عراقچی:

اگر توانمندی موشکی ما نبود کسی با ایران مذاکره نمی‌کرد

کد خبر: ۳۰۳۰۴۹

تاریخ: ۱۲ دی ۱۴۰۳ - ۲۱:۲۷

وزیر امور خارجه گفت: معتقدم که اگر توانمندی موشکی ما نبود، اساساً کسی با ما مذاکره نمی‌کرد.

سیدعباس عراقچی در گفت‌وگو با تسنیم پیرامون سالگرد شهادت سپهبد حاج قاسم سلیمانی فرمانده فقید نیروی قدس سپاه پاسداران به بیان خاطرات و نکاتی از این شهید و قهرمان ملی پرداخت.

عراقچی با اشاره به ویژگی‌های شخصیتی و سازمانی شهید سلیمانی اظهار داشت: به ایشان (حاج قاسم سلیمانی) باید هم از جنبه شخصی و هم از جنبه وظیفه سازمانی که به‌عهده داشت نگاه کرد، بُعد شخصیِ ایشان معروف است و نیاز به گفتن من نیست؛ یک اخلاق ویژه‌ای داشت و با همه می‌توانست ارتباط برقرار کند و گرم بگیرد و واقعاً همه را به ‌چشم یک هم‌وطن یا عضوی از مجموعه حاکمیت نظام نگاه می‌کرد، معمولاً کاری به خط و خطوط و جناح‌ها و... نداشت، نگاهش، خیلی نگاه ملی بود و آدم‌ها را هم با همین نگاه در نظر می‌گرفت. نگاه ملی که مطرح می‌کنم یک نگاه فراجناحی و نگاهی بود که مسائل کلان کشور و انقلاب و منطقه و... را در نظر داشت و با افراد در این سطح برخورد می‌کرد،

وی افزود: در سطح سازمانی هم همین‌طور بود، یعنی برخورد ایشان واقعاً برخورد سازمانی صرف اصلاً نبود و یک برخورد کلان از موضع منافع کلان کشور و انقلاب بود، روحیات شخصی‌شان هم این‌گونه بود که با همه خیلی سریع گرم می‌گرفت، با هر کسی روبه‌رو می‌شد مصافحه می‌کرد و امکان نداشت این‌گونه رفتار نکند و خیلی برخورد متواضعانه‌ای داشت، به‌خصوص در این سال‌های آخر که اسم ایشان به‌عنوان یک اسطوره مطرح شده بود، شاید افراد وقتی با ایشان ملاقات می‌کردند باورشان نمی‌شد که او این مقدار تواضع دارد و خونگرم است و تا این حد عادی و خودمانی صحبت می‌کند و همه را خیلی گرم تحویل می‌گیرد و این خصوصیت ویژه ایشان بود.

سردار سلیمانی میدان و دیپلماسی را یکسان و به ‌موازات هم می‌دید

وزیر امور خارجه خاطر نشان کرد: به‌ لحاظ خصوصیت سازمانی هم اینکه نیروی قدس مثلاً با وزارت امور خارجه تقابلی داشته باشد، اصلاً این‌طور نبوده و نیست، تلقی خود ایشان هم کاملاً غیر از این بود و معتقد بود اینها دو نهادی هستند که به ‌موازات همدیگر حرکت می‌کنند و همدیگر را کامل می‌کنند، یکی حضور میدانی دارد، یکی حضور دیپلماتیک، بنده گواهی می‌دهم که در زمان ایشان میدان و دیپلماسی کاملاً یکسان دیده می‌شد و حداقل از نظر ایشان این‌طور بود.

طبیعی است که بعضی شرایط اقتضا می‌کرد که میدان اولویت پیدا کند و بعضی شرایط هم اقتضا می‌کرد که دیپلماسی اولویت پیدا کند، نه به‌دلیل اینکه اهمیت بیشتری دارد بلکه به این دلیل که الآن و در این شرایط دیپلماسی باید در صحنه و جلودار باشد و میدان پشت‌سرش حرکت کند یا بعضی اوقات به‌عکس، که معمولاً البته میدان است که دستاوردهای میدانی را ایجاد می‌کند و دیپلماسی این دستاوردها را به منافع ملی و امنیت ملی نقد و به‌اصطلاح تبدیل می‌کند.

تا قدری که من دیدم این دیدگاه ایشان بود، لذا عنایت داشت که جلسات هفتگی با وزیر امور خارجه داشته باشد و جلسه روزهای سه‌شنبه ساعت 6 صبح ایشان با وزیر امور خارجه معروف است و در این جلسات همه مسائل هفته و مربوط به منطقه را مرور و هماهنگی ایجاد می‌کردند.

همچنین جلسات متعددی بود که ما در دبیرخانه شورای‌عالی امنیت ملی شرکت می‌کردیم، در این جلسات وزارت امور خارجه، نیروی قدس  و دستگاه‌های دیگر بودند و همه موضوعات هماهنگ می‌شد.

سردار سلیمانی

یک دیپلمات ورزیده بود

من خودم قائل نیستم و در ایشان هم ندیدم نگرشی که مثلاً دیپلماسی را یک امر فرعی یا جداگانه ببیند، نه، این دو همدیگر را تکمیل می‌کردند و می‌توانم ادعا کنم که خود ایشان هم یک دیپلمات ورزیده بود، هم از جهت نوع نگرش و درکی که نسبت به مسائل بین‌المللی داشت و هم نوع تعاملی که با مقاماتی که دیدار می‌کرد برقرار می‌کرد، چون خود ایشان هم دیدارهای خارجی داشت البته دیدارهای ایشان مثل دیپلمات‌ها خبری و علنی و رسانه‌ای نبود و در جایگاه خودش بود.

من نوع مذاکره و برخورد ایشان در ملاقات‌های دیپلماتیک را دیده بودم، واقعاً هم در سطح یک دیپلمات عالی صحبت می‌کردند، هم نگاهشان نگاه کاملاً درستی بود همان‌طور که در میدان هم یک مرد میدان بسیار قوی بودند. خود ایشان (حاج قاسم) به‌نظر من تجلی یکسانی میدان و دیپلماسی بود و در وجودش و نحوه رفتارش با دستگاه دیپلماسی و دستگاه‌های دیگر این مشخص بود.

دیپلماسی در همه‌ جای دنیا

متکی به دستاوردهای میدانی حرکت می‌کند

عراقچی در ادامه افزود: دیپلماسی اصولاً در همه جای دنیا متکی به دستاوردهای میدانی حرکت می‌کند، یعنی دیپلماسی فی‌نفسه به‌عنوان خودش که چیزی در اختیار ندارد، آن مؤلفه‌های قدرتی که یک کشور دارد و در عرصه میدان بروز و ظهور پیدا می‌کند، اینهاست که دیپلماسی را به پیش می‌برد، فقط هم میدان نظامی نیست، برای بعضی از کشورها میدان، میدان اقتصادی است یعنی دستاوردهای اقتصادی یا دستاوردهای تکنولوژیک دارند، یا برخی‌ها دستاوردهای فرهنگی و توانمندی‌های فرهنگی و گفتمانی دارند.

وی خاطرنشان کرد: خود جمهوری اسلامی یکی از توانمندی‌هایش توانمندی گفتمان‌سازی است، مثل گفتمان مقاومت و گفتمان ضدسلطه. این عرصه‌هاست که وقتی قدرت در آن تولید می‌شود آن موقع دیپلماسی به ‌اتکای این قدرت حرکت می‌کند و این مؤلفه‌های قدرت را می‌تواند توسط دیپلماسی به منافع ملی، امنیت ملی، حیثیت ملی و عزت ملی تبدیل کند و لذا این یک گفته مشهور و درستی است که دیپلماسی بدون قدرت یا بدون میدان کاملاً ناتوان است، از طرف دیگر قدرت هم بدون دیپلماسی کامل نیست و نمی‌داند کجا باید برود و چه‌کار باید کند.

جلسه مهم فرماندهان نظامی

در مورد نگرانی موشکی پیرامون «برجام»

رئیس دستگاه دیپلماسی و مذاکره‌کننده ارشد اسبق در زمان برجام اظهار داشت: تقریباً همه جلساتی که ما با دوستان نظامی داشتیم، جلسات خیلی جدی و محکم و بعضی وقت‌ها چالشی و...، ولی نتایجش خوب بود. من یکی از مهم‌ترین جلساتی که خاطرم هست این بود که روزهای آخر «برجام» یک نگرانی پدید آمده بود که؛ آیا این برجام، برنامه موشکی ما را هم تحت تأثیر قرار می‌دهد یا نه؟ لذا یک جلسه‌ای ترتیب داده شد که همه فرماندهان ارشد نیروهای مسلح حضور داشتند و سردار سلیمانی هم بودند و در آن جلسه من همه ابعاد قضیه را کامل توضیح دادم و اینکه هیچ ارتباطی بین این دو وجود ندارد و برنامه موشکی ما کاملاً مستقل به مسیر خودش ادامه می‌دهد و برجام هیچ دخالتی در آن ندارد.

عراقچی تصریح کرد: بعضی از بخش‌های برجام یا قطعنامه 2231 مربوط به برجام بود که در شورای امنیت ارجاعاتی داده می‌شد، سؤالاتی مطرح شد و یک جلسه طولانی بود و من همه اینها را توضیح و پاسخ دادم و نهایتاً خیلی از دغدغه‌ها رفع شد و آن جلسه یکی از جلسات بسیار مهم و تأثیرگذار بود که بعد از آن دوستان نظامی ما وقتی دغدغه‌های درست‌شان مرتفع شد بالاخره با اجرای برجام هم همراهی داشتند، البته بعداً برای اینکه دیگر 100درصد مطمئن شوند چند آزمایش موشکی هم صورت گرفت و مشخص شد که نه هیچ اتفاقی نیفتاد و نه برجام صدمه خورد، نه کسی به آزمایش‌های موشکی اعتراض کرد و در مجموع خیلی خوب بود و آن جلسه همیشه در خاطره من می‌ماند که خیلی جلسه چالشی و جدی و در عین حال با حسن‌نیت و رویکرد مثبت بود و نهایتاً هم نتیجه مثبتی داشت.

وزیر امور خارجه در ادامه خاطرنشان کرد: دیپلماسی به اتکای قدرت است که حرکت می‌کند و قدرت را همین عوامل است که می‌سازد من بارها هم گفتم و معتقدم که اگر توانمندی موشکی ما نبود، اساساً کسی با ما مذاکره نمی‌کرد، اگر می‌توانستند تاسیسات هسته‌ای ما را با یک حمله نظامی مثلاً نابود کنند، چه دلیلی داشت با ما مذاکره کنند و دو سال و خرده‌ای بنشینند و مذاکره کنند، 18 روز وزیر خارجه آمریکا یا وزرای خارجه 1+5 جمع شوند تا یک تفاهمی به دست بیاید، علتش این بود که توان از بین بردن نظامی تأسیسات ما را نداشتند. نیروهای مسلح ما به وسیله موشک‌هایی که جنبه بازدارندگی داشتند، این توان را ایجاد کرده بودند.

وی همچنین اظهار داشت: توان واکنش متقابل ما در اصل سپر حفاظتی برای تاسیسات هسته‌ای ما بود و این را موشک‌های ما و توانمندی دفاعی ما در مجموعه خودش به شمول موشک‌ها ایجاد کرده بود.