کارت بازرگانی یک‌بار مصرف گلوگاه عدم بازگشت ارز صادراتی

کد خبر: ۳۰۶۹۴۴

تاریخ: ۱۳ اسفند ۱۴۰۳ - ۲۰:۲۲

درحالی کارت‌های بازرگانی یک‌بار مصرف به گلوگاهی برای عدم بازگشت ارز حاصل از صادرات تبدیل شده‌اند که به گفته یک کارشناس اقتصادی هرگونه انحراف در منابع و مصارف ارزی، معیشت مردم را گرفتار می‌کند.

به گزارش خبرگزاری تسنیم، یکی از مسائل بسیار مهمی که در جلسه علنی روز یکشنبه مجلس شورای اسلامی و در جریان استیضاح وزیر اقتصاد به آن پرداخته شد موضوع عدم بازگشت ارز حاصل از صادرات بود. محسن زنگنه نماینده مجلس شورای اسلامی در این جلسه به افزایش 17 درصدی صادرات غیرنفتی نسبت به سال گذشته اشاره کرد.

این در حالی بود که با وجود این رشد برخی شرکت‌ها نسبت به رفع تعهد ارزی حاصل از صادرات خود کوتاهی کردند. برهمین اساس یکی از مسیرهایی که به طور عمده برای فرار از رفع تعهد ارزی مورد سوءاستفاده قرار می‌گیرد، کارت‌های بازرگانی یک‌بار مصرف است.

«وحید شقاقی» کارشناس اقتصادی و استاد دانشگاه، با بیان اینکه این شرایط پیچیده جنگ اقتصادی از یکسو، و از سوی دیگر، ناترازی‌های شدیدی که در داخل کشور پدید آمده‌اند، وضعیت را دشوارتر کرده است، گفت: این ناترازی‌ها نتیجه بیش از بیست یا سی سال سیاست‌گذاری‌های نادرست اقتصادی بوده و ارتباط مستقیمی با دولت‌هایی مانند دولت پزشکیان ندارد.

وی افزود: مسائلی مانند بحران آب، فرونشست زمین، مشکلات صندوق‌های بازنشستگی و حتی چالش‌های انرژی، به‌صورت کوتاه‌مدت قابل حل نیستند. ما به دلیل تحریم‌ها، مشکلات سرمایه‌گذاری، قیمت‌گذاری‌های دستوری و عدم جذب بخش خصوصی، نتوانسته‌ایم سرمایه‌گذاری لازم را انجام دهیم و اکنون این ناترازی‌ها در بخش انرژی و دیگر حوزه‌ها آشکار شده‌اند.

این کارشناس با تاکید بر اینکه در چنین فضائی، استراتژی دولت اهمیت بسزایی دارد، گفت: دولت باید مقتدر باشد و همه رسانه‌ها، جناح‌ها و افراد باید از آن حمایت کنند. من اکنون نگرانم که هنوز برخی افراد رفتارهای جناحی دارند. موضوع فراتر از این‌هاست. مسئله اصلی ما اکنون یک جنگ پیچیده اقتصادی است که علیه کشورمان آغاز شده؛ با فشار حداکثری سنگین که در داخل نیز به دلیل عدم سرمایه‌گذاری و اشتباهات راهبردی در اقتصاد، ناترازی‌ها را تشدید کرده است.

شقاقی ادامه داد: افزون بر این، تورم بالا در هفت سال گذشته نیز نارضایتی مردم را افزایش داده است. در این میان، باید تصمیمات سخت و مقتدرانه‌ای بگیریم و همه پشت دولت بایستیم. رئیس‌جمهور باید اقتدار داشته باشد، تصمیم بگیرد و فردا آن را اجرا کند. اینکه نهادهای مختلف مانع شوند و زمان از دست برود، مانند شرایط جنگی است. در جنگ، باید تصمیم گرفت و عمل کرد؛ فرصتی برای غرق شدن در بروکراسی و پیچیدگی‌ها نیست.

این اقتصاددان در مورد ضرورت اتخاذ تصمیمات جدی در مورد تسلط و نظارت ارزی دولت در شرایط جنگ اقتصادی و برخورد با کارت‌های بازرگانی یک‌بار مصرف که به ابزاری برای دور زدن مسیر بازگشت ارز حاصل از صادرات تبدیل شده است، گفت: یکی از موضوعات مورد بحث این است که نباید صادرکنندگان به حال خود رها شوند تا هر کاری که دلشان می‌خواهد انجام دهند. صادرکنندگان از منابع یارانه‌ای کشور بهره می‌برند و حیات و مماتشان به این منابع وابسته است.

وی تصریح کرد: اختیاراتی که به این افراد داده شده و مزایایی که در طول سالیان دراز در اختیارشان قرار گرفته، این امکان را به آن‌ها نمی‌دهد که ارز حاصل از صادرات خود را در خارج نگه دارند، به داخل نیاورند، دور بزنند، بیش‌اظهاری یا کم‌اظهاری کنند. این اقدامات در شرایط عادی غیرقانونی است و مسیر خود را از طریق قوه قضائیه و دادگاه طی می‌کند. اما اکنون در میانه یک جنگ اقتصادی هستیم و منابع ارزی برای کشور حیاتی‌اند؛ معیشت یک ملت در میان است.

شقاقی ادامه داد: در نتیجه اکنون زمان شوخی نیست که عده‌ای بخواهند برای سود بیشتر یا کمتر، ارزهایشان را نگه دارند، دور بزنند یا بیش‌اظهاری و کم‌اظهاری کنند. در جنگ نظامی، اگر کسی مهمات را نیاورد، نگه دارد، یا دور بزند، چه حکم سنگینی برایش در نظر گرفته می‌شود؟ اکنون نیز شرایط جنگی است. ابتدا باید بپذیریم که با یک جنگ پیچیده روبه‌رو هستیم؛ شرایط ویژه‌ای که کشور در آن قرار دارد. در این شرایط، توصیه من این است که همه ارکان، باید از دولت پشتیبانی کنند. باید محل بازی خود را بشناسیم. دیگر بازی، بازی سیاسی و جناحی نیست؛ بازی، بازی جنگ است.

وی با اشاره به اینکه باید از دولت حمایت کنیم، گفت: هرگونه تضعیف دولت، در هر بخشی، بی‌تردید به تضعیف معیشت مردم منجر می‌شود. یکی از این موارد، صادرکنندگان هستند که باید تحت نظارت قرار گیرند. دولت باید با اقتدار وارد میدان شود و احاطه و تسلط کامل بر شرایط اقتصادی ایجاد کند. در این احاطه بر اقتصاد، یکی از مؤلفه‌های کلیدی که باید بر آن تسلط داشته باشیم، منابع و مصارف ارزی کشور است. خدای نکرده، هرگونه انحراف در این منابع و مصارف ارزی، معیشت مردم را گرفتار می‌کند.

این کارشناس اظهار داشت: در نتیجه استراتژی باید تسلط کامل دولت بر اقتصاد باشد که یکی از راهبردها و مؤلفه‌های آن تسلط کامل بر منابع و مصارف ارزی است که یک امر بسیار کلیدی و مهم محسوب می‌شود. این تسلط نیز بدون تقویت سامانه‌ها و نظارت‌های هوشمند که بتواند جلوی هدررفت منابع کشور را بگیرد به وجود نخواهد آمد.