ضرورت بازنگری رقم کالابرگ برای حفظ قدرت خرید مردم

کد خبر: ۳۳۰۶۷۱

تاریخ: ۱۲ ارديبهشت ۱۴۰۵ - ۲۱:۵۰

سه سناریو برای بازنگری رقم کالابرگ ارائه شده که اکنون و در آستانه اردیبهشت، نیازمند تصمیم‌گیری فوری است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، در ماه‌های گذشته قیمت بسیاری از کالاهای اساسی با سرعتی بیش از انتظار بالا رفته است. این رشد قابل توجه، نه‌تنها اثر تورمی حذف ارز ترجیحی را تشدید کرد، بلکه فاصله میان قیمت واقعی سبد مصرف خانوار و رقم کالابرگ را افزایش داده است.
به همین دلیل، وزارت کار در ماه‌های اخیر سه سناریوی رسمی برای بازنگری رقم کالابرگ ارائه کرده؛ سناریوهایی که اکنون و در آستانه اردیبهشت، نیازمند تصمیم‌گیری قطعی و فوری هستند.
افزایش رقم کالابرگ
براساس سبد 2800 کالری
سبد واقعی مصرف؛ پرهزینه اما نزدیک‌ترین گزینه به واقعیت معیشت است. در یک سناریوی پیشنهادی، افزایش رقم کالابرگ بر مبنای سبدی از کالاها تعریف شده که 2800 کالری روزانه مورد نیاز هر فرد را پوشش می‌دهد. این سبد شامل گروه‌های متنوع‌تری از مواد غذایی است و برخلاف تصور، بسیاری از اقلام آن (مثل نان، ماکارونی، میوه و سبزیجات) چندان وابسته به نرخ ارز نیستند اما در ماه‌های اخیر به‌شدت افزایش قیمت داشته‌اند.
تکیه بر سبد 11 قلم اولیه
این گزینه محافظه‌کارانه با تمرکز بر کالاهای اساسی مشمول یارانه است. در سناریوی دوم، مبنای محاسبه افزایش رقم کالابرگ همان 11 قلم اولیه است که طرح با آن آغاز شد و شامل برنج، روغن، ماکارونی، حبوبات، قند و شکر، شیر، ماست، پنیر، گوشت قرمز و انواع گوشت سفید است. در این مدل، خبری از میوه، صیفی‌جات و اقلام مکمل نیست.
این سناریو از نظر محاسباتی ساده‌تر و از نظر هزینه‌ای محدودتر است، اما ضعف اصلی آن این است که با سبد واقعی خانوار فاصله دارد و ممکن است نتواند فشار تورمی ماه‌های اخیر را به‌درستی جبران کند.
افزایش حداقل 25 درصدی براساس مابه‌التفاوت نرخ ارز
در سناریوی سوم، مبنای افزایش کالابرگ، تفاوت نرخ ارز پس از حذف نرخ 28 هزار و 500 تومانی است. مسیر تغییر نرخ ارز چنین بوده است که پیش از دی‌ماه، بخشی از کالاها ارز 28 هزار و 500 تومانی دریافت می‌کردند و گروهی دیگر با ارز تالار اول یعنی حدود 70 هزار تومان تأمین می‌شدند.
پس از اجرای کالابرگ، تمامی کالاهای اساسی به تالار دوم منتقل شدند. در نتیجه آن نرخ ارز تا حدود 112 هزار تومان افزایش یافت.
بر مبنای این اعداد، حداقل
25 درصد مابه‌التفاوت باید در رقم کالابرگ جبران شود.
مشکل سناریوی سوم این است که تورم کالاهای اساسی در ماه‌های اخیر بیشتر از تورم ارز بوده است. به‌عبارت دیگر، اگر تنها مقدار افزایش ارز ملاک قرار بگیرد، افزایش قیمت واقعی خوراکی‌ها جبران نشده و مردم باز هم متضرر می‌شوند. با این حال محدودیت مهمی وجود دارد یعنی منبع دیگری جز مابه‌التفاوت نرخ ارز برای جبران رقم کالابرگ در بودجه دیده نشده است.
ضرورت تصمیم‌گیری فوری
با توجه به وعده‌ای که دولت هنگام اجرای طرح در دی‌ماه داده بود (یعنی افزایش رقم کالابرگ همزمان با افزایش قیمت کالاهای اساسی) اکنون افکار عمومی انتظار دارد پیش از صدور کالابرگ اردیبهشت تصمیم نهائی گرفته شود.
اجرای افزایش رقم کالابرگ از اردیبهشت یا خرداد، نه یک اقدام تشریفاتی، بلکه ضرورتی فوری برای جلوگیری از کاهش بیشتر قدرت خرید خانوارها است. در عین حال این انتظار وجود دارد تا رقم کالابرگ حداقل براساس مابه‌التفاوت نرخ ارز افزایش پیدا کند یا در صورت امکان، به سناریویی نزدیک‌تر به سبد واقعی مصرف این افزایش صورت بگیرد. بلکه بتواند بخشی از فشار معیشتی خانوارها را جبران کند و اعتماد عمومی به طرح کالابرگ را حفظ نماید.