هفت نکته کلیدی در منشور رهبری به حـوزه‌های علمیه

کد خبر: ۳۱۰۷۷۳

تاریخ: ۲۴ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۲۰:۰۶

آیت‌الله علیرضا اعرافی در بیان نکاتی پیرامون رویکردهای حوزه و نکاتی که در منشور مقام معظم رهبری به حوزه‌های علمیه آمده، به آمیخته بودن حوزه با مردم اشاره کرد و گفت: حوزه بدون مردم و حمایت مردم و همراهی و همدلی با مردم به هیچ وجه یک حوزه سرآمد و پیشرو نخواهد بود.

وی افزود: همه ما می‌دانیم که نهضت بزرگ امام(ره) که از درون این حوزه برآمد و انقلاب شکوهمند اسلامی که به استقلال ایران و صیانت از مجد و کیان ایران انجامید، با همت مردم بود. این مردم بودند، جوانان بودند، زنان و مردان دلیر و هوشمند ایران بودند که در کنار امام(ره) قرار گرفتند. حوزه همواره متکی به مردم بوده است.

عضو شورای نگهبان، پیوند حوزه و دانشگاه را یکی دیگر از نکات کلیدی این منشور برشمرد و اظهار کرد: رهبری معظم در همین بیان هم اشاره کردند که کارهای مهمی باید در دنیای معاصر رقم بخورد که جز با ارتباط حوزه و دانشگاه، تعامل نخبگان جامعه برای گره‌گشایی از مسائل اجتماعی، سیاسی و فرهنگی جامعه میسر نیست.

آیت‌الله اعرافی افزود: نکته سوم بحث حوزه و بین‌الملل است. حوزه حتماً باید نگاه و رویکرد جهانی و بین‌المللی داشته باشد و به سرچشمه‌های تحولات فکری و معرفتی که در دنیا وجود دارد برسد. حضرت آقا به تطورات بین‌المللی حوزه و امتداد اندیشه حوزوی در جهان معاصر اشاره کردند که خود این یک داستان مفصلی است.

وی درباره حوزه و بانوان گفت: برای نخستین‌بار پس از انقلاب اسلامی، حوزه در قلمروی مباحث مربوط به بانوان و گسترش رسالت حوزه و پرورش عالمان دین به سمت بانوان قدم‌های بزرگی برداشته است. در این‌جا هم بر آن تأکید شده است.

وی نگاه هماهنگ به مذاهب و اقوام و طیف‌های گوناگون جامعه را مورد توجه قرار داد و افزود: حضرت آقا در همین‌جا تأکید کردند که حوزه باید جوان امروز را بشناسد، طیف‌های گوناگون جوان امروز را درک کند، توانایی برقراری ارتباط با نسل نو که ذهن او لبریز از پرسش و سؤال است و نیازهای متنوع دارد، داشته باشد. این تعامل قوی و ارتباط قوی با نسل نو و جدید از مسائلی است که مورد تأکید هست.

آیت‌الله اعرافی افزود: نکته دیگر رویکرد حکمرانی و سیاسی و تأمین نیازهای نظام هست. در بخش‌های تقنین، قضا و اجرا، حوزه باید دائم به‌روز بشود، نو بشود، تولید جدید انجام دهد و به پیش برود. بنابراین آن پنج مأموریت اصلی و کارکردهای متنوعی که از حوزه انتظار می‌رود باید مدنظر باشد.

مدیر حوزه‌های علمیه گفت: حوزه امروز از یک درختواره دانشی برخوردار است که در ده‌ها قلمروی فکری و معرفتی در فقه، فلسفه، کلام، حدیث، تفسیر و بخش‌هایی از علوم انسانی و اجتماعی که با اندیشه‌های اسلامی در ارتباط است ورود پیدا کرده و ده‌ها رشته و صدها گرایش و قلمروهای متنوع برای بحث‌های جدید و رشته‌های متنوع را گشوده است. این حجم از قلمرو که در اشاره‌ای به آنها شد و تولیدات عظیمی که در این زمینه انجام شده، با ارتباط وثیقی که با دانشگاهیان و متخصصان برقرار شده، یک پدیده جدیدی است که رهبری معظم در این‌جا تأکید کردند باید امتداد پیدا بکند.

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه درباره فقه معاصر اظهار کرد: بحمدالله حوزه در طول ادوار برای به‌روز بودن تلاش کرده است. در سال‌های اخیر به‌طور ویژه درس‌های خارج در موضوعات متعدد در قلمرو فناوری‌های گوناگون، پزشکی، پول، بانکداری، محیط‌زیست، خانواده، تربیت، اخلاق، جامعه، ارتباطات اجتماعی، همه این‌ها قلمروهایی است که فقه غنی اسلام باید به آنها بپردازد. نیازمند این هستیم که موضوعات را دقیق بشناسیم و متناسب با آن موضوع از این ذخایر بهره بگیریم و این چیزی است که نیاز امروز ما است. در مجلس شورای اسلامی، در دولت محترم، در شورای نگهبان، در بخش‌های مختلف کشور ما نیاز به توسعه مرزهای فقه داریم.

وی افزود: در حوزه فقه بحمدالله کارهای بزرگی انجام شده، اما به هیچ‌نحو کافی نیست. و این منشور با آن رویکرد کلان تمدنی ما را به جهشی نو و ابتکارات بیشتر فراخوانده‌اند. به عنوان مثال، آمایش تبلیغی کشور انجام شده است و مطالعات مورد نیاز نظام از مسائلی است که پایه‌ریزی شده است. ستادهای راهبری در حوزه‌های محیط‌زیست، جمعیت و مسائل متنوع اجتماعی مورد توجه قرار گرفته است. چرا؟ برای اینکه حوزه یک کارکرد اجتماعی نیرومندی در طول بیش از هزار سال داشته است و همیشه عالمان دین کنار مردم، گره‌گشای کار آنها و فعال در حوزه‌های اجتماعی و خدمات اجتماعی بوده‌اند.

آیت‌الله اعرافی بیان داشت: باید متناسب با دانش روز، مهارت‌های درست، اندیشه صحیح و نگاه تمدنی در حوزه ارتقا پیدا بکند که در حال کار هست. طبعاً در حوزه‌های نشریات، انجمن‌های علمی، کارهای بزرگی انجام شده. نقشه جامع علمی حوزه فراهم شده و مجموعاً ده‌ها طرح بزرگ تحولی و اسناد مهم تولید شده است.