اجتماعی پیوسته با دیگران در ارتباط هستیم و با اطرافیان خود پیرامون مسائل گوناگون به بحث و گفت‌وگو می‌نشینیم. اما غالبا خروجی این‌گونه بحث‌ها به اختلاف و کدورت و سرانجام به کینه‌ورزی و دشمنی و گاه به دعوا و مشاجره می‌انجامد.
از پیامبر(ص) نقل است که هیچ بنده‌ای بطور  کامل حقیقت ایمان را دارا نمی‌شود مگر آن که دست از مجادله و لجاجت بردارد، گرچه بر حق باشد. (اخلاق شبر ص 227)
لذا شایسته است مطابق آموزه‌های دینی از روش‌های ناپسند جدال، بگومگو، جر و بحث، لجاجت، تحکم، پافشاری و اصرار، محکوم کردن، اعتراف گرفتن، توهین و دشنام، تحقیر و سرزنش، پرحرفی، مسخره کردن و شکلک درآوردن، تکرار ادعاها و... جدا خودداری کنیم.
برای این منظور بهتر است با اشخاص نادان، مغرور، متکبر، ناسزاگو و بددهن، بدبین، بدسابقه، شکاک، ستیزه‌جو و... به گفت‌وگو نپردازیم و تا می‌توانیم از آنان به دور باشیم.
پرهیز از مجادله در کلام و سیره بزرگان
یکی از شاگردان شیخ رجبعلی خیاط می‌گوید: روزی در بازار با یکی از مومنان بحث دینی و علمی داشتم. هرچه اقامه دلیل کردم زیر بار نرفت، قدری عصبانی شدم. ساعتی بعد خدمت شیخ رسیدم. تا مرا دید نگاهی به من کرد و فرمود: با کسی تندی کرده‌ای؟ جریان را گفتم، فرمود در این‌گونه موارد عصبانی نشو، بلکه شیوه ائمه‌اطهار(ع) را پیشه کن. اگر دیدی نمی‌پذیرد سخن را قطع کن. (کیمیای محبت ص 101)
روزی در مدینه شخصی خدمت امام‌حسین(ع) آمد و با غرور و بی‌ادبی به امام گفت: بیا بنشین تا در مباحث دین با هم مناظره کنیم. حضرت فرمود: ای مرد من نسبت به دین خودم آگاهی لازم را دارم و هدایت بر من آشکار است. اگر تو نسبت به دین آگاهی نداری برو و آموزش لازم را ببین.
ما را با جدال و فخرفروشی چه کار؟ شیطان انسان را وسوسه می‌کند و در گوش او زمزمه می‌کند و به او می‌گوید: برو با دیگران در مباحث دینی جدل کن تا تو را ناتوان و جاهل ندانند. (فرهنگ سخنان امام‌حسین(ع) ص 123)
امام هادی (ع) فرمود: ستیزه و مجادله کردن، دوستی دیرینه را بر هم می‌زند و گره محکم را می‌گشاید.
کمترین چیزی که در بگومگو و مجادله هست، این است که هر یک می‌خواهد بر دیگری چیره شود و این چیره‌جویی، عامل اصلی بریده شدن پیوند دوستی است. (میزان الحکمه ج 2 ص 573)
امام عسگری(ع) فرمود: مجادله مکن که احترامت از بین می‌رود و شوخی مکن که بر تو گستاخ می‌شوند.
امام صادق(ع) فرمود: هرگز با صاحب حلم و شخص نادان و کم خرد مجادله مکن. زیرا صاحب حلم، دشمن تو می‌شود و انسان کم خرد تو را اذیت می‌رساند و نیز فرمودند: مجادله‌ها عیوب آدمی را آشکار می‌سازد. (معراج السعاده ص 460)