نگاهی به تاکتیک‌های خبری در مواجهه با حوادث تروریستی

ترور تصویری مسلمانان دستور کار رسانه‌های غربی

کد خبر: ۳۹۶۳۰

تاریخ: ۱۷ اسفند ۱۳۹۳ - ۱۹:۰۵

سیاوش رسولی

اتفاقاتی که در چندماه اخیر در استرالیا  و فرانسه رخ داد روی افکار عمومی اثر گذاشت.اثری که رسانه‌های غربی در ظاهر با آن مخالف هستند. اما آنچه در پنهان ماجرا می‌گذرد خبر از این می‌دهد که بسیاری از این رسانه‌ها خود عامل اصلی گسترش این موج هستند. آنچنان که بسیاری از این رسانه‌ها در همان دقایق ابتدایی با رخ دادن این حادثه و بهره گیری از نظریه تاثیر سی‌ان انی تلاش کردند تا افکار عمومی جهان را به سوی خاصی هدایت کنند.
نظریه تاثیر سی‌ان‌ان
در خدمت اسلام هراسی
از همان روز، فرید زکریا در شبکه سی‌ان‌ان به بررسی زوایای گوناگون این موضوع با تکیه بر تحلیل گفته‌های اسلام پرداخت. کارشناسانی که در بخش خبری سی‌ان‌ان در مقابل فرید زکریا به تحلیل این موضوع پرداختند این مسئله را با ذات اسلام هماهنگ می‌دانستند. درواقع نگاهی که در بسیاری از این رسانه‌ها درباره بنیان اسلام پیگیری شده شباهت عجبی با محتوای فیلم‌های اسلام هراسانه هالیوودی دارد. در بسیاری از این فیلم‌ها همچون «پادشاهی» یا «قطعه‌ای از بهشت» یا فیلم‌های مرتبط با حوادث یازده سپتامبر دقیقا سعی شده تا تعریفی مطابق با یک برداشت افراطی از اسلام ارائه شود.
سایر رسانه‌های غربی نیز با استفاده از نظریه تاثیر سی‌ان‌ان از همان لحظه وقوع این حوادث مشکوک به پوشش خبری گسترده‌ای درباره آن پرداختند. آن چنان که شبکه بی‌بی‌سی انگلیس درباره حادثه گروگان گیری فرانسه از همان ابتدا بر واژه‌هایی همچون «ایرانی مسلمان» تاکید کرد وخاطرنشان ساخت که این شخص به دلیل عقاید ایدئولوژیک خود دست به چنین کاری زده است.
مسلمانان زیر فشار اسلام هراسی
کارشناسان بسیاری از رسانه‌های غربی هم در هفته‌های گذشته دقیقا همین کار را انجام می‌دهند. آنها براساس خط ومشی این رسانه‌ها، اسلام را دین وحشت می‌خوانند، مسلمانان را جهادگران تروریست عنوان می‌کنند و درنهایت تاکید دارند که دین اسلام به مسلمانان دستور کشتار غیرمسلمان‌ها را می‌دهد. هدف این رسانه‌ها ایجاد نوعی بدبینی شدید نسبت به اسلام است. هدفی که در نهایت موجب تحت فشار قرار گرفتن بیش از پیش مسلمانان در غرب می‌شود.
ایجاد تسلسل خبری
برای نتیجه گیری مطلوب
این در حالی بود که شبکه «فرانس 24» با اشاره به اینکه بسیاری از مسلمانان با مقاصد مشکوک به کشورهای اروپایی پناهنده می‌شوند بطور تلویحی از این گفت که شهروندان اروپایی باید نسبت به حضور مسلمانان در اروپا واکنش شدید نشان دهند. درواقع راهی که این رسانه برای تحریک افکار عمومی علیه شهروندان مسلمان ساکن غرب انتخاب کرده در چند هفته گذشته با تایید بسیاری از رسانه‌های دیگر همراه شد. باید توجه داشت که شبکه‌هایی همچون ان‌بی‌سی نیوز و سی‌ان‌ان به شکلی در کنار چند اتفاق اخیر موج خبری ایجاد کرده‌اند که سبب می‌شود مخاطب در نهایت همه این اتفاقات را به یکدیگر وصل کند و نتیجه گیری کند. نتیجه گیری که دلخواه این رسانه‌ها در راستای اسلام‌هراسی است. درواقع تلاش برای اتصال این حوادث در این رسانه‌ها از مهمترین استراتژی‌های مدنظر آنهاست.چرا که تمام نتیجه گیری به پیوند دادن این حوادث به یکدیگر در ذهن مخاطب بستگی دارد.
ایجاد ارتباط میان تروریسم و پرونده هسته‌ای ایران!
در این بین نباید فراموش کرد که این اتفاقات با مذاکرات هسته‌ای ایران هم همراه شده است که این موضوع از ذهن این رسانه‌ها دور نماند. به ویژه درباره ماجرای گروگان گیری در استرالیا، مجموعه شبکه‌های صدای آمریکا و همچنین بی‌بی سی فارسی تلاش کردند تا ارتباط جدی میان این موضوع و مسئله هسته‌ای شدن ایران برقرار کنند. صدای آمریکا در بخش انگلیسی به این اشاره کرد که روی دادن حادثه استرالیا آن هم از سوی یک روحانی شیعه نشان‌دهنده بنیاد گرایی شدید از سوی ایران است. حتی کار به جایی رسید که برخی کارشناسان ایرانی که در غرب ساکن هستند در این شبکه‌ها و حتی شبکه‌های عربی همچون العربیه ،اعلام کردند که حاکمیت ایران پشت این ماجراست. همه اینها نشان می‌دهد که این رسانه‌ها علاقه زیادی به برقراری ارتباط میان این حادثه با پرونده هسته‌ای ایران دارند.
فشار بر ایران با حربه تروریسم دولتی
دنیس راس، عضو شورای سیاست خارجی آمریکا با حضور در شبکه فاکس نیوز عنوان کرد که ایران در هر دو اتفاق استرالیا و فرانسه نقش داشته! این مقام ارشد آمریکایی تاکید کرد که این مسئله ضربه شصت ایران به کشورهای غربی است. این در حالی بود که دویچوله آلمان هم در شرایطی مشابه تاکید کرد که حوادث اخیر نشان می‌دهد که حاکمیت ایران همچنان بر ادامه تروریسم دولتی تاکید دارد. موضوعی که در نگاه رسانه‌ها می‌تواند به اهرم فشار بر ایران در مذاکرات مبدل شود. از طرف دیگر به نظر می‌رسد که این رسانه‌ها در شرایط امروز برای تحت فشار قرار دادن ایران در ابعاد مختلف سیاسی وحتی نظامی به چنین اتفاقاتی نیاز داشتند.
تصویرسازی برای مخاطب
با ترکیب خبرها
از طرف دیگر برخی از کارشناسان براین باورند که اسلام هراسی که در شرایط فعلی و پس از دو اتفاق اخیر در استرالیا و فرانسه به راه افتاد ارتباط مستقیمی با پیوست کردن اعمال داعش با اصل دین اسلام است. موضوعی که رسانه‌های غربی هر چند در ظاهر آن را انکار می‌کنند اما با نامگذاری داعش با عنوان دولت اسلامی، نشان داده‌اند که در خفا به دنبال ایجاد ارتباط میان اسلام‌هراسی با رفتار داعش هستند. نباید فراموش کرد که بسیاری از شبکه‌های خبری دنیا از جمله شبکه‌های وابسته به باند رسانه‌ای مرداک در طول این چند ماه اخیر تصاویر اتفاقات استرالیا و شارلی ابدو در فرانسه را در کنار حرکت‌های خشونت آمیز داعش به تصویر کشیده اند. در جنگ روانی رسانه ای، این مسئله تنها زمانی رخ می‌دهد که یک رسانه بخواهد ارتباطی جدی میان دو اتفاق برقرار کند. به این معنی که نمایش دو تصویر پشت سر هم می‌تواند برای مخاطب بطور ناخودآگاه تداعی‌کننده ارتباط این حادثه با رفتارهای افراطی داعش باشد.
باید توجه داشت که در مقابل این امواج، قتل پی‌در پی جوانان مسلمان در آمریکا از سوی بسیاری از رسانه‌های غربی همچون سی ان ان یا فرانس 24 مسکوت ماند. این رسانه‌ها تنها به اندازه سرخط صبحگاهی این اتفاق را پوشش دادند.