با اعزام به ازبکستان صورت گرفت

ورود نخستین قطار ایرانی به آسیای میانه

کد خبر: ۳۲۳۴۸۱

تاریخ: ۱۱ آذر ۱۴۰۴ - ۲۰:۳۹

با اعزام نخستین قطار حامل واگن‌های ایرانی به ازبکستان، ایران وارد مرحله تازه‌ای از دیپلماسی ریلی شد.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ اعزام نخستین قطار ایرانی شامل ۴۰ واگن ساخت داخل به ایستگاه بخارا در ازبکستان، تنها یک رویداد حمل‌ونقلی نیست؛ این اقدام در حقیقت آغاز مرحله تازه‌ای از حضور ایران در شبکه ترانزیتی آسیای مرکزی و یکی از مهم‌ترین دستاوردهای دیپلماسی ریلی دولت چهاردهم محسوب می‌شود.
تا پیش از این، واگن‌های ایرانی اجازه عبور از کشورهای عضو CIS را نداشتند و محموله‌های صادراتی تنها با استفاده از ناوگان خارجی امکان حرکت داشتند. اکنون با توافق‌های جدید منطقه‌ای، این محدودیت تاریخی شکسته شده است. قطار اعزام‌شده از مرز سرخس، حامل محصولات فولادی و آهن اسفنجی است و از مسیر ترکمنستان وارد ازبکستان می‌شود. این حرکت به‌دنبال توافق شش‌جانبه ریلی میان ایران، چین، ترکیه، ترکمنستان، قزاقستان و ازبکستان انجام شده؛ توافقی که هدف آن کاهش زمان حمل کالا از شرق آسیا به اروپا از مسیر ایران و تقویت کریدور شرق- غرب است.
اهمیت کریدور آسیای میانه
گفتنی است، کاهش یک‌سوم زمان حمل نسبت به مسیر دریایی، این کریدور را به یک گزینه جدی برای تجارت منطقه‌ای تبدیل کرده است. ورود مستقیم واگن‌های ایرانی به آسیای مرکزی چند پیامد مهم دارد؛
1) افزایش قدرت چانه‌زنی ایران در کریدور شرق- غرب: تا پیش از این، ایران تنها مسیر عبور بود اما اکنون یک بازیگر فعال با ناوگان حاضر در شبکه منطقه‌ای است. حضور واگن‌های ساخت داخل در مسیرهای ازبکستان و ترکمنستان به معنای ارتقای نقش عملیاتی ایران در حلقه‌های ترانزیتی اوراسیا است.
2) تقویت صادرات غیرنفتی و کاهش وابستگی به مسیرهای دریایی: در شرایط تحریم دریایی و محدودیت بیمه‌ای، مسیر ریلی آسیای مرکزی یک مزیت رقابتی ارزشمند برای ایران ایجاد می‌کند. سیر واگن‌های ایرانی در این مسیرها می‌تواند هزینه حمل را کاهش و سرعت جریان صادرات فولاد و محصولات صنعتی را افزایش دهد.
3) فعال‌سازی بازار بزرگ آسیای میانه برای صنایع ایرانی: کشورهای قزاقستان، ازبکستان و تاجیکستان بازارهایی بزرگ و درحال رشد هستند. امکان تردد ناوگان باری ایران در این کشورها می‌تواند صادرات تجهیزات، مصالح، مواد معدنی و کالاهای صنعتی را تقویت کند. اعزام نخستین قطار ایرانی به بخارا تنها یک حرکت نمادین نیست؛ بلکه آغاز فصلی تازه از نفوذ اقتصادی، افزایش سهم ایران در زنجیره تأمین اوراسیا و فرصتی برای تبدیل شدن به یکی از بازیگران اصلی کریدور شرق- غرب است. موفقیت این مسیر، نیازمند توسعه زیرساخت‌ها، افزایش بهره‌وری ناوگان و تداوم دیپلماسی ریلی فعال خواهد بود.
آخرین وضعیت راه‌آهن شلمچه- بصره
همچنین به گزارش ایرنا، بررسی آخرین وضعیت پروژه راه‌آهن شلمچه- بصره نشان می‌دهد مین‌روبی این مسیر به طول ۱۲ کیلومتر و عرض ۶۰ متر پیش از موعد زمان‌بندی و اتمام تعهد دولت ایران به پایان رسیده و تکمیل شده است.
همچنین فاز نخست ایستگاه راه‌آهن شلمچه در نقطه صفر مرزی ساخته شده و احداث پل روگذر بازشو رود اروند به طول ۷۰۰ متر و عرض 12 و نیم متر دارای پیشرفت فیزیکی ۲۵ درصدی است.
گفتنی است، خط ریلی شلمچه- بصره به‌عنوان یکی از طرح‌های مهم برون‌مرزی وزارت راه و شهرسازی مطرح است که به دلیل موقعیت ژئوپولیتیک ایران، تکمیل این خط ریلی می‌تواند افق جدیدی را در حوزه حمل‌ونقل ریلی برای جمهوری اسلامی ایران و جمهوری عراق ایجاد کند.
ایران دارای موقعیت خوب ترانزیتی در خاورمیانه است و نقطه اتصال اروپا به خاور دور و آسیای جنوب شرق، همچنین نقطه اتصال کشورهای آسیای میانه به آب‌های گرم است؛ همه اینها پتانسیل‌هایی است که باید بتوان از آن حداکثر استفاده و بهره‌برداری را انجام
داد.
همچنین از آنجایی‌که ایران کشوری با اکثریت جمعیت شیعه و اهل تسنن دوستدار اهل بیت است، شاهدیم در تمام طول سال و به‌ویژه در ایام اربعین حجم بالایی از زائران امام حسین(ع) راهی عتبات عالیات می‌شوند و همین مسئله سبب شده تا دولت نیز با انجام مذاکرات متعدد با مسئولان عراقی، در راستای تسهیل این سفرها اقدام کند که تکمیل راه‌آهن شلمچه به بصره یکی از این اقدامات اساسی در همین راستا است.