موفقیت محققان دانشگاه تبریز در دارورسانی به بافت‌های سرطانی

پژوهشگران دانشگاه علوم پزشکی تبریز با استفاده از نانوذرات مغناطیسی موفق به ساخت نانو حامل‌های داروی ضد سرطان ریه شدند که این نانو حامل می‌تواند به کمک یک میدان مغناطیسی خارجی دارو را به بافت تومور انتقال دهد.

کد خبر: ۴۴۳۶۶

تاریخ: ۲۱ ارديبهشت ۱۳۹۴ - ۱۹:۳۵

به گزارش ایسنا، نانوذرات مغناطیسی اصلاح شده با کوپلیمرهای زیست تخریب‌پذیر، راهکاری امیدوارکننده برای انتقال هوشمند و کنترل شده داروها به بافت هدف، در راستای درمان سرطان‌ها، شناخته شده‌اند.
در این طرح که در مقیاس آزمایشگاهی صورت گرفته است، محققان به بررسی استفاده از این نانوذرات در نقش نانو حامل داروی آبدوست سیس پلاتین و تاثیر آن بر اثرات ضد سرطانی این دارو در مقایسه با حالت آزاد آن پرداخته‌اند.
به گفته دکتر ابوالفضل اکبرزاده، اگرچه داروهای دیگری نیز برای درمان سرطان ریه معرفی شده است، اما همچنان سیس پلاتین، با وجود داشتن عوارض جانبی فراوان، به عنوان اصلی‌ترین داروی شیمی درمانی این سرطان استفاده می‌شود.
وی در ادامه افزود: «استفاده از نانو داروها به ویژه نانو ذرات مغناطیسی پوشش داده شده با پلیمرهای زیست سازگار و زیست تخریب‌پذیر، به جای درمان سنتی و مرسوم شیمی درمانی، می‌تواند روشی مطمئن، مناسب و کم‌هزینه برای بیماران سرطانی باشد. با استفاده از سیستم‌های دارورسانی هدفمند می‌توان عوارض جانبی داروها را به حداقل رساند.»
اکبرزاده درباره مزیت استفاده از نانوذرات مغناطیسی اکسید آهن گفت: «این نانوذرات غیرسمی، سازش‌پذیر و قابل انتقال به محل‌های هدف‌یابی شده هستند. بنابراین نانو حامل مغناطیسی پلیمریزه شده به راحتی و با استفاده از میدان مغناطیسی خارجی، به طور هدفمند در محل بافت‌های سرطانی تجمع پیدا می‌کند. از طرفی با توجه به اینکه نانو حامل سنتز شده به PH محیط حساس است، نانو داروی ضد سرطان با تغییر محیطی این شرایط در بافت‌های سرطانی، به آسانی در سلول سرطانی رها می‌شود.»
به گفته وی، به کمک این نانو حامل می‌توان دوز مصرف سیس پلاتین را بدون کاهش اثرات درمانی آن کم کرده و سمیت دارو را نیز کاهش داد. بدین ترتیب اثرات مضر سیس پلاتین بر بدن نیز کاهش خواهد یافت.
این محقق در توضیح کامل‌تر نتایج حاصل شده عنوان کرد: «همان‌گونه که اشاره شد در این کار سنتز و بررسی عملکرد نانو ذرات مغناطیسی پوشش داده شده با کوپلیمرهای PLGA-PEG حاوی سیس پلاتین در درمان سرطان ریه مد نظر قرار گرفته است. مطالعات کشت سلولی (MTT assay) نشان داده که نانو ذرات بدون دارو هیچ سمیتی از خود نشان نمی‌دهند. همچنین درصد بقا و زنده ماندن سلول سرطانی وابسته به زمان است. به عبارتی با گذشت مدت حدود 24 تا 72 ساعت از زمان تزریق، این نانو ذرات بسته به میزان داروی بارگذاری شده، اثر کشندگی خود را حفظ می‌کنند. در حالی که در مورد داروی سیس پلاتین آزاد تنها در همان ساعت‌های اولیه (حداکثر تا 24 ساعت)، اثر کشندگی مشاهده می‌شود. پس از این مدت به دلیل حذف دارو از محیط بافت‌های سرطانی، دوباره باید سیس پلاتین تزریق شود که هر مرحله عوارض جانبی زیادی از خود برجای می‌گذارد.
همچنین بررسی پروفایل رهاسازی دارو از نانو ذرات مغناطیسی با پوشش پلیمری نشان می‌دهد که میزان رهاسازی دارو در محیط اسیدی، که شبیه محیط رشد سلول‌‌های توموری است، به مراتب بیشتر از محیط فیزیولوژیکی بدن و بافت‌های سالم است.»