سرایان، سرزمین آب‌انبارهای خراسان جنوبی(دیدنی‌ها)

شهرستان سرایان در شمال غربی استان خراسان جنوبی معروف به سرزمین آب‌انبارها با جاذبه‌های گردشگری و آثار تاریخی هر ساله پذیرای مسافران و گردشگران است.

کد خبر: ۴۱۲۲۴

تاریخ: ۱۸ فروردين ۱۳۹۴ - ۲۰:۱۷

بنابر آنچه از بررسی‌های باستان‌شناسی منطقه به دست آمده سابقه استقرار جوامع پیش از تاریخ در حوالی آیسک‌ سرایان به هزاره‌های چهارم و سوم پیش از میلاد می‌رسد.
سابقه تاریخی سرایان به دوران قبل از اسلام برمی‌گردد و سد تاریخی «زو» از یادگارهای باقی مانده آن دوران است و در دوره اسلامی نیز این منطقه بخشی از ایالت قهستان بوده که در همان نخستین سال‌های حمله اعراب به تصرف سپاه اسلام درآمد.سرایان با آب‌انبارهای فراوان که 14 باب آن در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است، لقب سرزمین آب‌انبارها را به خود گرفته و بزرگ‌ترین آب‌انبار پایین‌سرایان نام دارد.
آب‌انبارها بناهای عام‌المنفعه‌ای هستند که در مناطق خشک و بیابانی از اهمیت ویژه‌ای برخوردارند و هنوز از برخی از این آب‌انبارها استفاده می‌شود.آب‌انبار کاروانسرای سرایان جزو آب‌انبارهایی است که از سلامت زیادی برخوردار و آب مصرفی آن از قنات معروف زابر در فصل زمستان تامین و در فصول گرم سال مورد استفاده مردم منطقه قرار می‌گیرد.علاوه بر این آب‌انبار پنج آب‌انبار دیگر نیز در شهر سرایان است که هنوز مورد استفاده قرار می‌گیرند.
این آب‌انبار در میدان کوثر، در کنار حمام و کاروانسرای سرایان واقع شده و عناصر معماری آن، سردر ورودی، پلکان، پاشیر و مخزن می‌باشد.
سردر ورودی آن دارای طاق جناغی با تزیینات رسمی‌بندی است و پوشش پلکان به شیوه آهنگ اجرا شده که پس از آن فضای پاشیر و مخزن استوانه‌ای شکل بنا، با سقف گنبدی قرار دارد.
این بنا مربوط به دوره صفوی است و عمده‌ترین مصالح مورد استفاده در آن آجر می‌باشد و مهم‌ترین ویژگی اثر، تزئینات آجری به شیوه خفته و راسته و رسمی‌بندی گچی زیرطاق سردر ورودی است.این آب‌انبار دارای 39 پله و ظرفیت مخزن حدودا 350 مترمکعب می‌باشد که توسط میرتونی و به سفارش فاضل تونی احداث و در سنگ لوح بنا ذکر امام حسین(ع) و لعن یزید آمده است.
کاروانسرای سرایان، مسجد جامع سرایان، مقبره تورانشاه، آب‌انبار کاروانسرا، آب‌انبار کمال آیسک، برج حصار سه قلعه و قلعه قلاع‌ سرایان از جمله آثار ارزشمند و دیدنی برای مسافران و گردشگران است.کاروانسرای سرایان از آثار دوره صفوی است و به رباط‌ شاه عباسی معروف می‌باشد.«آب‌انبار کاروانسرا» به همراه کاروانسرا، حمام و بازار، یک مجموعه فرهنگی را تشکیل می‌دهند.