گزارش کیهان از طرح بازنویسی قرآن‌های سوخته در فتنه اخیر

آتش، حریف حقیقت نخواهد شد

کد خبر: ۳۲۸۲۱۶

تاریخ: ۰۱ اسفند ۱۴۰۴ - ۲۰:۲۵

سرویس اجتماعی- مهدی برازنده:
پس از تعرض به برخی مساجد و سوختن قرآن‌ها در حوادث تروریستی اخیر، جمعی از اساتید خوشنویسی با حمایت سازمان زیباسازی شهر تهران بازنویسی صفحات آسیب‌دیده را آغاز کرده‌اند.
به گزارش کیهان، «این مفاهیم وحدت‌بخش، تعالیم متعالی و الهام‌بخش و انسان‌ساز، جامعه‌ساز، تمدن‌ساز، برای جوامع بشری، هرگز نمی‌سوزد، ابدی است، تا زمین، زمین است و زمان، زمان، باقی است، آتش توهین و تحریف حریف حقیقت نخواهد شد.» این جملات را شهید رئیسی در هفتادوهشتمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد و در واکنش به هتک حرمت به قرآن کریم توسط یک فرد معلوم‌الحال سوئدی عنوان کرد.
آتش، ابزار تخریب است؛ اما «حقیقت»، با آتش از میان نمی‌رود. متاسفانه سوختن صفحات مبارک قرآن این‌بار در جریان فتنه و شبه‌کودتای دی‌ماه در برخی مساجد ایران عزیزمان و توسط تروریست‌ها تکرار شد؛ اما حقیقت قرآن نه‌تنها نسوخت و از بین نرفت که این صفحات مبارک، امروز زیر قلم خوشنویسان و هنرمندان، دوباره جان می‌گیرند.
در پی حمله تروریست‌ها به مساجد و سوختن کتب آسمانی، جمعی از خوشنویسان کشورمان در اولین روز ماه مبارک رمضان، در موزه خوشنویسی تهران با حمایت سازمان زیباسازی شهر تهران اقدام به احیای صفحات سوخته برخی از همین قرآن‌ها به صورت اثری هنری
کردند.
مجتبی صادقی، استاد خوشنویسی که مبدع این طرح است، درباره چگونگی شکل‌گیری این کار به کیهان گفت: «ایده بازنویسی قرآن‌های سوخته پس از اغتشاشات به ذهنم رسید؛ زمانی که متوجه شدم در جریان این فتنه، متاسفانه برخی مساجد مورد تعرض قرار گرفته و قرآن‌ها به آتش کشیده شده‌اند. به نظرم رسید باید آیات کلام‌الله مجید را به همان حالتی که بوده برگردانیم.»
وی با بیان اینکه بخش‌هایی از این قرآن‌ها با وجود سوختگی، سالم باقی مانده بود، افزود: «تصمیم گرفتیم قسمت‌های آسیب‌دیده را بازنویسی کنیم و آن را در کنار بخش‌های باقی‌مانده قرار دهیم تا این صفحات نه‌تنها احیا شوند، بلکه در قالب یک اثر هنری عرضه شوند.»
از بازنویسی تا خلق اثر هنری
صادقی، این اقدام را از الطاف الهی می‌داند و معتقد است: «خداوند خودش وعده حفظ قرآن را داده است و شاید ما در این مسیر تنها وسیله‌ای برای تحقق این وعده باشیم.»
براساس توضیحات این هنرمند خوشنویس، هدف این طرح «مرمت» به معنای تخصصی آن نیست، زیرا اغلب قرآن‌های آسیب‌دیده چاپی بوده و امکان مرمت فنی ندارند. آنچه در این طرح دنبال شد، بازنویسی آیات سوخته و تبدیل صفحات نیم‌سوخته به تابلوهای خوشنویسی است. به این صورت که بخش‌های سالم صفحه باقی می‌ماند و قسمت‌های سوخته بازنویسی می‌شود. سپس مجموعه آن در قالب تابلوهای هنری در سطح شهر ارائه خواهد شد تا این اثر، بیش از گذشته در معرض دید عموم قرار گیرد.
در این طرح، ۲۰ نفر از اساتید دارالکتابه جمهوری اسلامی ایران مشارکت دارند.
مشارکت نهادهای فرهنگی
به گفته صادقی، پس از طرح اولیه ایده، موضوع به سازمان زیباسازی شهر تهران ارائه شد و با حمایت مهدی مذهبی، مدیر سازمان زیباسازی، زمینه اجرای آن فراهم شد. بر این اساس مقرر شده است آثار تولیدشده در قالب نمایشگاهی عرضه شود و تصاویر آن نیز بر عرشه پل‌های هوایی تهران نصب شود تا پیام این حرکت فرهنگی به‌صورت گسترده در سطح شهر دیده شود.
این قرآن‌ها از یکی از مساجد تهران تحویل گرفته شده است و در ادامه این مسیر، برنامه بازنویسی و بازآفرینی مفاتیح آسیب‌دیده در مساجد نیز در دستورکار قرار دارد.
خطوط مورد استفاده در این پروژه عمدتاً در قالب نسخ نیریزی و نسخ فارسی است و در مواردی که قرآن‌ها به خط نسخ عربی عثمان‌طه چاپ شده‌اند، بازنویسی آن توسط استاد مجتبی صادقی و استاد محمدحسن طاهری انجام می‌شود.
نکته قابل‌توجه آن است که حتی قطعات کوچک باقی‌مانده از صفحات سوخته، ولو چند سانتی‌متر از یک کلمه، کنار گذاشته نمی‌شود و قرار است از همان بخش‌ها نیز آثاری هنری خلق شود.
طراح این اقدام فرهنگی می‌گوید: «علاوه بر این اقدام، در نظر داریم بزرگ‌ترین کتیبه دست‌نویس سوره قدر را که اثری منحصربه‌فرد در جهان خواهد بود، کتابت کنیم؛ چراکه این اثر به‌صورت دست‌نویس و با محوریت سوره مبارکه قدر تهیه خواهد شد.»
فرهنگ آتش‌زدنی نیست
محمدحسن طاهری، یکی دیگر از اساتید خوشنویسی که در این طرح همراه با سایر اساتید به بازنویسی قرآن‌های آسیب‌دیده می‌پردازند، به کیهان گفت: «این طرح یک اقدام نمادین است، ما هم خوشحالیم که در این کار خداپسندانه و فرهنگی مشارکت می‌کنیم. فرهنگ آتش‌زدنی نیست، آنهایی که پیش از این هم در خارج از کشورمان این اقدام را انجام داده بودند، به جایی نرسیدند، همان‌طور که کسانی که در طول تاریخ به آتش‌زدن کتاب خدا پرداخته بودند، عقوبت شدند.»
آنچه در این میان قابل‌توجه است، تبدیل یک رفتار تخریبی به حرکتی تولیدی و فرهنگی است؛ پاسخی هنرمندانه به اقدامی که قصد داشت نماد ایمان مردم را هدف قرار دهد. اگر در آن روزها عده‌ای تروریست با آتش به جان صفحات مبارک و نورانی قرآن افتادند، امروز جمعی از هنرمندان ایرانی با قلم خود، همان صفحات را به اثری ماندگار بدل می‌کنند.
آتش می‌تواند کاغذ را بسوزاند، اما حقیقت را نه؛ همان‌گونه که شهید رئیسی گفت: «آتش توهین و تحریف، حریف حقیقت نخواهد شد.»