گزارش خبری تحلیلی کیهان

آغاز رایزنی‌های نوری مالکی برای تشکیل دولت جدید

کد خبر: ۳۲۶۲۷۳

تاریخ: ۲۳ دی ۱۴۰۴ - ۲۱:۰۹

سرویس خارجی-
نوری مالکی، متحد نزدیک ایران و رئیس ائتلاف دولت قانون در جریان دیدار با نخست‌وزیر موقت عراق در مورد تشکیل دولت آینده این کشور رایزنی کرد.
عراقی‌ها در انتخابات پارلمانی نوامبر ۲۰۲۵ (آبان 1404) به پای صندوق‌های رأی رفتند تا آینده‌ای مستقل ترسیم کنند، اما در طرف دیگر ماجرا، آمریکا، رژیم آپارتاید اسرائیل و متحدان عربی‌شان مانند رژیم سعودی و امارات، با دست‌های پیدا و پنهان‌شان در پی نفوذ و برهم زدن توازن قدرت به نفع منافع خود بودند. آمریکا آشکارا فشار می‌آورد تا ‌حشد‌الشعبی، که نماد مقاومت در برابر اشغالگری و تجاوزات غربی است، از صحنه سیاسی حذف شود، همان‌طور که سفارت آمریکا در بغداد به مرکزی برای هدایت نتایج انتخابات تبدیل شد و حتی تهدید کرد دولتی را که به این نیروها وزارتخانه‌ای بدهد، به رسمیت نخواهد شناخت! رژیم آپارتاید اسرائیل، در میان ادعاهایش درباره «نفوذ نظامی ایران» در عراق، عملاً به دنبال تضعیف مقاومت بود تا امنیت اشغالگرانه‌اش در منطقه را تأمین کند. همزمان، کشورهای عربی مانند عربستان و امارات روابط‌شان با برخی از سیاسیون بغداد را عمیق‌تر کردند تا نیروهای مقاومت موضع بگیرند و توازن را به سمت منافعِ ضدمقاومتِ خود سوق دهند؛ و همه این‌ها تنها بخشی از یک بازی مداخله‌گرانه «غربی» (چون کشورهای عربیِ نامبرده نمی‌توانند خارج از چارچوب‌های آمریکا عمل کنند!) برای حفظ هژمونی بر منابع و سیاست‌های غرب آسیا است، در شرایطی که شعارهای دموکراسی‌ فقط پوششی برای استعمار است.
باری، نتایج قطعی انتخابات عراق اعلام شد تا تمام این کوشش‌ها بی‌اثر شود. همان موقع هم، «دویچه وله» در گزارشی نوشته بود: «ائتلاف شیعیان هوادار ایران، بزرگ‌ترین فراکسیون پارلمان عراق را تشکیل داد.» برخی از کارشناسان گفتند که در این انتخابات شاهد چند چیز بودیم: افزایش مشارکت در انتخابات؛ شکست تحریم صدر؛ افزایش اقبال گروه‌های وابسته به حشدالشعبی و همسو با مقاومت؛ کاهش کرسی‌های جریان بارزانی که به تعهد به آمریکا و ارتباط با اسرائیل شهره است؛ حذف همه چهره‌های ضدمقاومت و... حالا بحث‌هایی نیز که در مورد نخست‌وزیر بعدی می‌شود، ادامه همان روندِ «بی‌اثرکردن کوشش‌های غربی‌ها و کشورهای عربی» است!
نامزد نزدیک به مقاومت
چنان‌که پیش‌تر در همین صفحه روزنامه خواندید شبکه «بی‌بی‌سی عربی» به نقل از رسانه‌های عراقی از معرفی «نوری مالکی» به عنوان گزینه ائتلاف «چارچوب هماهنگی شیعیان» به پارلمان خبر داد. شامگاه شنبه نیز شبکه «العربیه» به نقل از منبعی گفته بود که «محمد شیاع سودانی»، نخست‌وزیر فعلی عراق، به نفع نوری مالکی، رئیس ائتلاف دولت قانون، کنار خواهد کشید و از این‌رو مالکی به احتمال قریب به یقین نخست‌وزیر بعدی عراق خواهد بود. پیش‌تر از آن هم از پایگاه خبری «العهد» نوشته بود که محمد شیاع سودانی از نامزدی برای نخست‌وزیری این کشور انصراف داد و حمایت خود را از نوری مالکی اعلام کرد. شبکه تلویزیونی «الحدث» هم گزارش داده بود که چارچوب هماهنگی شیعیان عراق کناره‌گیری محمد شیاع سودانی را از نامزدی برای نخست‌وزیری جدید عراق و حمایت از نوری الماکی بررسی خواهد کرد. اخباری که باز منتشر شده است هم همسو با همین خبرهاست و دلالت بر بالا رفتن شانس مالکی برای به دست‌گرفتن مقام نخست‌وزیری است؛ این اخبار را در سطور آتی خواهید خواند.
دیدار مالکی و سودانی
حالا، به گزارش «ایسنا»، نوری مالکی، رئیس ائتلاف دولت قانون، در جریان دیدار با محمد شیاع سودانی، نخست‌وزیر عراق، نشستی تشکیل داد و دو طرف در جریان این دیدار درخصوص تشکیل دولت آینده این کشور رایزنی کردند. طبق گفته کارشناسان، به نظر می‌رسد نشست نوری مالکی و محمد شیاع سودانی به کناره‌گیری نخست‌وزیر به نفع مالکی تمام شده است. «العالم» نوشت که به نظر می‌رسد این نشست نوری مالکی و محمد شیاع سودانی به کناره‌گیری نخست‌وزیر به نفع مالکی تمام شده است. براساس این گزارش، صحنه سیاسی عراق اکنون در مقابل یک سناریوی احتمالی قرار دارد و احتمال بازگشت مالکی به پست نخست‌وزیری مطرح است. چارچوب هماهنگی شیعیان عراق در ۱۷ نوامبر (26 آبان) دو کمیته تشکیل داد، یکی برای تعیین نامزد نخست‌وزیری و دیگری برای مذاکره با سایر احزاب سیاسی درباره تشکیل دولت.
روند پیچیده انتخاب نخست‌وزیر
البته باید توجه داشت، چنان‌که یک منبع عراقی نیز دیروز توضیح داده است، با وجود انصراف محمد شیاع سودانی از نامزدی برای نخست‌وزیری به نفع مالکی،
موضوع نخست‌وزیری هنوز نهائی نشده است و اعلام نامزد نهائی به توافقات سیاسی بیشتر و اتفاق‌نظر گروه‌های
مختلف نیاز دارد. «محمد جمیل میاحی»، نماینده مجلس عراق، آخرین جزئیات مربوط به روند معرفی نخست‌وزیر را اعلام و تأکید کرد که هنوز برای بحث در مورد معرفی نوری
مالکی، رئیس ائتلاف دولت قانون، توسط چارچوب هماهنگی خیلی زود است. گفتنی است، در انتخابات پارلمانی مذکور، ائتلاف شیعیان بیش از ۱۸۰ کرسی را به دست
آورد و به عنوان بزرگ‌ترین فراکسیون مسئول تشکیل دولت جدید شناخته می‌شوند. طبق مهلت قانونی، احزاب شیعی ۴۵ روز پس از انتخاب رئیس پارلمان فرصت دارند تا نامزد نخست‌وزیری را معرفی کنند و لازم است این موضوع پیش از پایان این مهلت مشخص شود.
چرایی کناره‌گیری سودانی
از سوی دیگر «عدنان دنبوس»، یکی از اعضای برجسته فراکسیون بازسازی و توسعه، اعلام کرد که محمد شیاع سودانی، رهبر این فراکسیون، به دلایل مختلف از نامزدی خود برای نخست‌وزیری به نفع نوری مالکی، رئیس ائتلاف دولت قانون، انصراف داده است. مهم‌ترین دلایل انصراف وی، آسان کردن کار چارچوب هماهنگی برای انتخاب نخست‌وزیر بعدی و نیز وخامت اوضاع امنیتی در منطقه است. دنبوس از اعضای چارچوب هماهنگی خواست تا از موضع سودانی حمایت کرده و همچنین حمایت خود را از نوری مالکی تسریع کنند.
مسیر پیش‌رو
حالا باید نشست و دید آیا روند نخست‌وزیر‌شدن نوری مالکی با دست‌اندازی‌های آمریکا مواجه خواهد شد یا نه؟ همچنین در صورت پیروزی او، نوی مالکی خواهد توانست که عراق را از مرحله «سهم‌خواهی طایفه‌ای» به مرحله «مدیریت ملی بر پایه معیارهای کارآمدی و اصلاح» عبور دهد؟ آیا در این مسیر با مقاومت سنگین سهم‌خواهان مواجه نخواهد شد؟ پیروزی قاطع فراکسیون شیعی در انتخابات پارلمانی عراقِ نوامبر ۲۰۲۵، نقطه عطف در تاریخ سیاسی پساصدام به‌شمار می‌رود؛ نه‌فقط به دلیل عدد ۵۸‌درصدی کرسی‌ها، بلکه به این سبب که این پیروزی، زنجیره طولانی تلاش‌های چندلایه خارجی برای قطعه‌قطعه کردن اکثریت طبیعی جامعه عراق را پاره کرد؛ حالا نخست‌وزیر بعدی باید همین مسیر را تکمیل کند.