روایت سفیر ایران از پیام رهبر انقلاب به رئیس‌جمهور روسیه و پاسخ پوتین

کد خبر: ۳۰۹۱۹۶

تاریخ: ۳۱ فروردين ۱۴۰۴ - ۲۰:۵۲

سفیر ایران در مسکو با اشاره به ابلاغ پیام رهبری به رئیس‌جمهور روسیه توسط وزیر خارجه، گفت: این پیام ابعاد مختلفی داشت و همان‌طور که آقای عراقچی گفتند این روابط ربطی به مذاکرات نخواهد داشت.

کاظم جلالی، سفیر ایران در مسکو با اشاره به تصویب معاهده جامع مشارکت راهبردی در پارلمان روسیه، در بحبوحه مذاکرات غیر مستقیم ایران و آمریکا گفت: این توافقنامه راهبردی طبعاً باید در پارلمان به تصویب می‌رسید، در گذشته هر زمان، وقت ملاقات دو رئیس‌جمهور را برای امضای موافقتنامه تعیین می‌کردیم، برخی‌ها این‌گونه تحلیل می‌کردند که چون روسیه روابطش با ترامپ درست می‌شود، احتمال آنکه آنها بخواهند توافقنامه را به تأخیر بیاندازند، زیاد هست. اما من در جریان تنظیم وقت بودم و خیلی وقت‌ها زمان سفر رئیس‌جمهور را ما تعیین می‌کردیم و روس‌ها هم با همان زمان موافقت کردند و این سفرها انجام شد.

وی افزود: در مورد معاهده جامع مشارکت راهبردی نیز آقای پوتین حکم داد آقای رودنکو، معاون وزیر خارجه لایحه را ببرد مجلس و مدافع لایحه باشد که طبعاً با کمترین فاصله از زمان امضا به لایحه تبدیل و در دوما و شورای فدراسیون تصویب شد. معمولاً کمتر اتفاق می‌افتد که برای یک مصوبه‌ای که در مجلس پیگیری می‌شود، رئیس‌جمهور روسیه حکم بدهد.

سفیر ایران در مسکو در ادامه اظهار داشت: در همین ملاقات عراقچی با آقای پوتین نیز رئیس‌جمهور روسیه هم چندین بار این نکته را گفت که روابط ما با جمهوری اسلامی ایران، راهبردی است و هیچ ارتباطی با روابط ما با سایرین ندارد و چند بار هم این را تکرار کردند که ما در روزهای حساسی در کنار هم بودیم و این‌طور نیست که در زمان دیگر نمی‌توانیم در کنار هم نباشیم.

جلالی عنوان کرد: ما با این ادبیات آشنا هستیم و در ادبیات مقامات دیگر روسیه هم شنیدیم، مثلاً در سفر قبلی آقای لاوروف به تهران، همین مطلب را مرتب ذکر کردند. روسیه مصمم هست، در میانه این میدانی که قرار دارد در مورد ارتباطش با چین نیز این را نشان دهد. آقای پوتین در گفت‌وگوی اولی که با ترامپ داشت، با یک فاصله کوتاهی با چین صحبت می‌کند. این معنی دارد و این است که ما رابطه خودمان را با متحدین خودمان ادامه خواهیم داد.

وی همچنین درخصوص پیام رهبر معظم انقلاب به پوتین و پاسخ پوتین ابراز کرد: این پیام ابعاد مختلفی داشت. خود این پیام همان‌طور که آقای دکتر عراقچی گفتند این بود که روابط خود با دوستان را استمرار خواهیم بخشید و این روابط ربطی به مذاکرات و گفت‌وگوهایمان نخواهد داشت. معمولاً یکی از اتفاقاتی که هم در ایران و هم در روسیه می‌افتد، این هست که روس‌ها وقتی به طرف غرب می‌روند، جریانی در ایران شکل می‌گیرد که روس‌ها ما را فروختند و رفتند؛ کما اینکه در ایام اخیر از این مطالب زیاد شنیدیم.

سفیر ایران در مسکو خاطرنشان کرد: به محض اینکه ما هم مذاکرات را شروع کردیم، در روسیه برخی محافل صحبت می‌شد که اگر ایران رابطه‌اش با غرب تنظیم شود، طبعاً این به ضرر روسیه خواهد بود و ایران رابطه‌اش با روسیه را کمرنگ خواهد کرد. اولین پیام این بود که ما دوست داریم با همه دنیا رابطه متوازن و درست داشته باشیم، مشکلی نداریم، این را مسئولین عالی مطرح کردند که ما برای رابطه با کشورها، مشکلی نداریم، با دوستان خودمان هم قرار نیست که رابطه را کم کنیم.

جلالی درخصوص ملاقات عراقچی با پوتین تصریح کرد: به نظر من این ملاقاتی که آقای عراقچی داشتند و پیام مقام معظم رهبری را تسلیم کردند، این نکته مهمی بود که هم رابطه ما سیاست همسایگی است و هم رویکردهای مشترکی که در عرصه بین المللی و منطقه‌ای داریم، استمرار خواهد داشت و ارتباطی با سایر کشورها ندارد. موضوع دیگر نیاز به مشورت متقابل با همدیگر در این مقطع هست. هم روس‌ها و هم ما علاقه‌مند هستیم مشورت کنیم. در ملاقات با آقای پوتین، وزیرخارجه ما گزارشی هم از مذاکرات دادند آنها هم در موضوع اوکراین و اینکه چه کارهایی می‌خواهند انجام دهند. خطوط قرمزشان و مذاکرات با آمریکا گزارش‌هایی را به ما دادند. ما هم به آنها گفتیم که ما در مذاکرات با آمریکا چه مباحثی را داشتیم و خطوط قرمز ما مشخص است و چگونه حرکت خواهیم کرد. مسئله دیگر موضوعاتی است که اروپایی‌ها دنبال می‌کنند.

وی افزود: در بحث هسته‌ای پرونده ما شفاف هست همکاری‌هایی با آژانس داریم، دیدیم که مدیرکل آژانس هم به تهران سفر داشت. اما اروپا در پرتو این جدی نگرفتن اروپا توسط آمریکا، آنها هم دست و پا می‌زنند در حوزه‌هایی نشان دهند که دارای نقش هستند که یکی از آن مباحث، مباحث مربوط به ایران و اسنپ بک هست، که در این حوزه‌ها با چین و روسیه به عنوان شرکای راهبردی ما، باید گفت‌وگو و مشورت کنیم، کما اینکه معاونین وزرای خارجه سه کشور هم در پکن جلسه داشتند بعد هم معاونین سیاسی و حقوقی تشریف آوردند و ما مرتب در این خصوص گفت‌وگو داریم. در حوزه‌های دیگر هم همین‌طور. ما در مسائل دیگر مثل قفقاز، خزر، مسائل مربوط به منطقه و حتی چالش‌هایی که با غرب و آمریکا داریم. بعضی‌ها در ایران تصور می‌کنند که چالش روسیه با غرب تمام شده.

سفیر ایران در مسکو در پاسخ به «در این بیست‌وسه سالی که ما مذاکره داشتیم، معمولاً روس‌ها و اروپایی‌ها حضور داشتند. اکنون اروپایی‌ها گلایه‌مند هستند که چرا کنار گذاشته شده‌اند. آیا روس‌ها نیز گلایه‌ای ندارند؟» عنوان داشت: نه، روس‌ها گلایه‌ای ندارند، ولی مرتب می‌گویند: «ما آماده‌ایم که در هر حوزه‌ای که شما بخواهید ایفای نقش کنیم.» یعنی روس‌ها بدون اینکه محدودیتی ایجاد بکنند، این آمادگی را دارند. این را من بارها و بارها هم در ملاقات‌های خودم، چه زمانی که همراه جناب وزیر بودیم در ملاقات‌های ایران و روسیه، دیده‌ام. روس‌ها کاملاً به این نکته واقف هستند که ما علاقه‌مندیم با روسیه و چین کار جدی کنیم. همان‌طور که شما اشاره کردید، روس‌ها همیشه در مذاکرات حضور نداشتند. ما ابتدا با سه کشور اروپایی شروع کردیم، و پس از آن، روسیه و چین نیز به مذاکرات اضافه شدند. سپس آمریکایی‌ها هم وارد شدند، ولی بعداً آمریکا کنار کشید و ما با بقیه ادامه دادیم. سپس مسئله اوکراین پیش آمد و پس از آن، گفت‌وگوهای جدیدمان با سه کشور اروپایی آغاز شد.

جلالی در ادامه اظهار داشت: ما همیشه گفته‌ایم که آماده‌ایم روسیه و انگلیس در گفت‌وگوها حضور داشته باشند، و طبیعتاً این کار نیز در حال انجام است. از طرف دیگر، قرار ما این است که مرتب با یکدیگر مشورت داشته باشیم. این را هم بدانید که در ایران، بعضی‌ها این‌گونه القا می‌کنند که گویی روسیه از طرف ما خودسرانه با آمریکایی‌ها صحبت می‌کند، در حالی که این‌گونه نیست. بنای ما با روس‌ها این است که تمام گفت‌وگوهایی که اگر قرار باشد از طرف ایران انجام شود، باید قبلش با ما تنظیم و هماهنگ شود.

وی در پاسخ به اینکه «ترامپ از ابتدا اصرار داشت که اگر به قدرت برسد، فوراً بین روسیه و اوکراین صلح برقرار می‌شود. وضعیت صلح میان روسیه و اوکراین چگونه است؟ آیا به نقطه‌ای می‌رسد که این جنگ پایان یابد یا ادامه خواهد داشت؟ گفت: سؤال بسیار مهمی است. من نکته‌ای را خدمت شما عرض می‌کنم که در داخل ایران به‌درستی درک نشده است. ببینید، امروز ترامپ می‌گوید: «می‌خواهم رابطه‌ام را با روسیه درست کنم.» ولی بخش اعظم آمریکا با او موافق نیستند، و دنیای غرب هم حاضر به همراهی نیست. بنابراین نباید هیجان‌زده شویم و تصور کنیم که قرار است فوراً همه چیز درست شود. خود روس‌ها نیز چنین برداشتی ندارند و می‌گویند: «ما در انتهای این تونل، کورسویی می‌بینیم که شاید بتوان روابط را اصلاح کرد.»

سفیر ایران در مسکو افزود: نکته بعدی اینکه باید همه جوانب را با هم دید. روسیه و شخص آقای پوتین هیچ‌گاه نگفته‌اند که بدون قید و شرط مذاکره می‌کنند. آن‌ها خطوط قرمز مشخصی دارند که از آن‌ها عقب‌نشینی نخواهند کرد. در گفت‌وگوهایی که با آقای دکتر عراقچی داشتند نیز همین موضوع را بیان کردند؛ گفتند که ما خواهان استمرار جنگ نیستیم و امیدواریم مذاکرات به نتیجه برسد، اما برخی خطوط قرمز وجود دارد که رعایت آن‌ها ضروری است. درخصوص موضوع اوکراین، آخرین گفت‌وگوهایی که هفته گذشته توسط آقای ویتکاف انجام شد، کمی جدی‌تر بود. پیش از این، در استانبول، عربستان و جاهای دیگر، بیشتر بحث‌هایی درباره املاک، ایجاد سفارتخانه‌ها و روابط اولیه بود. بنابراین در حال حاضر نمی‌توان گفت که افق روشنی در پیش است.

وی در پایان درخصوص اینکه «چرا ترامپ برای روس‌ها تعرفه‌های جدید وضع نکرد و نام روسیه در لیست ۱۸۵ کشور که شامل افزایش تعرفه می‌شوند، نیست؟» تصریح کرد: حتماً ترامپ علاقه‌مند است روابطش را با روسیه تقویت کند، چون شما می‌دانید اولویت اول ترامپ، چین است. او می‌خواهد مسائلی که در حاشیه چین وجود دارد را سریع‌تر حل کند. دوم اینکه به‌زعم خودش نمی‌خواهد ائتلافی بین روسیه و چین شکل بگیرد. بنابراین می‌کوشد با ایجاد شکاف در جبهه‌های مختلف، بتواند مسیر تجارت با چین را هموارتر کند، که این هدف اصلی اوست.