صف‌آرایی قدرت‌های نوظهور در برابر آمریکا

کد خبر: ۲۹۹۹۵۰

تاریخ: ۲۸ آبان ۱۴۰۳ - ۱۹:۵۲

آمریکا در تحریم‌های نفتی شکست خورده و روابط تهران و پکن بیش از پیش به هم گره زده شده و اتحاد سه کشور قدرتمند ایران، چین و روسیه؛ قطب‌بندی ژئوپلتیکی عمیق‌تری را در برابر واشنگتن ترسیم می‌کند.

جدیدترین گزارش اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA  ) در مورد صادرات نفت ایران، یک یادآوری‌کننده هوشیارکننده است که تحریم‌های اوباما و بایدن علیه تهران شکست خورده است؛ این بخشی از تحلیل پایگاه تحلیلی «نشنال اینترست» در مورد صادرات نفت ایران است. در واقع، همان‌طور که تحریم‌ها علیه کرملین به دلیل حمله به اوکراین نشان می‌دهد که آنها به تنهایی نوشدارویی علیه کشورها نیست؛ سیاست تجاری آمریکا اغلب در جلوگیری از نقض آشکار تحریم‌ها شکست می‌خورد.

سه عامل افزایش درآمدهای نفتی ایران بر اساس گزارش اداره اطلاعات انرژی آمریکا، درآمدهای نفتی ایران از سال ۲۰۲۰ که ۱۶ میلیارد دلار بود در سال ۲۰۲۳ از سه برابر بیشتر شده و به ۵۳ میلیارد دلار رسیده است.

تحلیلگران، اجرای سهل‌انگارانه تحریم‌ها توسط دولت بایدن، افزایش قیمت جهانی نفت و تشنگی چین برای نفت که به مشارکت نزدیک‌تر با ایران منجر شده است را سه عامل این تغییر چشمگیر عنوان می‌کنند؛ در حالیکه بایدن به صورت رسمی هیچ تحریم نفتی علیه ایران را لغو نکرده و ایران هم رسماً هیچ نفتی به چین صادر نکرده است. تهران از مجموعه گسترده‌ای از شرکت‌های کاغذی (صوری) و نفتکش‌های ناشناس برای پنهان کردن منابع محموله‌های نفتی خود استفاده می‌کند.

شکست آمریکا در تحریم نفتی ایران

«آریل کوهن»؛ تحلیلگر ارشد شورای آتلانتیک، معتقد است که « دولت بایدن نتوانسته به صورت مؤثری انبوه ناقضان تحریم‌ها را تحت پیگرد قرار دهد و این تحمل رویه‌های تجاری ایران، در عمل، بازگشتی به رویکرد آشتی‌جویانه رئیس‌جمهور سابق، اوباما در قبال ایران است.»

دولت ترامپ در سال ۲۰۱۸، تحریم‌ها را دوباره اعمال کرد و این اقدام سبب شد تا صادرات نفت خام ایران از دو میلیون و ۳۳ هزار بشکه در روز در آن سال به ۶۷۵ هزار بشکه در سال بعد یعنی سال ۲۰۱۹ برسد.

این پایگاه تحلیلی می‌نویسد؛ تشدید تنش‌ها میان اسرائیل و ایران هرگونه نقطه مشترک باقی‌مانده میان آمریکا و دولت کنونی ایران را از بین برده است. ما دیگر در سال ۲۰۱۵ زندگی نمی‌کنیم اما برخی سیاست‌مداران آمریکایی هنوز در آن زمان هستند و چالش‌ها و واقعیت‌های جدید را متوجه نمی‌شوند.

البته ما نمی‌توانیم به طور کامل افزایش درآمدهای نفتی بیشتر ایران را به سیاست‌های آمریکا نسبت بدهیم؛ روندهای اقتصاد کلان نیز طی چند سال گذشته به نفع ایران بوده است.گزارش EIA نشان‌دهنده افزایش چشمگیر متوسط قیمت سالانه نفت خام ایران است که ۲۹ دلار در هر بشکه در سال ۲۰۲۰ (به دلیل همه‌گیری کرونا) به ۸۴ دلار در سال ۲۰۲۲ رسیده است. عوامل اقتصادی خارجی تا حد زیادی این تغییر را توضیح می‌دهد؛ کاهش محدودیت‌های همه‌گیری کرونا، باعث افزایش تقاضای انرژی شده و جنگ روسیه و اوکراین عرضه انرژی را کاهش داده است.

اگرچه آمریکا نفوذ محدودی بر قیمت نفت دارد اما افزایش قیمت‌ها به عنوان یک نیروی فزاینده برای ایران عمل می‌کند و به ایران اجازه می‌دهد در مواجهه با شکست دولت بایدن در اجرای تحریم‌ها، از نفتی که می‌فروشد، سود بیشتری ببرد.

اتحاد قدرتمند ایران، چین و روسیه

ایران، قبلاً بیشتر نفت خود را به سوریه، ترکیه، ژاپن و کره جنوبی صادر می‌کرد اما چین در پنج سال گذشته به عنوان مشتری ضروری صنعت نفت ایران ظاهر شده است. صادرات نفت ایران به چین از سال ۲۰۱۹ چهار برابر شده و از ۳۰۸ هزار بشکه در روز به یک میلیون و 200 هزار بشکه در روز در سال ۲۰۲۳ رسیده است.

با این حال، لجستیک توزیع نفت ایران نشان‌دهنده یک توسعه جهانی نگران‌کننده و مشابه را نشان می‌دهد. (یعنی نحوه توزیع و انتقال نفت ایران می‌تواند به ظهور و گسترش الگوهای نگران‌کننده‌ای در سطح جهانی منجر شود.) تمایل شدید چین برای خرید نفت ایران و روسیه، قطب‌بندی ژئوپلتیکی عمیق‌تری را ترسیم می‌کند. اکنون این سه کشور قدرتمند با یکدیگر در برابر آمریکا و هم‌پیمانانش متحد شده‌اند.به گفته کوهن، بخش نفت ایران به عنوان یک محور مهم در روابط تهران و پکن عمل می‌کند. نشنال اینترست در پایان با اشاره به اینکه هرگونه واکنش علیه محور مقاومت باید شامل اقداماتی برای جلوگیری از توانایی‌های ایران در تأمین مالی و برنامه‌های هسته‌ای و اجرای سخت‌گیرانه تحریم‌ها باشد، خاطرنشان کرده که ممکن است چین در مقابل این اقدامات واکنش‌هایی انجام دهد که باید آمادگی مقابله با آن وجود داشته باشد.

خبرگزاری فارس