دردسرهای اورانیوم غنی شده فرانسه برای دولت نیجر

کد خبر: ۳۲۸۰۶۵

تاریخ: ۲۸ بهمن ۱۴۰۴ - ۲۱:۱۴

بر‌اساس گزارش رسانه انگلیسی، یک محموله عظیم هزار تُنی اورانیوم که از معادن شمال نیجر به شهر «نیامی» پایتخت منتقل شده، اکنون در یک پایگاه هوائی این کشور آفریقایی در معرض تهدید جدی از سوی گروه تروریستی داعش قرار دارد.
با این که فرانسه از نیجر اخراج شده اما، دردسرهای حضور طولانی‌مدت این کشور استعمارگر برای این کشور آفریقایی هنوز باقی است. آن‌طور که فایننشال‌تایمز نوشته است حکومت نظامی نیجر دستوری در حدود سه‌ماه پیش برای منتقل کردن یک محموله هزار تُنی کیک زرد (اورانیوم فرآوری‌شده) از معادن «آرلیت» در شمال این کشور آفریقایی به یک پایگاه هوائی در شهر نیامی صادر کرد اما این محموله با توجه به چالشی که مقامات نظامی نیجر برای فروش آن به شرق و غرب دارند تبدیل به یک «بن‌بست استراتژیک» شده و در تیررس گروه‌های تروریستی قرار گرفته است.
براساس این گزارش،  این محموله که توسط حکومت نظامی نیجر از شرکت هسته‌ای فرانسه (اورانو) توقیف شده، به یک بمب ساعتی در قلب آفریقا تبدیل شده است. اکنون این محموله که نیجر در تلاش برای فروش آن در بازارهای جهانی بوده اما هنوز خریداری برای آن نیافته، در پایگاهی هوائی در نیامی انبار شده است؛ پایگاهی که به تازگی هدف یک حمله خونین تروریست‌های داعش قرار گرفت. کارشناسان امنیتی نسبت به احتمال دستیابی عناصر این گروه تروریستی به این مواد رادیواکتیو هشدار جدی می‌دهند.
به گزارش ایسنا، طبق گزارش‌های منتشر‌شده کشور نیجر که یکی از فقیرترین کشورهای جهان محسوب می‌شود، پیش از شورش ۲۰۲۳ علیه حکومت غربگرای سابق، یک‌چهارم اورانیوم طبیعی نیروگاه‌های هسته‌ای اروپا را تأمین می‌کرد. اما اکنون حاکمان نظامی فعلی این کشور که علاوه‌بر مواجهه با چالش‌آفرینی‌های حقوقی و اقتصادی غربی‌ها با چالش نبرد با تروریسم نیز روبه‌رو هستند، برای پرکردن خزانه خود به فروش این اورانیوم که ارزش آن حدود ۲۴۰ میلیون دلار برآورد می‌شود، چشم دوخته‌ و به دنبال فروش آن با دور زدن محدودیت‌ها هستند.
فایننشال‌تایمز می‌افزاید: «با توجه به اینکه هر خریدار عادی این محموله بلافاصله با شکایت فرانسه مواجه خواهد شد، نیجر به دنبال فروش این محموله به دولت‌هایی که از نظر غرب «یاغی» تلقی می‌شوند، بوده و به گفته برخی تحلیلگران، روسیه که نیروی نظامی کوچکی را در این کشور آفریقایی مستقر کرده محتمل‌ترین گزینه برای خرید این اورانیوم است». طبق این گزارش، پاریس در تلاش‌هایی در پشت صحنه به دنبال تداوم کنترل این محموله اورانیوم است؛ اورانیومی که از معادنی استخراج شده که برای چندین دهه تحت اداره شرکت فرانسوی «اورانو» قرار داشتند. شرکت فرانسوی «اورانو» که دارایی‌هایش در نیجر ملی شده، با طرح دعوی قضائی در مراجع داوری بین‌المللی تلاش می‌کند جلوی هرگونه فروش را بگیرد. این شرکت تأکید کرده که علیه هر شخص ثالثی که در این معامله دخالت کند، اقدام قانونی خواهد کرد. یک مقام وزارت خارجه فرانسه نیز اعلام کرده که پاریس از نیجر خواسته از هرگونه انتقال یا فروش این اورانیوم خودداری کند.
به نوشته فایشننشال‌تایمز اواخر ژانویه گذشته (دی)‌، گروه تروریستی داعش به فرودگاه بین‌المللی نیامی و پایگاه نظامی مجاور آن که محل نگهداری اورانیوم است، حمله کرد. اگرچه داعش مدعی شده این حمله مدت‌ها قبل از انتقال اورانیوم برنامه‌ریزی شده بود، اما این رویداد به‌وضوح آسیب‌پذیری امنیتی این محموله استراتژیک را نشان داد. نشریه هفتگی داعش موسوم به «النبأ» در گزارشی هشدار داده که در حملات بعدی «حتماً اعضای این گروه این محموله اورانیوم را پیدا خواهند کرد». این گزارش می‌افزاید اگر نیجر موفق به فروش این محموله اورانیوم هم بشود، مشکل نحوه انتقال این مواد خطرناک از مسیری امن نیز وجود خواهد داشت. گمانه‌زنی‌ها حاکی از آن است که این محموله باید از مسیر خاکی و از طریق کشورهای بورکینافاسو و توگو به بندر لومه منتقل شود؛ مسیری که تحت کنترل گروه‌های تروریستی وابسته به القاعده و داعش است.
استقرار نظامیان آمریکا در نیجریه
خبر دیگر از آفریقا این که در نیجریه همسایه جنوبی نیجر ارتش این کشور اعلام کرد که در پی درخواست رسمی دولت نیجریه‌، حدود ۱۰۰ نظامی آمریکایی به همراه تجهیزات نظامی وارد خاک ابوجا شده‌اند. به گزارش ایرنا به نقل از خبرگزاری رویترز، بر‌اساس ادعای ارتش نیجریه، هدف از استقرار این نیروها آموزش نیروهای محلی، ارائه پشتیبانی فنی و تبادل اطلاعات امنیتی اعلام شده است. این گزارش می‌افزاید که این همکاری نظامی در حالی صورت می‌گیرد که پیش از این، انتقادات دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا از وضعیت حفاظت از اتباع مسیحی در نیجریه، موجب بروز تنش‌هایی میان دو کشور شده بود؛ اتهاماتی که از سوی مقامات ابوجا رد شده و آنها تأکید کردند که عملیات‌های امنیتی بدون توجه به وابستگی‌های مذهبی قربانیان، صرفاً گروه‌های مسلح را هدف قرار می‌دهد. براساس این گزارش، این گام جدید، تقویت‌کننده همکاری‌های نظامی پیشین دوجانبه، از جمله عملیات‌ اطلاعاتی و حملات هوائی علیه عناصر مرتبط با گروه تروریستی داعش است. همزمان گزارش‌های هوانوردی از پرواز هواپیماهای ترابری نظامی آمریکا به سمت ایالت‌های شمالی نیجریه حکایت دارد و انتظار می‌رود طی روزهای آتی ۲۰۰ سرباز آمریکایی دیگر نیز وارد نیجریه شوند.
دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا پنجم دی‌ماه در پیامی در رسانه اجتماعی خود موسوم به تروث‌سوشال نوشت: وزارت جنگ آمریکا حمله‌ای قدرتمند و مرگبار علیه تروریست‌های داعش در شمال‌غرب نیجریه انجام داد. رئیس‌جمهور آمریکا در ادامه با بیان اینکه پیش‌تر به تروریست‌های داعش در این منطقه هشدار داده بودم که اگر کشتار مسیحیان را متوقف نکنند، تاوان سختی خواهند داد، افزود: آنها امشب تاوان سختی دادند. وی هشدار داد که ممکن است آمریکا اقدامات نظامی بیشتری در نیجریه انجام دهد. وزارت خارجه نیجریه نیز پیش‌تر تایید کرد که همکاری راهبردی با آمریکا شامل تبادل اطلاعاتی و حمایت‌های دیگر است و بیشتر، دو گروه تروریستی «بوکو حرام» و «داعش» در غرب آفریقا را هدف‌گیری کرده است.